ဘဝနှင့်နည်းပညာသည် အာဖရိက၏နည်းပညာအနာဂတ်တွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများထံမှ အသံမျိုးစုံကို ပါရှိသည်။ ယခုသီတင်းပတ်တွင် မိုဘိုင်းဖုန်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး အာကာသဆိုင်ရာ ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးဖြစ်သည့် David Edelstein က လူသားကွန်ရက်များသည် အဆင်းရဲဆုံးသူများ၏ ဘဝများကို မြှင့်တင်ရန်အတွက် မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းများအတွက် မရှိမဖြစ်ပါဝင်ပစ္စည်းဖြစ်ကြောင်း စောဒကတက်ခဲ့သည်။
ကိန်းဂဏာန်းများသည် ၎င်းတို့ဘာသာပြန်ဆိုသည်- ယနေ့တွင် ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများတွင် မိုဘိုင်းလ်ဖုန်း ငါးဘီလီယံကျော်ရှိပြီး အာဖရိကဆာဟာရအောက်ရှိ အရွယ်ရောက်ပြီးသူ တစ်ဦးလျှင် မိုဘိုင်းဖုန်းလိုင်း တစ်လိုင်းနီးပါးရှိသည်။ ဤကဲ့သို့ တိုက်ရိုက်နှင့် တတ်နိုင်သော ချန်နယ်သည် ယခင်က မရှိခဲ့ဖူးသေးဘဲ ယခုအခါ သန်းပေါင်းများစွာသော ဆင်းရဲတွင်းမှ လွတ်မြောက်ရန် မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းများကို အစွမ်းထက်သော ကိရိယာတစ်ခုအဖြစ် ချီးကျူးခံရပါသည်။
သူတို့ရဲ့ အရေအတွက် များလာတာနဲ့ အမျှ သူတို့ရဲ့ အသုံးအနှုန်းတွေလည်း အများကြီး ရှိလာပါတယ်။ Sproxil ဟုခေါ်သော ကုမ္ပဏီတစ်ခုမှ ဆေးဝါးအတုများ ဝယ်ယူခြင်း ရှိ၊ မရှိ စစ်ဆေးရန် ယခုအချိန်အထိ လူပေါင်း နှစ်သန်းကျော် အသုံးပြုနေသည့် SMS-based စနစ်တစ်ခုကို ထူထောင်ထားသည်။ သို့မဟုတ် Safaricom ၏ M-Pesa ဝန်ဆောင်မှုသည် ကင်ညာရှိ သုံးစွဲသူ 15 သန်းကျော်အား အိမ်သို့ငွေပို့ရန်နှင့် ၎င်းတို့၏ မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းများကို အသုံးပြု၍ ငွေပေးချေရန် ဘေးကင်းသောနည်းလမ်းဖြင့် ပံ့ပိုးပေးထားသည်။
ဤကဲ့သို့သော ကြိုးပမ်းမှုများသည် အထင်ကြီးလောက်စရာ ပထမခြေလှမ်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ သို့သော်၊ နည်းပညာကို အာရုံစိုက်ခြင်းသည် ဤဖောင်းပွမှုကို ကျော်လွန်ပြီး မိုဘိုင်းလ်၏ အလားအလာကို အသုံးချမည်ဆိုပါက နားလည်ထားရမည့် အမှန်တရားကို သစ္စာဖောက်ပါသည်။ ကမ္ဘာ့ဆင်းရဲနွမ်းပါးသူများ၏ဘဝများကို အမှန်တကယ်ပြောင်းလဲစေရန်အတွက်၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် ရှိပြီးသားမိုဘိုင်းကွန်ရက်များကို ကောင်းမွန်စွာဖွဲ့စည်းထားသော လူသားကွန်ရက်များဖြင့် ဖြည့်သွင်းရမည်ဟု ကျွန်ုပ်ယုံကြည်ပါသည်။
