Tokony hitsidika ny toerana ahiana ho fanafihana fitaovam-piadiana simika nitranga ny alarobia teo akaikin'i Damaskosy renivohitra Syria ireo mpanara-maso ny Firenena Mikambana.
Nanaiky ny fampitsaharana ady ny governemanta Syriana sy ireo mpikomy mba hahafahan'ireo mpanara-maso hanangona porofo azo antoka.
Na izany aza, nanakiana an'i Syria ny governemanta tandrefana noho ny namelany azy ho ao amin'ny ekipan'ny Firenena Mikambana.
Nampitandrina an'i Etazonia amin'ny fitsabahan'ny miaramila ny filoha Syriana Bashar al-Assad, nilaza fa hiafara amin'ny tsy fahombiazana izany.
“Raha misy manonofy hanao an'i Syria ho saribakolin'ny Tandrefana, dia tsy hitranga izany,” hoy izy tamin'ny gazety Rosiana Izvestiya.
Nilaza i Etazonia fa tsy isalasalana fa nampiasa fitaovam-piadiana simika tamin'ny fanafihana ny tafika Syriana, izay voalaza fa namono olona maherin'ny 300.
Nolavin'Andriamatoa Assad ireo fiampangana ho “fanevatevana ny saina”.
Herintaona lasa izay, ny filoha amerikana Barack Obama dia nilaza fa ny fampiasana fitaovam-piadiana simika ataon'ny governemanta Syriana dia ho "tsipika mena" izay mety hiteraka hetsika ara-tafika amerikana.
Washington dia nanamafy ny fisian'ny tafika an-dranomasina any amin'ny faritra atsinanan'i Mediterane, ary ireo mpitarika miaramila avy any Etazonia, UK ary ireo mpiara-dia aminy dia mihaona any Jordania.
Tahirin'i Syria
Tao amin'ny faritr'i Ghouta atsinanan'i Damaskosy no nitrangan'ilay fitokonana simika ahiana, izay eo ambany fifehezan'ireo mpikomy miady amin'ny fanonganana an'i Assad.
Nanafika an’io faritra io nandritra ny andro maro ny fitaovam-piadiana sy fiaramanidina mpiady avy amin’ny governemanta.
Hans Blix: "Zava-dehibe ny ahafahan'ny [ireo mpanara-maso] mandeha any amin'izay toerana tiany ho hita"
Tsy maintsy mandalo any amin’ny faritra fehezin’ny fanjakana sy fehezin’ny mpikomy ny mpanara-maso ny Firenena Mikambana.
Ny fitsidihana ny alatsinainy dia nifampiraharaha tamin'ny lehiben'ny fanafoanana ny fitaovam-piadiana ao amin'ny Firenena Mikambana Angela Kane, hoy ny fanambaran’ny ONU. Tonga tany Damaskosy izy ny asabotsy teo.
Efa tany Syria nanomboka ny 20 aogositra ny ekipan'ny Firenena Mikambana miisa 18 mba hijery ireo fanafihana simika telo voalaza fa fanafihana simika.
Nilaza ny mpanao gazety fa ny andraikiny dia ny hamaritana raha fitaovam-piadiana toy izany no nampiasaina, fa tsy hoe iza no tompon'andraikitra tamin'ny famoahana azy ireo, ary tsy misy filazana fa niova ny fehin-kevitry ny iraka.
Ny Yolande Knell ao amin'ny BBC any Beirut dia nilaza fa ny asan'ny ekipan'ny Firenena Mikambana dia mety ho tafiditra amin'ny fakana santionany tany, ra, urine ary tavy hanaovana fitiliana laboratoara.
Heverin'ny maro fa manana tahiry be dia be ny entona voantsinapy sy sarin nerveuse i Syria.
Iray amin’ireo firenena fito tsy nanatevin-daharana ny fivoriambe tamin’ny 1997 mandrara ny fitaovam-piadiana simika izy io.
'Ny soritr'aretin'ny neurotoxine'
Na dia nambara aza ny fitsidihan'ny alatsinainy dia nampitandrina ireo tompon'andraikitra tandrefana fa ny fahatarana amin'ny fanekena izany dia mety nanimba ny zavatra hita rehetra.
Nampitandrina ny Sekretera Raharaham-bahiny UK William Hague fa ny porofo dia mety ho voasoloky, nosimbaina na nopotehina tao anatin'ny dimy andro taorian'ny fanafihana.
Nolavin'ny tompon'andraikitra ambony ao amin'ny Trano Fotsy, notononin'ny masoivohom-baovao AP, ilay fitsidihana ho “tara loatra vao azo itokisana”, ary nilaza i Washington fa “tena kely ny fisalasalana” fa nampiasa fitaovam-piadiana toy izany ny tafik'i Assad.
Rosia, mpiara-dia lehibe amin'i Syria, dia nandray tsara ny fanapahan-kevitra hamela ireo mpanara-maso hiditra saingy nampitandrina ny Tandrefana amin'ny fanararaotana mialoha ny vokatra.
Medecins Sans Frontieres (MSF) dia nilaza ny asabotsy teo fa hopitaly telo tohanany any amin'ny faritr'i Damaskosy no nitsabo marary 3,600 teo ho eo tamin'ny "symptoms neurotoxine" tamin'ny alarobia maraina, ka 355 no maty.
Raha nilaza ny MSF fa tsy afaka "manamarina ara-tsiansa" ny fampiasana fitaovam-piadiana simika, ny mpiasa ao amin'ny hopitaly dia nanoritsoritra marary marobe tonga tao anatin'ny adiny telo latsaka miaraka amin'ny soritr'aretina ao anatin'izany ny fikorotanana, manondro ny mpianatra ary ny olana amin'ny fofonaina.
Ny asabotsy teo, nandrahona ny “valiny matotra” ny praiminisitra UK David Cameron sy ny filoha Obama raha toa ka hita fa nampiasa fitaovam-piadiana simika ny tafika Syriana.
Nilaza ny sekreteram-piarovana amerikana Chuck Hagel fa vonona ny hihetsika ny tafika amerikana, izay mamerina ny tafik'ireo tafika an-dranomasina any Mediterane, raha ilaina.
- 01: 15: 21 Aogositra (10:15 GMT 20 Aog): Ny pejy Facebook an'ny Syriana mpanohitra dia mitatitra ady mafy any amin'ny distrika atsinanan'i Ghouta, faritra fambolena manodidina an'i Damaskosy.
- 02: 45: Nandefa tatitra tao amin'ny Facebook momba ny “tifitra simika” ao amin'ny faritr'i Ein Tarma ao Ghouta ny mpanohitra
- 02: 47: Ny tatitry ny mpanohitra faharoa dia milaza fa fitaovam-piadiana simika ampiasaina ao amin'ny faritr'i Zamalka ao Ghouta
- Ny horonan-tsary tsy voamarina dia mampiseho olona tsaboina eny amin'ny arabe ao anaty haizina sy any amin'ny hopitaly vonjimaika
- Voalazan'ny tatitra fa nisy fitaovam-piadiana simika nampiasaina tany Irbin, Jobar, Zamalka ary Ein Tarma ary tao Muadhamiya any andrefana, saingy tsy voamarina izany.
- Manaiky ny fanafihana ara-miaramila ao Ghouta ny governemanta Syriana saingy mandà ny fampiasana fitaovam-piadiana simika
BBC
