ကမ္ဘာ့မြေပုံ၏ ပဉ္စမရာစုနှစ် အထိမ်းအမှတ်ပွဲများ

500 ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘာကျော် Piri Reis ၏ နှစ် 2013 ပြည့် အထိမ်းအမှတ် အခမ်းအနားများကို ပြင်ဆင်ရန် ဝန်ကြီးဌာန သုံးခု ပူးပေါင်းပြီး UNESCO မှ ၎င်း၏ အစီအစဉ်တွင် နှစ်ပတ်လည် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် လာမည့်နှစ်တွင် ပြုလုပ်မည်ဖြစ်သည်။

ပါရီအခြေစိုက် ကုလသမဂ္ဂ ပညာရေး၊ သိပ္ပံနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအဖွဲ့ (ယူနက်စကို) သည် အော်တိုမန် ရေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး Piri Reis ၏ ကျော်ကြားသော ကမ္ဘာ့မြေပုံ နှစ် 500 ပြည့် အထိမ်းအမှတ် အခမ်းအနားများကို ကျင်းပမည်ဖြစ်သည်။

UNESCO ၏ သိပ္ပံ၊ ပညာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကော်မရှင်များတွင် နှစ်ပေါင်း 500 ကျော်ကြာ ကမ္ဘာ့မြေပုံရေးဆွဲခြင်းသမိုင်းတွင် သူ့နာမည်ကို မှတ်သားထားခဲ့သော Piri Reis ကို သတိရခြင်းသည် ကမ္ဘာကြီး၏မှတ်ဉာဏ်ကို ပြန်လည်ဆန်းသစ်ရန်နှင့် သိပ္ပံသမိုင်းတွင် Turks ရရှိခဲ့သောအရာများကို မှတ်မိရန် အလွန်အရေးကြီးပါသည်” ဟု ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ခရီးသွားလာရေးဝန်ကြီး Ertuğrul Günay က ယမန်နေ့တွင် ပြုလုပ်သည့် သတင်းစာရှင်းပွဲတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။ အဆိုပါညီလာခံကို ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန၊ အမျိုးသားကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး၊ ရေကြောင်းနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနတို့မှ စီစဉ်ကျင်းပသည့် အခမ်းအနားများ စတင်ကျင်းပခြင်းဖြစ်သည်။

အခမ်းအနားများနှင့် အထိမ်းအမှတ်အစီအစဉ်များ၏ နယ်ပယ်အတွင်း ဝန်ကြီးဌာနသုံးခုသည် အခမ်းအနားများကို ဆက်တိုက်ပြင်ဆင်ထားကြောင်း Günay မှ ပြောကြားခဲ့သည်။ Piri Reis သည် အော်တိုမန်အင်ပါယာ ထွန်းကားလာစဉ်တွင် အထင်ရှားဆုံး အမည်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် အဏ္ဏဝါသိပ္ပံပညာ၏ အရေးပါသော အမည်နှင့် သုတေသီတစ်ဦးဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

ယူနက်စကို၏ အဆိုပြုချက်တွင် တူရကီ၏ အဆိုပြုချက်တွင် ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ပါရီ၌ ကျင်းပခဲ့သည့် ၎င်း၏ ၃၆ ကြိမ်မြောက် အထွေထွေညီလာခံအတွက် ၂၀၁၃ ခုနှစ် အထိမ်းအမှတ်ပွဲများနှင့် အထိမ်းအမှတ် အစီအစဉ်များတွင် Piri Reis ၏ နှစ် ၅၀၀ ပြည့် ကမ္ဘာ့မြေပုံကို ထည့်သွင်းခဲ့သည်။