လူသားကွန်ရက်က ဘာကိုဆိုလိုတာလဲ။ ၎င်းတို့သည် အဘယ်အရာဖြစ်သည်နှင့် ၎င်းတို့ရရှိနိုင်သည့် အကျိုးသက်ရောက်မှုများကို နားလည်ရန် Uganda ရှိ 850 Community Knowledge Workers (CKWs) ၏ကွန်ရက်သည် ဥပမာကောင်းတစ်ခု ပေးထားသည်။
ပုံမှန် CKW သည် ၎င်းတို့၏ ရပ်ရွာမှ ရွေးချယ်ထားသော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း လယ်သမားတစ်ဦးဖြစ်ပြီး မကြာခဏဆိုသလို ဒေသခံတစ်ဦးဖြစ်သည်။ ဖုန်းတစ်လုံးကို တပ်ဆင်ထားပြီး ထိရောက်စွာအသုံးပြုနည်းကို လေ့ကျင့်သင်ကြားပေးသည် - သူတို့သည် အခြားတောင်သူလယ်သမားများ၏ လယ်ကွင်းများသို့ နေ့စဥ်တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကို လာရောက်လည်ပတ်ကြသည်။ သီးနှံနှင့် တိရိစ္ဆာန်ရောဂါဆိုင်ရာ အချက်အလက်ရှာဖွေရန်၊ စျေးကွက်ပေါက်ဈေးများ ပေးဆောင်ရန်နှင့် အထွက်နှုန်းအများဆုံးရရှိအောင် လမ်းညွှန်ချက်ပေးရန် ၎င်းတို့အား ကူညီပေးရန် တောင်းဆိုထားသည်။ ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ်မှ Great Lakes Coffee (ဒေသခံကော်ဖီဝယ်ယူသူ) ကဲ့သို့သော အသေးစိတ်အချက်အလက်များကို အချိန်နှင့်တပြေးညီ စုဆောင်းနိုင်သည့် တတ်နိုင်လောက်သော အသေးစိတ်အချက်အလက်များ နည်းပါးသော ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ်မှ အဖွဲ့အစည်းများကိုယ်စား လယ်သမားများထံမှ သတင်းအချက်အလက်များကိုလည်း စုဆောင်းပါသည်။ ဤလူ့ကွန်ရက်သည် တောင်သူလယ်သမားများ၏ ကုန်ထုတ်စွမ်းအားကို တိုးမြင့်စေပြီး ယင်းလယ်သမားများနှင့် လုပ်ဆောင်သည့် အဖွဲ့အစည်းများကို များစွာလိုအပ်သော အချက်အလက်များကို ပံ့ပိုးပေးနေစဉ် ၎င်းတို့၏ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုများအတွက် ဝင်ငွေပိုမိုရရှိစေရန် ကူညီပေးပါသည်။
လူသားကွန်ရက်၏ အဓိကအရေးပါမှုကို လျှော့တွက်၍မရပါ။ ယုံကြည်ရသော ဒေသခံပြည်သူများသည် အရေးကြီးသော အခန်းကဏ္ဍများစွာတွင် ပါဝင်ပါသည်။ ဦးစွာ၊ ၎င်းတို့သည် တစ်ချိန်က အခြားနည်းလမ်းများဖြင့်သာ လက်လှမ်းမီနိုင်သည့် သတင်းအချက်အလက် သို့မဟုတ် ဝန်ဆောင်မှုတစ်ခုကို ၎င်းတို့လက်၌ ရရှိနေပြီဖြစ်သည်ကို လူတို့အား ရှာဖွေတွေ့ရှိရန် ကူညီပေးသည်။ ဒုတိယအနေနဲ့ အဲဒီဝန်ဆောင်မှုတွေကို ဘယ်လိုအသုံးပြုရမလဲဆိုတာ လူတွေကို သင်ပေးတယ်။ နောက်ဆုံးအနေနဲ့၊ သူတို့ဟာ လူတွေကို သူတို့ရဲ့ ပြဿနာတွေနဲ့ ဘဝတွေမှာ သင်ယူလေ့လာခဲ့သမျှကို လက်တွေ့အသုံးချနိုင်အောင် ကူညီပေးနိုင်ပါတယ်။
