Herkesin aklında müşterek bir soru var: “Ne olacak bu dünyanın hâli? બુ ગીદીશત નેરેયે?..”
Uzmanların, analistlerin, gazetecilerin ve köşe yazarlarının her hâdise sonrası televizyonda bitip saatlerce tartıştığı programlarda hep aynı sorunun cevabı aranıyor: “N’olacak bu gidişat?.”
હું રાજકીય અથવા તેના બદલે દરેક ચર્ચાના કાર્યક્રમને રમતગમતના કાર્યક્રમો સાથે સરખાવું છું જેમાં મેચ રમાય તે પહેલાં અને મેચ પૂરી થયા પછી ચર્ચાઓ થાય છે. પરિસ્થિતિ પણ અલગ નથી. પરંતુ એક વાત છે... જો તમે તમારી પૃથ્થકરણ ક્ષમતા સાથે તમારી પાસે રહેલી માહિતીને જોડી શકો અને કારણ-અસર સંબંધના પરિણામે સતત અનુમાન લગાવી શકો; તે નોંધપાત્ર ડેટા હશે. તે ઘટનાને નિર્દેશિત અને આકાર પણ આપી શકે છે...
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin erken seçim çağrısıyla bir anda gündemimiz iç siyasete yönelse de sınır hattımızda olup bitenlere ve Suriye’ye kayıtsız kalmak istemed. Dünya hâlinde olup bitenlere, özellikle sınırımızdaki son gelişmelere geniş bir perspektifte göz gezdirelim.
Ve geçelim Suriye meselesi bağlamında Türkiye'nin dış politikasına…
ABD öncülüğünde İngiltere ve Fransa kuvvetleri, 14 Nisan 2018 Cuma’yı Cumartesi’ye bağlayan gece Surie’yi Vurdu. Şam’da kimyasal ve biyolojik silah üretilmesinde kullanılan bir araştırma tesisi, Humus’un batısındaki bir kimyasal silah deposu ve yine Humus yakınlarındaki bir komuta merkezi vur. Yerel kaynaklar ise Süveyda, Hama ve Dera’daki askeri noktaların da hedef alındığını bildirdi.
ABD, Zeytin Dalı Harekâtı sonrası ve DAEŞ’in ortadan kaybolmasıyla sahadaki varlığını kaybetti. ABD Başkanı ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દા nüfuzunu devam ettirebilmek için Suriye’ye yönelik yeni planlar ortaya koydu ve sahada yeniden bir yer edindi. Asıl hedef ise İran. Bunu söylemeye પિત્ત gerek yok. Trump'ın yeni Ulusal Güvenlik Danışmanı જ્હોન બોલ્ટન, Rusya karşıtı eski şahin kanattan ve İran ile Suriye'ye operasyon yapılması için yanıp tutuşan bir isim… Hatta ABD Savunma Bakanısınını Şahin Şahin, jintezınınınını vücut bulmuş haliymişsiniz diye duydum !" dediği kameralara yansıdı. જ્હોન બોલ્ટન એડિન બિર કેનરા નોટ એડિન…
આરા નથી: સુરીયે; Soğuk Savaş 2.0’ın başkenti konumunda. Öte yandan yeni nesil silahların deneme tahtasına dönmüş durumunda. Öyle değil mi; füzeler, yeni silahlar, savunma sistemleri ve diğer unsurlar, Teksas veya Sibirya’da denenmeyecek! En iyi yer şimdilik Suriye… Onlar silah pazarladıkça, bir yarışa giriştikçe, silah test ettikçe insanlığımız da ölüyor maalesef… Abdülkadir Selvi’nin deyimiyle, Sudunye , Francisundasa , etki analizini; Rusya, İran ve rejim ise hasar tespitini yapıyor.
પેકી યા તુર્કીએ?
Türkiye’nin planı önemli… Hem de çok önemli. Fırat Kalkanı Harekâtı’ndan bu yana baskın bir Suriye planımızın mevcut olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. સુરીયે, કેન્ડિસીન sınırı ઓલમાયન ડેવલેટેરીન પિત્ત સર્ીટ attığı bir ülke konumunda… Türkiye, Suriye konusuna hiç dâhil olmadı. “Kendi iç meseleleridir” dedi ve yaşananları takip edip izlenimci bir politika yürüttü. આફ્રીન ઓપેરાસ્યોનુ ile birlikte, Türkiye; સુરિયે’દે દહા ફાલ બિર દિશ રાજનીતિ યુરતુયોર. બુ પોલિટિકા ve પ્લાન, güçlenerek devam edecek bir zeminde yükseliyor. Unutmayalım, Zeytin Dalı Harekâtı bir kez daha gösterdi ki; sahada güçlü olursanız masada daha fazla söz sahibi olursunuz.
