"Gelo Yekîtiya Ewropî dê hilweşe?" Krîza aborî ya li Yekîtiya Ewropayê ev pirs ewqas populer kiriye. Di vî warî de gelek tişt hatine nivîsandin û nîqaşkirin.
Tu sazî nikare bi teqez bibêje YE wê hilweşe an na. Ger em pirsa "Gelo YE hilweşe" biguherînin, aktorên cûda dikarin bersivên cûda pêşniyar bikin: Keyaniya ku her dem li hember entegrasyona Yekîtiya Ewropî bi guman bû, dibe ku bersivek "neyînî" ya zelal ji vê pirsê re nede. Elmanya ku tê îdiakirin ku di bin sîwana YE de qada bandora xwe berfireh dike, dibe ku ne alîgirê hilweşîna YE be. Bi vî awayî her endamekî YE dê xwedî helwestên cuda be.
Eşkere ye ku YE di krîza giran a "aborî" de ye. Ev krîz, bi baweriya min, ji bo pergala YE bi tevahî ceribandinek girîng e. Bi heman awayî, bi giştî li YEyê ji xeynî qeyrana aborî pirsgirêkên din jî hene.
Bi dîtina min YE wê ji vê krîzê pir xurtir û yekgirtîtir derkeve.
Ya yekem û ya herî girîng, neteweyên ewropî ji parçebûna dîrokê û bi taybetî di sedsala borî de zirarên giran dîtin. Jihevketin wê were wateya redkirina hemû dersên ji dîroka dirêj a tijî xwîn û êş.
Ya duyemîn, YE ne tenê sîstemek aborî ye. Pergaleke aloz a siyasî, aborî, civakî û çandî ye. Krîza di qadekî de wê serkeftinên di qadên din de jî pûç neke û nabe.
Ya sêyem, wek sazî, YE bûye xwedî hebûneke serbixwe û xwedî îradeyeke serbixwe ku li ser endamên takekesî ye. Jixwe ev îrade ji bo derbaskirina pirsgirêkên li dijî hebûna pergala YE’yê têra xwe xurt e.
Hilweşîna YEyê dê bibe hilweşîna aqilê hevpar.
Nexşeya Ewropî ya ku dê bibe wek pelçiqandina netewe-dewletan, dê xizmetê ji tu armancê re neke û ji miletên ewropî re bêtir refah, bextewarî, aşitî û îstiqrar nake. Kî dixwaze rojên berê yên "Balansa Hêzan" li Ewropayê bibîne. Helbet ev analîzek ji perspektîfa Ewropî ye. Her nêzîkatiya ji derveyê Ewropayê dikare li ser bingeha zîhniyeta “parçe bike û bi rê ve bibe”.
