အီကွေဒေါနိုင်ငံ အနောက်မြောက်ပိုင်း ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက်မှာ စနေနေ့ညက အင်အားပြင်းငလျင်တစ်ခု လှုပ်ခတ်ခဲ့ပြီးနောက် တနင်္လာနေ့ညက အရေးပေါ်အခြေအနေ ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။
အနည်းဆုံး လူ ၇၇ ဦး သေဆုံးပြီး ၅၈၈ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကြောင်း ဒုတိယသမ္မတ ဂျော့ခ်ျဂလက်စ်က ဒေသစံတော်ချိန် ည ၇ နာရီ (၈ နာရီအချိန်ခန့်) မတိုင်မီက ပြင်းအား ၇ ဒသမ ၈ ငလျင် လှုပ်ခတ်ပြီးနောက် ပြောကြားခဲ့သည်။
Esmeraldas၊ Los Rios၊ Manabi၊ Santa Elena၊ Guayas နှင့် Santo Domingo ပြည်နယ်များအတွက် အရေးပေါ်အခြေအနေ ကြေညာထားသည်။ မိုင် ၁၀၀ ခန့်အကွာ နိုင်ငံ၏မြို့တော် ကွီတိုတွင် ငလျင်အား ပြင်းပြင်းထန်ထန် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည်။
စစ်အင်အား ၁၀,၀၀၀ နှင့် ရဲ ၃,၅၀၀ ကို မုန်တိုင်းဒဏ်သင့်ဒေသများသို့ စေလွှတ်ထားကြောင်း Glas က ပြောကြားခဲ့သည်။ ထိုအတောအတွင်းတွင် ရဟတ်ယာဉ်ငါးစီးနှင့် ဘတ်စ်ကားအစီး ၈၀ ကျော်သည် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင် ၄,၀၀၀ ကို ငလျင်ဇုန်သို့ ကူးတို့ပို့ဆောင်ခဲ့ကြောင်း ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနက ပြောကြားခဲ့သည်။
မြေပြိုမှုများကြောင့် အရေးပေါ်လုပ်သားများ ငလျင်လှုပ်ခတ်မှု အပြင်းထန်ဆုံးသောမြို့များသို့ ရောက်ရှိရန် ခက်ခဲနေကြောင်း အာဏာပိုင်များက ပြောကြားခဲ့သည်။
“ကျွန်တော်တို့ အတတ်နိုင်ဆုံး ကြိုးစားနေပါတယ်၊ ဒါပေမယ့် ကျွန်တော်တို့ လုပ်နိုင်တာ ဘာမှ မရှိပါဘူး” ဟု ငလျင်ဗဟိုချက်အနီးရှိ 40,000 ရှိသော Pedernales မြို့တော်ဝန် Gabriel Alcivar က Associated Press မှ ပြောကြားခဲ့သည်။
Alcivar သည် မြို့တွင်းရှိ အဆောက်အဦ ဒါဇင်များစွာ ပြိုကျခဲ့ပြီး အပျက်အစီးများကြားတွင် နေထိုင်သူများ ပိတ်မိနေသဖြင့် မြေကြီးရွှေ့စက်များနှင့် အရေးပေါ် ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်သားများ စေလွှတ်ပေးရန် အာဏာပိုင်များကို အသနားခံခဲ့သည်။ ပရမ်းပတာကြားတွင် လုယက်လုယက်မှုများ ပေါ်ပေါက်လာသော်လည်း အာဏာပိုင်များက အမိန့်ပြန်လည်ချမှတ်ရန် အသက်များကို ကယ်တင်ရန် အလွန်အလုပ်များနေပြီဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။
“ဒါက ပြိုကျတဲ့အိမ် မဟုတ်ဘူး၊ တစ်မြို့လုံးပဲ” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။
စာစောင်တစ်ခုတွင် နိုင်ငံ၏ ဘူမိရူပသိပ္ပံမှ ငလျင်ဗဟိုချက်ဧရိယာနှင့် Guayaquil တွင် “သိသိသာသာ ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှု” အကြောင်းကို ဖော်ပြထားပါသည်။
ငလျင်၏ဗဟိုချက်မှာ နိုင်ငံအနောက်မြောက်ပိုင်းကမ်းရိုးတန်းတွင် တည်ရှိသော ကမ်းရိုးတန်းမြို့ Muisne ၏ အရှေ့တောင်ဘက် ၁၆ မိုင်အကွာတွင် ရှိကြောင်း အမေရိကန်ဘူမိဗေဒစစ်တမ်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ ငလျင်သည် အနက် ၁၂ မိုင်ခန့်တွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။
