Prof.Lewis Madison Terman yog ib tug American psychologist, sau tseg tias yog ib tug pioneer hauv kev kawm psychology nyob rau hauv lub xyoo pua 20th thaum ntxov Stanford University School of Education. Nws yog qhov zoo tshaj plaws lub npe hu ua tus inventor ntawm lub Stanford-Binet IQ xeem thiab tus thawj coj ntawm txoj kev tshawb fawb ntev ntawm cov menyuam yaus uas muaj IQs siab hu ua Genetic Studies ntawm Genius.Nws tau ua tus thawj tswj hwm ntawm American Psychological Association.
Alfred Binet (1857-1911) yog ib tug kws kho mob Fabkis txoj kev puas siab puas ntsws uas yog thawj zaug xav kawm txog kev xav thiab kev xav ntawm lub hlwb. Kev txawj ntse quotient (IQ) yog qhov ntsuas ntawm kev txawj ntse raws li kev ntsuas kev txawj ntse thiab kev txawj ntse ntawm cov pej xeem. Thaum Binet tau tsim thiab luam tawm thawj tus qauv kev sim ntawm tib neeg kev txawj ntse (uas tau hloov kho ob peb zaug), nws yog American psychology professor Lewis Terman, ntawm Stanford University, uas tau los nrog cov qauv tiag tiag rau kev txiav txim siab IQ: faib cov neeg xeem ntawv "lub hlwb. hnub nyoog,” uas yog qhia los ntawm nws cov qhab nia ntawm kev xeem kev txawj ntse, los ntawm nws lub hnub nyoog chronological. Tus lej tshwm sim yog dab tsi Terman hu ua kev txawj ntse quotient lossis IQ. Xyoo 1916 Terman tau coj qhov kev xeem Binet uas twb muaj lawm los ntawm Fabkis mus rau Tebchaws Meskas, txhais ua lus Askiv, thiab tsim cov lus nug tshiab rau cov menyuam yaus Asmeskas. Nws hu ua qhov kev xeem tshiab Stanford-Binet.
Raws li cov neeg txawj ntse, qhov nruab nrab IQ yog 100, nrog rau 68.3 feem pua ntawm cov neeg muaj IQs nyob nruab nrab ntawm 85 thiab 115. Cov neeg uas muaj IQs ntawm 115 thiab 130 raug cais raws li IQs superior thaum cov neeg uas muaj IQs ntau tshaj 130. tau sau npe ua khoom plig. Cov tib neeg uas nws IQ poob qis dua 85 tau sau npe ua tus ciam teb thiab cov qhab nia qis dua 70 feem ntau qhia tau tias ib tus neeg muaj kev puas siab puas ntsws rau qee qhov kev kawm.
Tib neeg muaj kev txawj ntse sib txawv. Qhov siab tshaj ntawm kev txawj ntse yog hu ua genius. Kev txawj ntse yog ntsuas los ntawm kev sim. Psychologist American Prof. Terman hais tias keeb kwm kev ntsuas ntawm kev txawj ntse los ntawm kev xeem yog thawj zaug ua los ntawm Ottoman Turks.
Cov tub rog Ottoman tau tsiv hla Tebchaws Europe, kov yeej ib lub tebchaws tom qab lwm qhov. Lawv nyob ntawm lub qhov rooj ntawm Vienna. Lawv paub tias yog lawv kov yeej Vienna, nws yuav yooj yim rau kev kov yeej tag nrho cov teb chaws Europe. Cov Ottoman tau coj Islamic kev vam meej mus rau Tebchaws Europe. Lub teeb ntawm kev paub, kev kawm, thiab kev coj ncaj ncees tau ua rau pom lub teb chaws uas tau tsaus ntuj los ntawm cov ntseeg Vajtswv, thiab tau nthuav tawm qhov tseem ceeb, tib neeg, kev thaj yeeb, thiab kev zoo siab. Tau ntau pua xyoo, cov neeg nyob sab Europe tau ua qhev los ntawm cov thawj coj, cov neeg lag luam, thiab cov txiv plig thiab tau dhau los ua neeg phem. Nrog rau kev qhia txog kev ncaj ncees Islamic, kev paub, thiab kev coj ncaj ncees, cov neeg European tau raug kev ywj pheej thiab txaus siab rau tib neeg txoj cai. Tab sis, cov dictators thiab tshwj xeeb tshaj yog cov txiv plig ntseeg tau tso lawv lub zog kawg tawm tsam cov tub rog Ottoman. Ib hmos, Great Britain tus thawj coj hauv Istanbul tau xa nws tsab ntawv keeb kwm mus rau London. Hauv nws tsab ntawv nws sau tias: Eureka!…Eureka!..! Kuv tau tshawb pom qhov laj thawj rau kev vam meej ntawm cov tub rog Ottoman. Kuv tau nrhiav txoj hauv kev los nres kev nce qib ntawm lawv cov tub rog. Nws kuj sau li no:
