X'inhuma l-prospetti għar-rikonċiljazzjoni bejn it-Turkija u l-Armenja waqt li l-Armeni qed jippruvaw jiksbu l-"ġenoċidju" rikonoxxut mad-dinja kollha?
Bħas-soltu, id-dijaspora Armena se żżomm il-pożizzjoni tagħha peress li din hija l-unika ċippa tan-negozjar tagħha biex il-gvern Tork jikkonċedi soluzzjoni favur in-naħa Armena. Imma kif inhi n-natura tal-bilanċ politiku tal-poter fid-dinja, anke hekk kif l-opinjoni pubblika tal-Punent tkompli tisma’ lill-Armeni, il-biċċa l-kbira tas-setgħat ewlenin se jkunu inqas entużjasti li jaċċettaw it-talbiet Armeni fuq it-Turkija għar-raġuni politika li ma jħassrux. relazzjonijiet ma' Ankara aktar. Għalhekk, meta wieħed iqis id-diffikultà li tinbidel l-opinjoni pubblika tal-Punent favur l-approċċ Tork, it-Turkija se tieħu passi paċifiċi u pożittivi għall-istabbiltà u l-paċi fil-Kawkasu mingħajr ma tagħti l-ebda konċessjoni fuq il-politika ta’ okkupazzjoni tal-gvern ta’ Yerevan. Għalhekk, fuq din il-kwistjoni t-Turkija wriet li anke bin-naħa Torka tieħu passi pożittivi lejn ir-rikonċiljazzjoni, la Yerevan u lanqas id-dijaspora Armena m’għandhom ir-rieda li jsolvu l-problemi, inkluż il-Karabakh.
Ambaxxati Torok fil-Ġeorġja u pajjiżi oħra rċevew theddid minn ASALA (l-Armata Sigrieta Armena għal-Ħelsien tal-Armenja) li tgħid li, jekk it-Turkija tappoġġja lil Baku f’każ ta’ attakk tal-Ażerbajġan fuq l-Armenja minħabba l-kunflitt tan-Nagorno-Karabakh, “imbagħad il-lista se tkun lesta” – referenza ċara għal-lista ta’ diplomatiċi Torok maqtula minn ASALA. Kemm hi serja din it-theddida?
Din it-tip ta’ theddida saret diversi drabi fil-passat, iżda t-Turkija ma bnietx il-politika barranija tagħha fuq dan l-hekk imsejjaħ theddid mit-terroristi Armeni.
Il-politika paċifika tat-Turkija hija ovvja ħafna fl-isfond tal-allegazzjonijiet Armeni bla bażi u l-politika ta' okkupazzjoni f'Nagorno-Karabakh. Għalhekk, it-theddid mhuwiex realistiku. Anke kieku kienu, ħadd ma kien jistenna xi bidla fil-politika Torka dwar il-kunflitt tan-Nagorno-Karabakh.
Min-naħa l-oħra, din it-tip ta’ theddida għandha tfakkar lill-komunità dinjija fl-attakki barbari ta’ ASALA kontra diplomatiċi Torok.
Xi nies jgħidu li n-naħa Torka mhix attiva biżżejjed (għall-inqas mhux attiva daqs l-Armeni) biex tipprovdi lill-komunità internazzjonali bil-fatti reali dwar l-avvenimenti fl-1915. Taqbel u, jekk iva, x’għandu jsir biex tinbidel il- sitwazzjoni?
Tabilħaqq in-naħa Torka hija aktar attiva milli kienet, iżda din mhix il-kwistjoni. Hemm immaġni Torka mibnija għal raġunijiet storiċi, politiċi u reliġjużi fid-dinja tal-Punent u n-nies kienu aktar lesti li jaċċettaw it-talbiet tal-Armeni.
Anke t-Turkija fetħet l-arkivji Ottomani tagħha u talbet lill-partijiet biex jistabbilixxu bord ta’ storiċi miż-żewġ naħat, iżda porzjon żgħir biss tal-poplu kien lest li jibdel il-preġudizzji tagħhom. Jiġifieri, iva, in-naħa Torka hija lesta li tippermetti lill-komunità dinjija teżamina l-fatti dwar l-avvenimenti tal-1915 iżda mhux l-avvenimenti kif riflessi u propagandizzati mill-Armeni.
Biex naslu għall-ġrajjiet reali, din il-kwistjoni trid tiġi kkunsidrata mingħajr preġudizzju u bir-rieda li tiffaċċja l-verità. Min-naħa l-oħra, jistgħu jseħħu bidliet fil-politika. Pereżempju, l-immaġni tat-Turkija bħala qawwa li qed tiżdied fid-dinja tista' tittrasforma l-pożizzjoni tal-komunità internazzjonali dwar it-talbiet kontra t-Torok. Id-dinja tal-Punent, partikolarment il-politiċi, eventwalment se jinjoraw it-talbiet Armeni kontra l-gvernijiet Torok meta jaraw li dan jagħmel ħsara lill-interessi tagħhom. Imma ovvjament qisha tellieqa politika fittizja. Fi kliem ieħor, in-naħa Armena se taħdem ħafna. Huwa għalhekk li anke n-naħa Torka hija aktar attiva milli fil-passat. M'għandhiex tirrilassa u għandha dejjem tkun kawta dwar dawn l-allegazzjonijiet u tappella lill-komunità internazzjonali biex teżamina l-arkivji Torok mingħajr preġudizzju.
Int ċert li t-Turkija se żżomm ir-rabta bejn ir-rikonċiljazzjoni mal-Armenja u l-problema tal-Karabakh?
Il-politika Torka hija ċara ħafna u ddikjarat diversi drabi mill-Prim Ministru Tork Erdogan: sakemm tispiċċa l-okkupazzjoni, mhux possibbli li jitkompla l-proċess ta’ rikonċiljazzjoni, għalhekk issa jiddependi fuq l-imġieba tal-gvern Armen. Jekk huma verament lesti li jagħmlu l-Kawkasu żona sigura ħafna għan-naħat kollha, allura għandhom iwaqqfu l-politika ta 'okkupazzjoni tagħhom. Fil-qosor, kulħadd irid ikun sigur u ħadd mhu se jisfida l-pożizzjoni Torka li torbot l-okkupazzjoni tal-Karabakh mar-rikonċiljazzjoni mal-Armenja.
Hija tħassib sovragovernattiv li kull partit politiku, irrispettivament mill-oriġini tiegħu, jappoġġja din il-pożizzjoni Torka.