"ပြင်ဆင်မှုများအတွက်၊ ဧပြီလတွင် အဆင့်မြင့်ကောင်စီကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး လုပ်ငန်းများ စတင်ခဲ့ပါသည်။ ဤအစီအစဉ်၏ နယ်ပယ်အတွင်း၊ သူ၏ Kitab-i Bahriye ၏ ဖက်ဆီနှင့် Piri Reis ၏ ကမ္ဘာ့မြေပုံမိတ္တူများကို ရိုက်နှိပ်ထုတ်ဝေပါမည်။ ထို့အပြင် Piri Reis နှင့် သူ၏ ကမ္ဘာ့မြေပုံကို လာမည့်နှစ် ဧပြီလ (၇) ရက်နေ့တွင် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေရန် ဆုံးဖြတ်ချက်ချခဲ့ပါသည်။ အထိမ်းအမှတ် ဒင်္ဂါးများ၊ တံဆိပ်ခေါင်းများနှင့် Piri Reis လိုဂိုနှင့် ဆောင်ပုဒ်များကို တစ်နှစ်ပတ်လုံး အမျိုးသားနှင့် နိုင်ငံတကာပွဲများတွင် အသုံးပြုရန်၊ ထို့အပြင် မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်များ၊ ကာတွန်းရုပ်ရှင်များနှင့် ကလေးများအတွက် စာတမ်းဖတ်ပွဲများလည်း ရှိလိမ့်မည်” ဟု Günay က ပြောကြားခဲ့သည်။

ပရိုမိုးရှင်းပွဲများနှင့် ပစ္စည်းများ အတွက် ပို့ဆောင်ရေး၊ ရေကြောင်းနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မည်ဖြစ်ကြောင်း ဝန်ကြီးက ပြောသည်။

အမျိုးသားကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး İsmet Yılmaz က Piri Reis ရေးဆွဲသောမြေပုံသည် ထိုအချိန်က အမေရိကန်ကို အတိကျဆုံးပြသသည့်မြေပုံဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ "မင်း Bosphorus တံတားကို ဆောက်နိုင်ပေမယ့် Piri Reis မြေပုံကို ထပ်ဆွဲလို့ မရတော့ဘူး။ အဲဒါကြောင့် မင်းရဲ့ ယဉ်ကျေးမှုကို ပိုင်ဆိုင်ရင် သူ့ရဲ့ အနာဂတ်အတွက် ခိုင်မာတဲ့ ခြေလှမ်းတွေ လှမ်းလာနိုင်တယ်။ ဒီပထဝီဝင်အနေအထားက လူတွေက အရာတွေ အများကြီး ဖန်တီးခဲ့တယ်။ ဒီနိုင်ငံဟာ နှစ်ပေါင်း 500 ကျော်လွန်သွားရင်တောင် ဒီလူ့အဖွဲ့အစည်းရဲ့ ယဉ်ကျေးမှုတည်ဆောက်ပုံကို အုတ်ခဲထားခဲ့တဲ့ လူတစ်ယောက်ကို မမေ့ပါဘူး။"
ညီလာခံ၏အခြားတက်ရောက်သူမှာသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီး Binali Yıldırımဖြစ်သည်။

ဂျာမန်ဘာသာရေးဆရာမှ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သော Piri Reis မြေပုံ

Piri Reis မြေပုံကို အော်တိုမန် ရေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး Piri Reis က ၁၅၁၃ ခုနှစ်တွင် ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ရှင်သန်နေသောမြေပုံ၏ သုံးပုံတစ်ပုံခန့်သည် ဥရောပနှင့် မြောက်အာဖရိက၏ အနောက်ဘက်ကမ်းရိုးတန်းများနှင့် ဘရာဇီးလ်ကမ်းရိုးတန်းတို့ကို ကျိုးကြောင်းဆီလျော်စွာ တိကျစွာပြသထားသည်။ Azores နှင့် Canary ကျွန်းများ အပါအဝင် အတ္တလန္တိတ် ကျွန်းများ သည် ဒဏ္ဍာရီလာ အန်တီလီယာ ကျွန်း နှင့် ဂျပန် ဖြစ်နိုင်ချေ တို့ကို ပုံဖော်ထားသည်။ မြေပုံ၏သမိုင်းဝင်အရေးပါမှုသည် 1513 ခန့်တွင် Ottoman ၏ကမ္ဘာသစ်ရှာဖွေရေး၏အတိုင်းအတာကိုပြသခြင်း၌တည်ရှိသည်။

Topkapıနန်းတော်စာကြည့်တိုက်၏အစ္စလာမ့်မဟုတ်သောပစ္စည်းများကိုစာရင်းပြုစုရန်ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနမှတာဝန်ပေးအပ်ခြင်းခံရသောဂျာမန်ဓမ္မပညာရှင် Gustav Adolf Deissmann သည် 1929 ခုနှစ်တွင် အံ့သြဖွယ်ကောင်းလောက်အောင်ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။

(Hürriyet နေ့စဉ်သတင်း)