“နောက်ဆုံးကီလိုမီတာ” ကွာဟချက်ကို ပေါင်းကူးပေးသောသူများ၊ မြေပြင်ပေါ်ရှိ ဒေသခံပြည်သူများမှသာလျှင် ထိထိရောက်ရောက် ပေးအပ်နိုင်သည်၊ စာမတတ်ခြင်း၏ အတားအဆီးများကို ကျော်လွှားကာ ဆက်စပ်မှုရှိစေရန်နှင့် ဆင်းရဲနွမ်းပါးသူများထံသို့ ဘာသာစကားမျိုးစုံကို ထိထိရောက်ရောက်ရောက်ရှိစေရန်၊
Human Networks Hum ပြုလုပ်ခြင်း။
သတင်းကောင်းမှာ ဆာဟာရ အာဖရိကတစ်ဝှမ်းတွင် မတူညီသော လူသားကွန်ရက် အမျိုးအစားများစွာ ရှိသည်။ ဤနေရာတွင် Grameen ဖောင်ဒေးရှင်းတွင်၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် ကျန်းမာရေးဝန်ဆောင်မှုများပေးဆောင်ရာတွင် ပိုမိုထိရောက်ပြီး ထိရောက်စေရန်အတွက် ဂါနာကျန်းမာရေးဝန်ဆောင်မှုနှင့် ၎င်း၏ "ရပ်ရွာကျန်းမာရေးလုပ်သားများ" ကွန်ရက်တို့နှင့်လည်း အနီးကပ်လုပ်ဆောင်ပါသည်။ လူမှုစီးပွားပိရမစ်ထဲသို့ ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာရောက်ရှိရန် ယူဂန်ဒါရှိ မိုဘိုင်းလ်ငွေကြေးအော်ပရေတာတစ်ခုမှ အသုံးပြုသည့် "ငွေသားဝင်ခြင်းနှင့် ငွေထုတ်ခြင်း" ကွန်ရက်ကို တိုးချဲ့ရန် တီထွင်ဖန်တီးမှုနည်းလမ်းများကို ရှာဖွေနေပါသည်။ သို့သော် ဤကွန်ရက်များမှတစ်ဆင့် အောင်မြင်သော ဝန်ဆောင်မှုများနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ပေးအပ်ခြင်းသည် အပိုင်းများစွာကို စုစည်းရန် လိုအပ်သည့် ကြီးမားသောစိန်ခေါ်မှုတစ်ခုဖြစ်သည်။
စတင်ရန်၊ ၎င်းတို့နေထိုင် အလုပ်လုပ်ကိုင်သည့် နေရာများတွင် တကယ့်လူများ၏ နေ့စဉ်ဘဝတွင် ကြုံတွေ့နေရသော စိန်ခေါ်မှုများနှင့် ပြဿနာများကို လေးနက်စွာ နားလည်ထားရမည်ဖြစ်သည်။ Seattle သို့မဟုတ် London တွင် အောင်မြင်သော ထုတ်ကုန်များနှင့် ဝန်ဆောင်မှုများကို တီထွင်နိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ ယင်းအစား၊ ၎င်းတို့ကို လူသားကွန်ရက်နှင့် ၎င်းတို့၏ ရည်ရွယ်ထားသော ပရိသတ်များနှင့်အတူ နယ်ပယ်တွင် ဒီဇိုင်းထုတ်ခြင်း၊ စမ်းသပ်ခြင်း၊ ထပ်ကာထပ်ကာ မြှင့်တင်ခြင်းများ ပြုလုပ်ရပါမည်။ CKW မော်ဒယ်ကို ယူဂန်ဒါမှာ အခြေခံကနေ တည်ဆောက်ထားပြီး တကယ့်လူတွေရဲ့ တကယ့်လိုအပ်ချက်နဲ့ အတွေ့အကြုံတွေကို အခြေခံပြီး ပြည်တွင်းမှာ ဆက်လက်မောင်းနှင်နေပါတယ်။