Muisne ၏တောင်ဘက် မိုင် ၂၀၀ ခန့်အကွာ နိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးမြို့ Guayaquil တွင် လမ်းတံတားတစ်ခု ပြိုကျပြီး လူတစ်ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။ ကားပေါ်ပါလာတဲ့ နောက်တစ်ဦးကတော့ အသက်ရှင် လွတ်မြောက်ခဲ့ပြီး ဆေးရုံကို ပို့ဆောင်ခဲ့တယ်လို့ အာဏာပိုင်တွေက ပြောပါတယ်။
အွန်လိုင်းပေါ်တွင် တင်ထားသည့် ဗီဒီယိုတွင် Portoviejo ရှိ စျေးဝယ်စင်တာတစ်ခု ပျက်စီးသွားပြီး အချက်ပေးသံများ ထွက်ပေါ်လာသဖြင့် အပြင်ဘက် လမ်းများတွင် လူများစည်ကားနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ Manta ရှိ ဟိုတယ်တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းပြိုကျပြီး မတ်တပ်ရပ်ကာ Guayaquil ရှိ အဆောက်အအုံများ မြေပြင်ပေါ်သို့ တုန်လှုပ်သွားခဲ့သည်။
“ကျွန်မ အိမ်မှာ ရုပ်ရှင်ကြည့်ရင်း အရာအားလုံး တုန်လှုပ်သွားပါတော့တယ်။ ငါလမ်းပေါ်ထွက်ပြေးခဲ့ပြီး အခုဘာဖြစ်လာမလဲဆိုတာ မသိသေးဘူး” ဟု ကွီတိုမြို့ရှိ ဆက်သွယ်ရေးဝန်ထမ်း ၃၆ နှစ်ရှိ Lorena Cazares က Reuters သို့ ပြောကြားခဲ့သည်။
NOAA ၏ ပစိဖိတ်ဆူနာမီသတိပေးဌာနက အီကွေဒေါနိုင်ငံ၏ ကမ်းရိုးတန်းဒေသအချို့တွင် ဒီရေမျက်နှာပြင်အထက် ၃ ပေအထိ ဆူနာမီလှိုင်းများ ဖြစ်နိုင်သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ခြိမ်းခြောက်မှုမှာ ကြီးမားစွာ ကျော်လွန်သွားခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ဆူနာမီကြောက်လို့ ကမ်းရိုးတန်းဒေသတွေကို ဘေးလွတ်ရာ ရွှေ့ပြောင်းခိုင်းတဲ့ အီကွေဒေါနိုင်ငံသားတွေကို နောက်ပိုင်းမှာ အိမ်ပြန်ဖို့ အမိန့်ပေးခဲ့ပါတယ်။
ပြင်းအား 4.5 ငလျင်မလှုပ်မီ နာရီဝက်ခန့်အလိုတွင် Muisne တောင်ဘက်ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက်တွင် ပြင်းအား 7.8 အဆင့်ရှိ ငလျင်ငယ်တစ်ခု လှုပ်ခတ်ခဲ့ကြောင်း USGS မှ ပြောကြားခဲ့သည်။ နောက်ဆက်တွဲငလျင် ၃၆ ကြိမ်ထက်မနည်း ပြင်းအား ၆ ထက်မနည်း ပြင်းထန်ခဲ့ပြီး မကြာမီ နာရီပိုင်းနှင့် ရက်ပိုင်းအတွင်း ပိုမိုအားကောင်းလာစေရန် ဒေသခံများအား အာဏာပိုင်များက တိုက်တွန်းထားသည်။
ဂျပန်နိုင်ငံ အနောက်တောင်ပိုင်းမှာ အင်အားပြင်းပြီး လူအသေအပျောက်များတဲ့ ငလျင်ကြီး လှုပ်ခတ်ပြီးနောက် ရက်ပိုင်းအကြာမှာပဲ အီကွေဒေါနိုင်ငံမှာ ငလျင်လှုပ်တာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကြာသပတေးနေ့တွင် ပြင်းအား ၆ ဒသမ ၅ ငလျင်နှင့် စနေနေ့က ပြင်းအား ၇.၀ ငလျင်တို့ လှုပ်ခတ်ခဲ့ရာ အနည်းဆုံး လူ ၄၁ ဦး သေဆုံးခဲ့ကြောင်း နိုင်ငံပိုင်ရုပ်သံ NHK က ဖော်ပြခဲ့သည်။
လန်ဒန်အရှေ့မြောက်ဘက်ရှိ Open University မှ ဂြိုလ်ဘူမိဗေဒ ပါမောက္ခ David Rothery က အီကွေဒေါတွင် စနေနေ့က လှုပ်ခတ်ခဲ့သော ပြင်းအား-၇.၈ ငလျင်၏ စုစုပေါင်းစွမ်းအင်သည် စနေနေ့က ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ပြင်းအား ၇.၀ ရှိ ငလျင်ထက် အဆ ၂၀ ခန့် ပိုမိုကြီးမားသည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