14 નિસાન 2018 ક્યુમાર્ટેસી સોનરાસી તુર્ક Dış પોલિટીકાસી કામુઓયુના સુનુ ડેક્લેરે એટી: “કિમ્યાસલ સિલાહલારલા મુકાડેલેડે ABD’nin planını destekliyoruz ama Fırat Kalkanı ve Zeytin Dalalı harekâtlaryınılı…
Bu açıklama kafaları karıştırır gibi gözükse de tutarlı ve ayakları યેરે બસન બીર બેયાનત…
ડિપ્લોમાસી ve “iki el” kuramı…
Şunu da not edelim… Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdogan, son hâdise sonrası ABD, Rusya, İngiltere ve Fransa ile faal bir diplomasi trafiği yürüttü. Surie’ye müdahale edilmeden öncesi ve sonrasında Trump, Putin, May ve Macron ile görüşen tek kişi Cumhurbaşkanı Erdogan idi…
Netice: Türkiye, bu operasyondan zarar almadan çıktı. ABD’yi ve Rusya’yı tek ele sığdırıp dünyaya bir mesaj gönderdi, diğer eliyle de Suriye politikasında şeklen güncellemeye gitti ve સ્ટ્રેટેજીસિની મુહાફાઝા એટી.
સુરીયે’નીન કુઝેયી, મુહાલીફ્લર વે તુર્કિયે’નીન રોલ…
સુરીયે મેસેલેસિનિન કેન ડામરીન ગેલેસેક ઓલુર્સક… Esed güçlerinin bombaladığı Suriyeli muhalifler, Doğu Guta ve Duma’daki yerleşim yerlerinden ayrılıyorlar. Peki, evlerinden barklarından bombaların arasından ayrılanlar nereye gidiyor? Gittikleri tek bir yer var, orası da İdlib… Bombalanan yerlerden 55 bin kişi göç etti. Bunlardan yüzde 85’i İdlib’e, diğerleri ise Cerablus ve El Bab’a yerleşiyor/yerleşecekler. Bu yerler tesadüfi seçilmiş yerler değil elbette. İdlib, Cerablus ve El Bab, Fırat Kalkanı bölgesinde yer alıyor.
-Rusya'nın da belli aralıklarla bu bölgeleri taciz etmesi boşuna değil…-
સુરીયે’નીન કુઝેયિન çekilen rejim karşıtları, યાની મુહાલિફ્લર; önümüzdeki günlerin önemli baş aktörleri olacaklar. Bu kişiler evlerini barklarını, bunları geçtim; ailelerini kaybettiler ve kaybedecek hiçbir şeyleri yok… Ayrıca, savaş psikolojisi kolay yönetilebilir bir durum değil. Ve Türkiye, bu durum içerisinde hem diplomasi yürütüyor, hem de diğer tarafta muhalifleri dizginlemeye çalışıyor. Bu durum iyi yönetilir ve idare edilirse, muhalifler; kuzeyde önemli bir güç haline gelebilirler. Uluslararası platformlarda da Suriye’nin gerçek temsilcileri olarak bir sözcü konumuna getirilebilirlerse, demokratik bir Suriye ortaya çıktığında muhaliflerin, dolayısıyla Türkiye’sılacılacılairelin. Onun için Suriyeli Muhalifler, belirleyici bir unsur konumunda Türkiye’nin yanında yer alıyor. Bu gücü elde bulundurmak önemli bir koz olacaktır.
રમત રમો…
Hâdisenin öteki yüzüne bakalım… Türkiye, Rusya ve İran ile birlikte hareket ediyor görünüyor. Diğer yandan, Rusya ve İran, Esed rejimi ile birlikteler. Doğu Guta ve Duma’dan gelenler de Fırat Kalkanı bölgesine yerleşince, dolayısıyla muhalifleri Türkiye toplamış oluyor. Değil mi? ઓ ઝમાન બુરાદા કિમ કિમિંલે karşı karşıya geliyor? બુરાડા વ્યૂહરચના ઓલારક, રુસ્યા વે ઇરાન રેજીમીન યાનિંદા, તુર્કિયે’નીન સહદા ઓરટાક ઓલ્ડુગ્યુ મુહાલીફલર ઇસ રેજીમીન કરસિંડા (?!.)
Kısacası oyun içinde bir oyundayız. તુર્કિયે, બુ દુરુમુ çok iyi yönetebilir ve kullanabilir. Ayrıca, lehine çevirip gidişata yön vererek Suriye’yi emperyalist güdümünden çevirerek karşı politikaları kolaylıkla şekillendirebilir. Yalnız bunun çok iyi yönetilmesi ve iyi analiz edilmesi gerekiyor…
નેટીસ ઓલરક; bu durum çok dillendirilmese de, önümüzdeki günlerin konusunun bu olması kuvvetle muhtemeldir. Bekleyip görelim…