သင့်လျော်သောနည်းပညာကို ရွေးချယ်ရန်အတွက် နေ့စဉ်ဘဝနေထိုင်မှုဆိုင်ရာ နားလည်သဘောပေါက်မှုကိုလည်း အသုံးပြုရမည်ဖြစ်သည်။ ပိုမိုဆန်းပြားသော စက်ပစ္စည်းများကို အာဖရိကဆာဟာရအောက်ပိုင်း၌ ပိုမိုရရှိနိုင်ပြီး တတ်နိုင်သော်လည်း၊ ဒေတာကုန်ကျစရိတ်များ မြင့်မားနေဆဲဖြစ်ပြီး သော့ ၁၂ လုံးပါသော ဖုန်းများ (မင်း၏ပထမဆုံးဖုန်းကို မှတ်မိပါသလား။) သည် နောင်နှစ်ပေါင်းများစွာအထိ ဆက်လက်အသုံးပြုနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်များကို အကြံဉာဏ်ပေးသည့် ကျွန်ုပ်တို့၏ Mobile Midwife ဝန်ဆောင်မှုဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့ တွေ့ရှိထားသကဲ့သို့၊ ကိစ္စများစွာတွင် အထိရောက်ဆုံး ဆက်သွယ်မှုပုံစံမှာ စာသား သို့မဟုတ် ဝဘ်အစား မှတ်တမ်းတင်ထားသော အသံဖြင့် ဖြစ်နိုင်သည်။ CKWs များသည် စမတ်ဖုန်းများကို အသုံးပြုသော်လည်း၊ လုပ်ငန်းကိစ္စရပ်သည် လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်းများ ပိုမိုအားကောင်းလာကြောင်း ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ကွင်းဆင်းစစ်ဆေးမှုများနှင့် ခိုင်လုံသောအထောက်အထားများရရှိပြီးနောက်မှသာ ကျွန်ုပ်တို့သည် ဤဆုံးဖြတ်ချက်ကို ချမှတ်ခဲ့ပါသည်။
သို့သော်လည်း ပြဿနာများနှင့် လိုအပ်ချက်များကို နက်နက်နဲနဲ နားလည်သဘောပေါက်ခြင်းသည် အထူးသဖြင့် ရေရှည်တွင် အောင်မြင်မှုကို အာမမခံနိုင်ပါ။ ရေရှည်တည်တံ့သော ဝန်ဆောင်မှုတစ်ခုဖန်တီးရန်၊ လုပ်ငန်းကို အစကတည်းက လုပ်ငန်းတစ်ခုအဖြစ် သဘောထားရမည်ဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ ကျွန်ုပ်တို့၏ CKW မော်ဒယ်သည် နယ်ပယ်တွင်းရှိ ကျွန်ုပ်တို့၏အလုပ်သမားများ၏ ကုန်ကျစရိတ်များကို ထေမိစေရန် ဒေတာစုဆောင်းမှုအတွက် ဖောက်သည်များကို ပေးဆောင်ရသည့် ကြီးမားသောအနည်းအကျဉ်းအပေါ် မှီခိုနေရပါသည်။ အခြားကြိုးပမ်းမှုများသည် ၎င်းတို့၏နည်းလမ်းကို ပေးဆောင်ရန် ဖန်တီးမှုနည်းလမ်းများကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ ဥပမာ၊ Datadyne တွင် ၎င်း၏မိုဘိုင်းစစ်တမ်းများအတွက် အောင်မြင်သော "freemium" မော်ဒယ်တစ်ခုရှိပြီး Sproxil သည် ၎င်း၏ဆေးဝါးအတုသတ်မှတ်ခြင်းဝန်ဆောင်မှုအတွက် ကုန်ကျစရိတ်ကာမိစေရန် ဆေးဝါးကုမ္ပဏီကြီးများကို အားကိုးနေပါသည်။
