• Turkiya
  • Arts & Al'adu
  • Kasuwanci
  • Sanya jari
  • ra'ayi
  • Wasanni
  • Tunani & Adabi
  • Turkiyya
  • duniya
Laraba, Yuni 3, 2026
  • Shiga
Turkiyya Tribune
  • Turkiya
  • duniya
  • Kasuwanci
  • Tafiya
  • ra'ayi
  • Turkiyya
Babu sakamako
Duba duk sakamakon
  • Turkiya
  • duniya
  • Kasuwanci
  • Tafiya
  • ra'ayi
  • Turkiyya
Babu sakamako
Duba duk sakamakon
Turkiyya Tribune
Babu sakamako
Duba duk sakamakon

Darajar Daren Arafa

TT Turanci Edition by TT Turanci Edition
Afrilu 15, 2021
in Amsoshi
Lokacin Karatu: An karanta mintuna 6
A A

ay-karanMusulunci yana girmama darare masu alfarma. Allah Ta'ala ya sanya wasu darare masu daraja, kuma ya bayyana cewa zai karbi addu'o'in da aka yi a wadannan darare da kuma shahadarsu. Ya sanya wa bayinsa damar yawaita ibada da addu'a da istigfari a wadannan darare. Ana kiran dare mai tsarki sunan ranar da ke biye da shi. Shi ne

Tsawon lokaci tun daga sallar la'asar da ta gabata har zuwa fitowar alfijir bayan daren. Sai dai daren Arafa da darare uku na Qurbani ba haka suke ba. Wadannan darare guda hudu suna biyo bayan yini ne aka yi suna. Lallai ne mu amfana da wadannan darare, mu yi sallolinmu na namaz, mu karanta Alkur’ani, mu yi addu’a da istigfari, mu yi sadaka, da faranta wa Musulmi rai, mu aika da zakka ga rayukan matattu, suma. Dole ne mu girmama wadannan darare. Girmamasu yana nufin kar a aikata zunubi a cikin su.

Musulmai suna da darare goma masu alfarma:

1 - DAREN QADR dare ne a cikin watan ramadan mai albarka. Imamu Shafi'i ya lura cewa, tabbas daren goma sha bakwai ne, yayin da imam-i a'azam Abu Hanifa ya ce daren da ya fi dacewa shi ne na ashirin da bakwai. An ce mu nemo shi tsakanin dare na ashirin da na talatin. Shi ne dare mafi daraja a cikin Alkur'ani. A wannan dare ne aka fara saukar da Alkur'ani ga Rasulullahi.

2 - DAREN ARAFA shi ne daren da ke tsakanin ranar Arafa da ranar farko ta Idin Alkur'ani. Shi ne daren da ke tsakanin kwana na tara zuwa goma ga watan zil-hijja.

3 - DAREN 'IYD NA FITR shi ne daren da ke tsakanin ranar karshe ta watan Ramalana mai albarka da ranar daya ga watan Iid.

4 - DAREN QURBANI su ne dararen da ke biyo bayan kwana na farko da na biyu da na uku na Idin Qur'an. Ana kiran wadannan kwanaki uku Ayyam-i nahr.

5 - GARIN MAULIDI shi ne daren da ke tsakanin kwanaki goma sha daya da sha biyu ga watan Rabi'ulawwal. Ita ce daren haihuwar Hadrat Muhammad Mustafa 'alaihissalam', wanda aka aiko shi a matsayin Annabi ga mutane a duk fadin duniya kuma shi ne na karshe kuma mafi daukakar dukkan annabawa. Bayan lailatul qadari shi ne dare mafi daraja. A wannan daren, za a gafarta wa waɗanda suka yi farin ciki domin an haife shi. A wannan daren, yana kawo thawwab da yawa don karantawa, saurare da kuma koyo game da abubuwan al'ajabi da mu'ujizai da aka gani lokacin da aka haifi Rasulullahi. Shi da kansa zai ba da labarinsu ma. A wannan daren ne Sahabbai sukan hadu a wani wuri suna tattaunawa da juna

6 - DAREN BATSA shi ne daren goma sha biyar ga watan Sha'aban. Wato dare ne tsakanin kwanakinsa na sha hudu da sha biyar. A zamanin da, kafin halittar wani abu, Allah ya kaddara, ya kaddara komai. Daga cikin wadannan, yana sanar da mala’ikunsa duk abin da zai faru a cikin shekara guda a wannan dare. A wannan dare ne Alkur'ani ya sauka zuwa ga Lawhilmahfuz. Manzon Allah Sallallahu Alaihi wa Sallam ya kasance yana yawaita ibada da addu'a a cikin wannan dare.

