Çin'in çok önem verdiği "Kuşak Yol Projesi" sıkıntılı günler geçiriyor. Bu köşeyi takip edenler bilir; Malezya, Endonezya, Bangladeş ve nihayetinde Pakistan'ın Kuşak Yol Projesi kapsamında, finansmanı büyük oranda Çin tarafından sağlanacak olan büyük projelere başlamaktan vazgeçtiklerini yazmıştım. Fitch'e göre, Kuşak Yol Projesi kapsamında 2106 yılında 16 project iptal edilmişken, bu sayı 2018'de 38'e çıkmış durumda.
Bütçesi 1 trilyon dolar olarak hesaplanan, 71 ülkenin direk ya da endirek dahil olduğu ve dünya nüfusunun yarısının içinde kalacağı düşünülen Kuşak Yol Projesi, son dönemde alğıyor eleareşti veriler.
Hè un prughjettu di cunquista mundiale di l'investituri chinesi ? O…
McKinsey Direktörü Jonathan Woetzel, Kuşak Yol Projesi'nin mevcut durumunda ciddi bir sıkıntı olduğunun altını çiziyor ve “Bu projede eksik olan yerli unsurlar. Çinli yatırımcıların yanından finansmanlarını ve işçilerini getirerek dünyanın dört bir yanına dağılarak çalıştıkları dev bir projeye dönüştü” diyor.
Prughjettu di u Belt Road Nisun impiegu lucale, işverenin hep Çin menşeli olduğu ve projedeki ülkelerin, tamamı Çin'e olmak üzere büyük borçlar altına girdikleri mealindeki elestiriler geliyor. Laos, Türkmenistan, Sri Lanka, Vietnam gibi ülkelerde, benzer sebeplerle projeye karşı ciddi antipati oluştu ve geniş katılımlı halk eylemleri yapıldı.
In fatti, sti critichi ùn sò micca inghjusti.. McKinsey'in çalışmasına göre, 8 Afrika ülkesinde 1073 adet projede Çin firmaları çalışmakta ve bu firmalarda çalışanların sadece yüzde 44'ü yerel halktan oluşuyor. Çinli firmaların yurt dışında aldıkları işlerde yerli istihdam konusunda çok istekli olmadığı ortada.
Eleştirilerin odaklandığı bir başka nokta da özellikle borçlanma capacitàsi düşük olan proje içindeki ülkelerin, yükümlülüklerini yerine getirmek için yüksek borçların altına girmek zorunda kalmaları ve l'insediamento finanziario baÇarın baÇarın gün artması.
Standard Chartered'ın bir araştırmasına göre Kuşak Yol Projesi içindeki Angola'nın toplam dış borcunun yüzde 40'ını Çin tek başına finanse etmiş. Kamerun'da bu oran yüzde 35, Zambiya'da yüzde 30, Kenya'da yüzde 20.
Kuşak Yol Projesi'ne bir başka itraz da projeye dahil ülkelere yapılan onca yatırım ve ülkelerin artan borç yükünden sonra, Çin'in projedeki ülkelere verdiği ticaret fazlasının artıyor olması.
Projenin hayata geçtiği 2014 sonrasında, Çin'in Kuşak Yol'a dahil diğer ülkere verdiği ticaret fazlası hızla artmış. 2014 yılında Çin'in proje kapsamındaki diğer ülkelere verdiği fazla 30 milyar dolarken, 2017 sonunda bu rakam 100 milyar doları aşmış.
I Stati Uniti entranu in u ghjocu..
Asya'da Çin'in artan etkisi ve Kuşak Yol Projesinin bölgedeki birçok ülke için, neredeyse tek borçlanma kaynağı olduğuna göre ABD, oyuna bir yerden girmek istiyor. Uluslararası Kalkınma ve Finans Birliği (IDFC) olarak bilinen ve ABD'nin az gelişmiş ülkelerdeki kamu ve özel sektör projelerine finansman sağlamakla yükümlü olan kurumu, 60 milyar dolarlık bir fonu y alternance Yotifıya Projönü Asyalıya. ğını açıkladı.
Bunun yanında bir başka batılı kurum IMF de Asya'da Kuşak Yol Projesi kapsamında yoğun borç yükünün altına girmiş ülkelere kaynak aktarmak için devrede. Bunun son örneği hem bütçe açığı hem de cari açık veren ve 13. Kez IMF'in kapısını çalan Pakistan.
Pakistan, FMI ile 7 milyar dolarlık bir paket için görüşmelere başladı. Muhtemeldir ki IMF'in bir çok şartı olacak. Bu çerçevede, Pakistan'ın yeni seçilen Devlet Başkanı Khan'ın, yakın zamanda Kuşak Yol Projesi'ne dahil 62 milyar dolarlık projeyi iptal ettiğini açıklamasını FMI görüşmelerinden ayrı tutmak olızırı tutmak olızırımak sanızırı
A lotta hè grande..
ABD'nin Kuşak Yol Projesi özelinde Çin'le, ekonomik yaptırımlarla yıprattığı Rusya ile ve ambargo uygulamasıyla hedef aldığı İran'la mücadelesi devam edecek gözüküyor.
Bu noktada ABD'nin bütün Avrupa'yı temsil ettiğini düşünmüyorum. Batı paktında önemli fireler var. Bazı oyuncular da sessiz ve tarafsız kalmayı hedefliyor. Ancak zaman ilerledikçe saflar sıklaştırılacak ve sanırım herkes için seçilen tarafın açık olması istenecek. U so iki kutup tarafından.
Cüneyt Başaran