ပရဟိတဒေါ်လာများသည် အရေးပါသောအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခြင်းမရှိဟု မဆိုလိုပါ။ ၎င်းတို့သည် လုပ်ငန်းအန္တရာယ် မြင့်မားနေသည့် အခြေအနေများတွင် “စျေးကွက်ကွာဟချက်များ” သို့မဟုတ် “စျေးကွက်ပျက်ကွက်များ” ကို ဖြေရှင်းရန် အကောင်းဆုံးအသုံးပြုကြသည်၊ သို့သော် အသွင်ကူးပြောင်းရေးဆိုင်ရာ လူမှုရေးအကျိုးအမြတ်အတွက် အလားအလာလည်းဖြစ်သည်။ ကိစ္စအများစုတွင်၊ ရေရှည်တည်တံ့သောဖြေရှင်းနည်းများကို ပုဂ္ဂလိကကဏ္ဍ သို့မဟုတ် အစိုးရများက ပိုင်ဆိုင်သည်။ ၎င်းတို့နှင့် အစောပိုင်းတွင် ထိတွေ့ဆက်ဆံပြီး ၎င်းတို့၏ လက်ရှိလူ့ကွန်ရက်များနှင့် လုပ်ဆောင်ခြင်းသည် အောင်မြင်မှုရရှိရန် အလှမ်းဝေးပါသည်။
Layer ပေါ်ရှိ အလွှာ
ဒါပေမယ့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုက ဒီအဆင့်တွေကို လိုက်နာတယ်ဆိုရင်တောင်မှ သူ့ရဲ့ လော်ရယ်ကို မှီခိုလို့ မရပါဘူး။ အအောင်မြင်ဆုံး မော်ဒယ်များပင်လျှင် စဉ်ဆက်မပြတ် ဆန်းသစ်တီထွင်မှု လိုအပ်ပါသည်။ ရေရှည်တည်တံ့သော လုပ်ငန်းပုံစံတစ်ခုပါရှိသော မိုဘိုင်းအသုံးပြုနိုင်သော လူသားကွန်ရက်တစ်ခုကို တည်ထောင်ပြီးသည်နှင့်၊ အခြားဆက်စပ်ဝန်ဆောင်မှုအမျိုးအစားများကို ပံ့ပိုးပေးခြင်း သို့မဟုတ် ဒိုမိန်းအသစ်များသို့ လုံးလုံးလျားလျား ပြောင်းရွှေ့ခြင်းဖြစ်စေ တီထွင်ဖန်တီးမှုချဲ့ထွင်ရန်အတွက် အခွင့်အလမ်းများစွာရှိသည်။
နောက်ဆုံးတွင်၊ လုပ်ငန်းသည် စျေးကွက်အပြောင်းအလဲများကို တုံ့ပြန်ရန်၊ သုံးစွဲသူများ၏ အပြုအမူနှင့် နှစ်သက်မှုများကို နားလည်ရန်နှင့် ၎င်း၏ပုံစံကို ချိန်ညှိရန် အချိန်နှင့်တပြေးညီ ဒေတာကို အစဉ်မပြတ် အသုံးပြုရမည်ဖြစ်သည်။ လူမှုစွမ်းဆောင်ရည်ကို နားလည်ရန်နှင့် ပိုမိုကောင်းမွန်သော လူမှုရေးရလဒ်များရရှိရန် အချိန်နှင့်တစ်ပြေးညီ နည်းလမ်းဖြင့် မဟာဗျူဟာကို ပြင်ဆင်ရန်အတွက်လည်း ထိုအချက်အလက်များသည် အရေးကြီးပါသည်။ ဖြေရှင်းချက်၏တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအနေဖြင့် မိုဘိုင်းလ်များဖြင့် ဤဒေတာကို စုဆောင်းခြင်းသည် ရိုးရှင်းပါသည်။