7 - DARE MI'RAJ shine daren ashirin da bakwai ga watan Rajab. Mi'raj na nufin tsani. Shi ne daren da aka yi wa Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama hawan sama, aka kai shi wuraren da ba a sani ba.

8- WATAN RAJAB DA DAREN RAGHIB: Ana kiran daren Juma'a na farko ga watan Rajab Daren Raghaib. Kowane dare na Rajab ya riga ya kasance mai daraja. Duk daren juma'a ma yana da kima. Lokacin da waɗannan darare biyu masu daraja suka haɗu, sun zama mafi daraja. Hadisai daban-daban sun ruwaito darajar daren Raghaib.

9 - DAREN MUHARRAM: Daren farko na watan Muharram shi ne daren musulmi na sabuwar shekara. Muharram shine watan farko na shekarar Musulunci. Ranar daya ga watan Al-Muharram ita ce ranar farko ta sabuwar shekarar musulmi, wato shekarar Hijira (AH). Kafirai suna bikin Kirsimeti ne a daren farko na watan Janairu, wato ranar sabuwar shekara. Suna aikata ayyukan kafirci da addinin Kirista ya umarta. Suna yin ibada a wannan dare. Sannan su ma musulmi a cikin dare da rana na sabuwar shekara, suna taya juna murna ta hanyar musayar wasiku (ko ta hanyar kiran juna). Suna ziyartar juna, suna ba da kyauta ga juna. Suna bikin sabuwar shekara da mujallu da jaridu. Suna aika da addu'o'insu domin sabuwar shekara ta zama mai amfani da wadata a gare su da sauran musulmi baki daya. Suna ziyartar iyayensu da ’yan iska a gidajensu don samun alheri. A ranar ne suka sanya sabbin riguna kamar ranar idda. Suna ba da sadaka ga matalauta.

10 - DAREN ASHÛRA: Dare na goma ga Muharram. Muharram yana daya daga cikin watanni hudu da Alkur'ani ya yi daraja. Ashura shine dare mafi daraja a wata. Allah Ta’ala ya karvi salloli masu yawa a ranar Ashura. Karbar tubar Hadrat Adam; Ana kubutar da jirgin Nuhu (Nuhu) daga Ruwan Tufana, Hadrat Yunus yana fita daga cikin kifin; Hadrat Ibrahim bai ƙone a cikin wutar Nimrod ba; Ana hawan Hadrat Idris zuwa sama; Hadratu Ya’aquba ya sami dansa Yusuf da waraka daga idanunsa; Fitowar Hadrat Yusuf daga rijiyar; Rashin lafiyar Hadrat Ayyub; Lalle Mũsã (Musa) Yana hayewa a kan Kogin Nilu, kuma aka nutsar da Fir'auna. Haihuwar Hadrat Isha da tsira daga kashe shi da Yahudawa suka yi da hawansa zuwa sama da rai; duk wadannan sun faru ne a ranar Ashura.

Bakin ciki da makoki ne bidi’a domin Sayyidina Husaini Raliyallahu Anh ya yi shahada a ranar. Yana da zunubi. Makoki a ranar Ashura al'ada ce ta Shi'ah. Suna makokin Hadrat Husaini. Domin shi ]an Hadrat Ali ne, suna yabonsa da qauna. Amma mu Ahlussunnati muna matukar sonsa domin jikan Rasulullahi ne. Babu zaman makoki a Musulunci. Musulmi ba sa yin makoki sai ranar Ashura. Amma koyaushe suna baƙin ciki a duk lokacin da suka tuna da bala'in Kerbelâ. Suna baƙin ciki sosai. Kuka suke sosai. Idan da akwai zaman makoki a Musulunci, da ba mu yi shi ba a ranar Ashura, sai a ranar da kafafun Rasulullahi suka yi ta zubar jini a Taif, ko kuma lokacin da hakoransa mai albarka ya karye, fuskarsa mai albarka ta yi jini a wajen Uhudu ko kuma lokacin da ya rasu.

Daga cikin darare goma da muka ambata a sama ana kiran darare na biyar da shida da na bakwai da takwas Qandîl dare.

Bayan darare goman da muka ambata a sama, sauran darare na Iid na fitr, goman farkon watan Zil-hijja, goman farkon watan Muharram, duk daren Juma'a da kowane daren litinin masu alfarma ne. Hadrat Sharnblali ya rubuta falalar darare daki-daki a cikin littafinsa Imdad-ul-fattah.