"Ottoman hauv thaj av kov yeej, tsis hais txog haiv neeg lossis kev ntseeg, tab tom sim kev txawj ntse ntawm cov menyuam yaus xaiv thiab xaiv cov uas muaj IQs siab thiab qhia lawv hauv tsev kawm [madrasas] raws li kev coj noj coj ua ntawm Islam. Lawv tab tom xaiv qhov ci tshaj plaws ntawm cov tub ntxhais kawm ntawm cov tsev kawm ntawv no [madrasas] thiab qhia lawv hauv kev tshawb fawb thiab kev ua yeeb yam siab tshaj plaws ntawm lawv lub sijhawm ntawm "ANDARUN" lub tsev kawm ntawv qib siab, uas yog lub tsev kawm tshwj xeeb ntawm qhov chaw nyob ntawm sultan. Cov thawj coj tub rog yog txhua tus kawm tiav ntawm lub tsev kawm tshwj xeeb no thiab txhua tus muaj kev txawj ntse. Cov thawj coj uas ci ntsa iab thiab vam meej, Sokullus thiab Koprulus tau kawm txog qhov no. Tib txoj kev uas yuav tsum tsis txhob muaj kev nce qib ntawm cov tub rog Ottoman thiab cawm cov ntseeg Vajtswv yog kom txo qis thiab ua kom tsis zoo ntawm kev kawm ntawm cov tsev kawm tshwj xeeb no los ntawm kev ua haujlwm zais cia tom qab. "
Tom qab tsab ntawv no lub British tau tsim ib lub Ministry of State tshiab rau lub Colonial Department. Cov neeg soj xyuas uas tau kawm hauv chav haujlwm no thiab cov tub txib cov tub txib thiab cov neeg dawb huv tau siv zog los txhawb nqa qee tus neeg ua haujlwm los ntawm kev dag, dag, thiab kev cog lus ntawm lub neej vam meej hauv lub xeev Ottoman. Lawv tau siv lawv cov kev cuam tshuam rau cov tub ceev xwm siab dua kom cov mercenaries raug xaiv los ua haujlwm zoo thiab tseem ceeb. Los ntawm cov neeg dag ntxias no lawv tau sim tshem tawm thiab tshem tawm qee qhov kev kawm tseem ceeb tshaj plaws thiab tseem ceeb xws li kev tshawb fawb, kev coj ncaj ncees thiab kev paub txog kev ntseeg siab hauv cov tsev kawm ntawv kom cov kawm tiav ntawm cov tsev kawm ntawv no yuav tsis muaj kev paub tsim nyog los tswj hwm tsoomfwv kev ua tiav. Lawv ua tiav lawv lub hom phiaj tom qab kev hloov pauv nom tswv tau tshwm sim hauv 1839. Yog li ntawd, lub xeev Islamic raug rhuav tshem thiab lub teeb ntawm kev zoo siab thiab kev thaj yeeb nyab xeeb los ntawm Islam raug tua.
Hloov Cov kab lus no tau hais los ntawm phau ntawv "Kev ncaj ncees ntawm Islam” nplooj 216, uas yog phau ntawv txhais lus İslam Ahlâkı sau los ntawm Hüseyn Hilmi Işık 'rahimahullâhu ta'âlâ,' uas tau tas sim neej hauv 1422 AH (2011 AD) hauv Istanbul / Qaib ntxhw. “İslâm Ahlâkı” thiab "Kev ncaj ncees ntawm Islam” luam tawm los ntawm Hakikat Kitabevi, Istanbul. Koj tuaj yeem nrhiav tau tag nrho phau ntawv thiab lwm phau ntawv muaj txiaj ntsig hauv lub vev xaib www.hakikatkitabevi.com.tr thiab rub tawm hauv PDF hom rau Adobe Acrobat Reader, hom EPUB rau iPhone-iPad-Mac li thiab MOBI hom rau Amazon Kindle ntaus ntawv.