လွန်ခဲ့သည့် ဆယ်နှစ်အတွင်း တီထွင်ခဲ့သော ဤချဉ်းကပ်မှုသည် မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းများ၏ အလားအလာကို သက်သေပြရန် စတင်နေပြီဖြစ်သည်။ လာမည့်နှစ်များအတွင်း ရပ်ရွာကျန်းမာရေးလုပ်သားများ၊ စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းတိုးချဲ့လုပ်ကိုင်သူများ၊ ငွေကြေးဝန်ဆောင်မှုအေးဂျင့်များနှင့် မိုဘိုင်းငွေအတွက် ငွေသားအဝင်နှင့် ငွေထုတ်အချက်များ တိုးလာနေသည့် အရေအတွက်သည် မိုဘိုင်းလ်များမှ အားကောင်းလာမည်ဖြစ်သည်။ တစ်ဖန်၊ ၎င်းတို့သည် မိုဘိုင်းလ်ဖုန်း အသုံးပြုခွင့်ရှိသော်လည်း မိုဘိုင်းလ်၏ အကျိုးကျေးဇူးများကို ယခုမှ စတင်သိရှိလာကြသော အာဖရိကဆာဟာရဒေသရှိ သန်းရာနှင့်ချီသော လူများကို ဝန်ဆောင်မှုများပေးမည်ဖြစ်သည်။
အာဖရိကတစ်ဝှမ်းရှိ စွန့်ဦးတီထွင်သူ မျိုးဆက်သစ်များနှင့် ပျိုးထောင်သူများသည် နိုင်ငံတကာကုမ္ပဏီများ၊ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပြည်တွင်းစီးပွားရေးလုပ်ငန်းများနှင့်အတူ ဤဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို တွန်းအားပေးမည်ဖြစ်သည်။ ကျေးလက်ဒေသအများစုတွင်ပင် မိုဘိုင်းလ်ကွန်ရက်များ တည်ဆောက်ရေး ကြိုးပမ်းမှုမှာ ကြီးမားစွာပြီးမြောက်ခဲ့သည်။ ယခုအခါ ကျွန်ုပ်တို့သည် ၎င်းတို့၏လူမှုရေးတန်ဖိုးများကို အမြင့်ဆုံးမြှင့်တင်နိုင်သည် - မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းများပေါ်တွင် လူသားကွန်ရက်များကို ဖြန့်ကျက်ပြီး အကြီးဆုံးမြို့များမှ လူများကို အာဖရိကတိုက်ရှိ ဆာဟာရအောက်ကျေးလက်ကျေးရွာအများစုအထိ တိုက်ရိုက်အကျိုးပြုရန်အတွက် မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းများပေါ်တွင် ဖြန့်ကျက်ထားရန် အခွင့်အရေးရှိသည်။
အကယ်၍ သင်သည် ဤဆောင်းပါး သို့မဟုတ် အနာဂတ်တွင် သင်မြင်တွေ့ခဲ့သည့် အခြားအရာများကို မှတ်ချက်ပေးလိုပါက ကျွန်ုပ်တို့ထံ သွားပါ။ Facebook ကစာမျက်နှာ သို့မဟုတ် ကျွန်ုပ်တို့ထံ မက်ဆေ့ချ်ပို့ပါ။တွစ်တာ.
David Edelstein သည် Grameen ဖောင်ဒေးရှင်း၏ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ပရိုဂရမ်များကို ပူးတွဲဦးဆောင်ကာ အဖွဲ့အစည်း၏ နည်းပညာဆိုင်ရာ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုများကို ညွှန်ကြားသည်။
(ဘီဘီစီသတင်း)