 

An rubuta hadisai masu zuwa a cikin littafai daban-daban:

1 - Kofofin [ALLAH] Tausayi yana bude dare hudu. Ba za a hana Sallah ko Istigfari a wadannan darare ba. Daren farko na Idin Fitr da Qurban, daren sha biyar ga watan Sha'aban. [Barata] da Daren Arafa. (Daren lailatul kadri ya zo a cikin hadisai da dama, lallai ya zama ba lallai ba ne a ambace shi a nan).

2 — Daga cikin ibadodi, Allah ya fi son wanda aka yi a cikin kwanaki goma na farkon zilhijja. Za'a yi azumin yini guda a cikin wadannan kwanaki ne za a yi tawab din shekara guda [superrogatory] sauri. Namâz da ake yi a cikin dararensu kamar naman da ake yi a daren lailatul qadri ne. Ku yi tasbihi, tahlil da takbiri a wadannan kwanaki!

3 — Idan musulmi ya azumci ranar Tarwiya kuma bai ce wani abu na zunubi ba, hakika Allah zai shigar da shi Aljanna. [Tarwiya ita ce takwas ga Zil-hijja, kafin ranar Arafa].

4 - Girmama Ranar Arafa! Domin Arafa rana ce da Allah Ta’ala ya yi daraja.

5 — Wadanda suke yin ibada a daren Arafa za a 'yanta su daga wuta.

6 — Za a gafarta wa wadanda suka yi azumin ranar Arafa na shekara biyu. Zunubin shekarar da ta gabata da na shekara guda na gaba. [Arafa ita ce ranar tara ga Zil-hijja, sauran ranaku kuma ba a kiran su Arafa].

7 — Wanda ya yi Ikhlasi sau dubu a ranar Arafa za a gafarta masa dukkan zunubansa, kuma ana karbar kowace addu’arsa. Dole ne ya ce duka tare da Basmala.

Da jin cewa za a yi thwab mai yawa don yin wani abu a wani wuri da lokaci, idan mutum ya yi da wannan tunanin don ya samu tawab, Allah Ta'ala zai yi masa tawab koda bayanin ya kasance. ba gaskiya ba. Amma ya zama abin da Shari’a ta hana. Domin samun tawabtar ibadar nafila, yana da sharadi kada mutum ya kasance yana da wani aibi a cikin imamansa da ibadarsa, da tuba ga zunubi da neman gafarar Allah, da niyyar aikata su a matsayin ibada.

 

[1] Ref: An nakalto wannan sakin layi daga littafin "Ni'ima mara iyaka” na uku shafi na 282, wanda shine fassarar littafin “Tam İlmihal Seâdet-i Ebediye Hüseyn Hilmi Işık 'rahimahullâhu ta'âlâ' wanda ya rasu a shekara ta 1422 bayan hijira (2011 miladiyya) a Istanbul/Turkiyya. "Tam İlmihal Seâdet-i Ebediye Kuma "Ni'ima mara iyaka” ta Hakikat Kitabevi, www.hakikatkitabevi.com.tr, Istanbul.

Tags: imanMusulunciaddiniTurkiya
previous Post

Apple ya buɗe ƙaramin iPad, iPad mini

Rubutu na gaba

Neman Zen a cikin Faci na Hali

TT Turanci Edition

TT Turanci Edition

Rubutu na gaba

Neman Zen a cikin Faci na Hali

Don Allah shiga don shiga tattaunawa

Zama Mai Rubuce-Rubuce!

Raba muryar ku akan TT

  • Turkiya
  • Arts & Al'adu
  • Kasuwanci
  • Sanya jari
  • ra'ayi
  • Wasanni
  • Tunani & Adabi
  • Turkiyya
  • duniya
Turkiyya Tribune

© 2026 Turkey Tribune. An kiyaye duk haƙƙoƙi

Turkiya Tribune - Muryar Turkiyya ta Duniya

  • Game da Mu - CHG
  • takardar kebantawa
  • Tuntube Mu
  • tallata
  • Rubuta Don Mu
  • Littattafai Kyauta

Biyo Mu

Barka da Baya!

Shiga asusunka a ƙasa

Manta da kalmar sirri?

Maido da kalmar wucewa

Da fatan za a shigar da sunan mai amfani ko adireshin imel don sake saita kalmar wucewa.

Shiga
Babu sakamako
Duba duk sakamakon
  • Turkiya
  • Arts & Al'adu
  • Kasuwanci
  • Sanya jari
  • ra'ayi
  • Wasanni
  • Tunani & Adabi
  • Turkiyya
  • duniya

© 2026 Turkey Tribune. An kiyaye duk haƙƙoƙi

Rubutun ku