Üniversiteden yeni mezun oldunuz. İş başvuruları yapıyor ama işe giremiyorsunuz. İşverenlerin beklentileri mi fazla, yoksa mezular gerçek dünyaya iyi bir donanımla çıkmıyor mu?
Кэтрин Нгуен-Кат үчүн иш булма күрөшү дагы чок бир “özgüven sorunu” olmuştu.
Wetminster University mezunu Cat, İngiltere'de 100'den fazla iş başvurusu yapmış, bazıları grup sunumu şeklinde 16 mülakata çağrılmış, ama sonuç alamamıştı. Ona göre, kendisi diğerlerinden biraz daha çekingen olduğu için etkili bir izlenim bırakamamıştı.
En son reklamcılık alanında yaptığı bir başvuruda, “ekip çalışması боюнча жакшы болгон, ama grup değerlendirmesi учурунда сунуш кылынган пикирлер боюнча не чейин хевесли болгондугун көрсөтө тургандай сүйлөбөгөнүн” söylediler ona.
23 yaşındaki Cat animasyon okumuş üniversitede. İş başvurularını tasarım ve illüstrasyon alanını kapsayacak şekilde genişletmiş sonradan. "Бул иштердин бардыгын жасай алабыз деп ойлойм, бирок иш дүйнөсүнө жаңы кире турган болушуңузга карабастан, ишверендер профессионалдык тажрыйба жана тажрыйба күтүп жатабыз" diyor. İş ararken bir kırtasiyecide сатуу элементи катары иштеген Cat, teknik bilgisi компаниянын муктаждыктары менен жабылышы керек.
Beceri eksikliği
Şirket анын internet becerilerini, Illustrator аталышындагы tasarım программасын пайдалануу жана жакында Vietnam'da fabrika ачуу пландары менен Vietnam dilini konuşur болушу маанилүү булган.
Bu iş arama hikayesi çok sık rastlanır türden. Көптөгөн işveren bugünkü mezunların istenen seviyede olmadığından yakınıyor. Yapılan araştırmalar yeni mezunların yazılı ve sözlü iletişim, eleştirel düşünme ve analitik muhakeme gibi temel işyeri becerileri жагынан жетишсиз экенин көрсөтүп турат.
İş piyasası yavaş yavaş güçlenirken işletmeler ilk günden katkı sunacak kavrayışlı yeni mezunları жетиштүү bulamadıklarından yakınıyor. интернет аркылуу iş bulma sitesi CareerBuilder'in England ve Hindistan'da yaptığı araştırmalar, yeni mezunlarda eksik olan becerileri мындайча айтып жатат: Sorun çözme (Hindistan %60, İngiltere %40), yaratıcı düşünme (Hindistan %56, İngiltere %59), kişiler arasındaki iletişim (Hindistan %50, Англия %49).
CareerBuilder, mezunların özgeçmişlerinde en az bir staj deneyimинин бар экенин, бирок бул жерде кандай тажрыйба алгандарынын маанилүү экенин, бул мезгили проектордун үстүндө иштеп жаткан башка herkese чай, kahve götürme şeklinde mi өткөргөндөрүн ишверендердин ачыкка чыгышы керектиги белгиленүүдө.
Бардактын жарым долу му, бош му?
Кээ бир изилдөөлөр сөздүк коммуникация, математика жана статистикалык билимди колдонуу, ekip çalışması, билим жана билимдердин реалдуу дүйнөгө аткарылышы, татаал маселелер менен чечүү сыяктуу конулардагы жетиштүү анализдин негизинде иш менен студенттердин көз карашы арасында чоң айырмачылык бар. Öğrencilerin yeterli gördüğünü işveren az buluyor.
Peki burada sorun işverenlerin gerçekçi olmayan beklentileri mi? көп uzman her ikisinin de payı olduğu görüşünde.
Джорджтаун университетинин Билим берүү жана Жумушчу Борборунун башкаруучусу Энтони Карневале, академиялык дүйнөсүнүн филдиши кулесинде жашаган дүйнѳсүнүн көпчүлүгү замандын туура экенин, окуу жайлардын карьерасынын жана ишверендердин талаптарынын темасына басым жасоо керек экенин белгилейт. “Ишверендер студенттердин китептери менен таанышып чыгышат, бирок бул билимди ээлей алышпайт, чыгармачылык болушу, татаал маселелерди чечүү жана эки топтун ичинде иш алып баруу аламанында” дейт.
Carnevale’ye göre, üniversiteler bu beceriler үстүндө yoğunlaşsa, “eleştirel düşünme ve kişiler arasındaki iletişim açısından iş en iyi öğretmendir”.
Müfredatı düzenlemek
Америка университеттери Derneği AACU бул көйгөйлөрүн олуттуу түрдө жана студенттердин иш жаатындагы жөндөмдөрүн өнүктүрүү максатында Müfredatın кайра уюштурулушу үчүн билим берүү мекемелери менен биргелешип иш алып барууда.
İngiltere’deki gençlere özgün yardım kuruluşu YouthNet ise geliştirdiği bir programla (Define Me) gençlerin o güne kadar edindikleri becerileri таанып билүү кагыда dökmelerine жардам берет.
Bu kuruluşun bir araştırmaya göre, işverenler adayların başvurularının үчте экисин жөндөмдүүлүктөрүн туура бир dille anlatamadıkları үчүн reddediyor.
Oysa uzmanlar, gençler bir ofiste staj yapmamış болсо, ошондой эле жашоонун башка чөйрөлөрүндө жасаган иштери боюнча иш-аракеттерди жасоо жөндөмдөрүн башка иштерге өткөрүп берүү керектигин жана муну uygun бир dille ifade кылуу керектигин söylüyor.
коммуналдык
Finansal hizmetler компаниясы UBS, gençlerin kendilerini daha iyi ifade etmesini sağlamak үчүн Мени аныкта gibi programlar için finansman sağlıyor. Gençlerin bu programla kendileri hakkında düşünmelerinin sağlanacağı, өзгөчө özgüven eksikliği çekenlere kendilerini nasıl takdim edebilecekleri konusunda tavsiyeler verilebileceği belirtiliyor.
İşsiz gençlerin kullanabileceği bir başka site de Jobipedia(http://www.jobipedia.org). Gençler, иш өтүнүчтөрү жана ишинин көйгөйлөрү боюнча 30 чоң компаниянын адам булактарынын мүдүрлөрүнөн жооп ала алышат.
Buradaki uzmanlar, işverenlerin şikayet konusu olarak şunu dile getiriyor: 1980'lerde ve 90'larda dogmuş kuşagin, düşüncelerini anlaşılır ve saygılı bir şekilde ifade etmelerini sağlayacak bir iletişim tarzını öğrenmeleri gerekiyor. Bu kuşağın ayrıca genel profesyonellik ve iş ahlakı gibi diğer alanlarda da eksikleri.
Кээ бир университеттер эртеден кечке чейин иштеп жатышат. Şirket temsilcileri, ziyaret ettikleri bu okullarda mülakat teknikleri, özgeçmiş yazma gibi konularda tavsiyeler veriyor. Кээ бир кызматтар үчүн сунуштар бар.
BBC TÜRKÇE
