"အရှက်မရှိသောအပြုအမူ" အတွက် နယ်သာလန်သည် အဘယ်စျေးနှုန်းပေးမည်နည်း။
နယ်သာလန်သည် တူရကီမိသားစုနှင့် လူမှုရေးမူဝါဒရေးရာဝန်ကြီး အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးခဲ့သည်။ တူရကီနိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး၏ လေယာဉ်ပျံသန်းမှုကိုလည်း တားမြစ်ခဲ့ပြီးဖြစ်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးမဟုတ်တဲ့ grata.
ချစ်ကြည်ရင်းနှီးသောနိုင်ငံမှ ၀န်ကြီးများအား ၎င်းတို့၏ ကောင်စစ်ဝန်ရုံးများသို့ သွားရောက်လည်ပတ်ခွင့် ငြင်းပယ်ခြင်းခံရသည့် နိုင်ငံတကာ သံတမန်စံနှုန်းအားလုံးကို ဆန့်ကျင်ပါသည်။
နယ်သာလန်သည် တူရကီ၏မိတ်ဆွေဖြစ်ပြီး နေတိုးမဟာမိတ်သာမက တူရကီနှင့် ကောင်းမွန်သော သံတမန်ရေးအရပါရှိသည့် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဟု ယူဆရသည်။ တခြားဥရောပနိုင်ငံတွေ ဒါမှမဟုတ် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက ဝန်ကြီးတွေကို နိုင်ငံထဲမ၀င်ဖို့ ငြင်းဆန်တဲ့နိုင်ငံကလည်း ဒီလိုပဲလုပ်မှာလား။
နယ်သာလန်ရဲတပ်ဖွဲ့သည် တူရကီဆန္ဒပြသူများအား မီးသတ်ပိုက်များနှင့် လူသတ်ခွေးများကို အသုံးပြုခဲ့သည်။ ဆန္ဒပြသူတွေကို နံပါတ်တုတ်တွေနဲ့ ထိမှန်ခဲ့ပါတယ်။ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်တဲ့ ဆန္ဒပြပွဲတွေကို ချေမှုန်းဖို့ မင်းမှာ ဘာရှိလဲ။ UN ဘယ်မှာလဲ" ထို့အပြင်၊ ၎င်းတို့၏ကိုယ်ပိုင်ကောင်စစ်ဝန်ရုံးအပြင်ဘက်ရှိ Turks များ၏ထောက်ခံမှုကိုပြသခြင်းသည် ရော့တာဒမ်မြို့တော်ဝန်၏ အသိဉာဏ်မဲ့လုပ်ရပ်များကို တုံ့ပြန်ခြင်းဖြစ်သည်။
တူရကီသမ္မတ Recep Tayyip Erdogan သည် နိုင်ငံတကာ သံတမန်စံနှုန်းများကို ဆန့်ကျင်သည့် နည်းလမ်းပေါင်းစုံဖြင့် ဆန့်ကျင်သည့် တူရကီ၏ ဝန်ကြီးများအား ၎င်း၏ အရှက်မဲ့စွာ ပြုမူမှုအတွက် နယ်သာလန်သည် “အဖိုးအခ” ပေးမည်ဟု သတိပေးခဲ့သည်။
နာခံမှုမရှိသော အာဒိုဂန်အစိုးရကို ဖြုတ်ချရန် အနောက်နိုင်ငံများ၏ အင်ဂျင်နီယာနည်းဖြင့် အာဏာသိမ်းမှု မအောင်မြင်ပြီးနောက် ဥရောပသားများသည် တူရကီအပေါ် ပိုမိုရန်လိုလာကြသည်။ တူရကီတွင် တရားဝင်ဆန္ဒခံယူပွဲသည် တူရကီနိုင်ငံကို ပိုမိုလွတ်လပ်ပြီး နာခံမှုကင်းမဲ့စေမည်မှာ သေချာပါသည်။ ဤသည်မှာ အနောက်တိုင်းသားများ အထူးသဖြင့် ဥရောပသားများ စိတ်ပူပန်ရခြင်း၏ အခြေခံအကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။
နယ်သာလန်၏ မတ်လလယ် ရွေးကောက်ပွဲကို ရည်ညွှန်း၍ "ဟေး နယ်သာလန်။ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် တူရကီ-ဒတ်ခ်ျဆက်ဆံရေးကို စွန့်လွှတ်ရင် ပေးဆပ်ရလိမ့်မယ်” ဟု တူရကီသမ္မတ အာဒိုဂန်က အစ္စတန်ဘူလ်မြို့အနီးရှိ Kocaeli တွင် တနင်္ဂနွေနေ့က ကျင်းပသည့် မိန့်ခွန်းတွင် ပြောကြားခဲ့ပါသည်။
ဥရောပသားများ တစ်နေ့တွင် မတူညီသော အမျိုးအစားများနှင့် မတူညီသော နိုင်ငံများမှ ကျင့်သုံးသော ဒီမိုကရေစီ အဆင့်များကိုပင် နားလည်နိုင်ပါမည်လား။ တူရကီမှာ ဒီမိုကရေစီကို ဝေဖန်တဲ့အခါ ဥရောပသားတွေက တာ့ခ်တွေက သူတို့ရဲ့ခေါင်းဆောင်တွေကို ဘယ်လိုထင်လဲ။ ၎င်းတို့သည် နားလည်ရန် ဉာဏ်ရည်ဉာဏ်သွေး ကင်းမဲ့နေခြင်း၊ သို့မဟုတ် ပုံသေပုံစံပြခြင်း သို့မဟုတ် “အနောက်” ဝါဒဖြန့်မှုဖြင့် ဦးနှောက်ဆေးကြောခြင်း သို့မဟုတ် မုန်းတီးခြင်း နှင့် မျက်ကန်းမျိုးချစ်စိတ်များ ပြည့်နှက်နေပေမည်။
တူရကီပြင်ပတွင် တာ့ခ်လူမျိုး ၅.၅ သန်းခန့်ရှိပြီး မဲပေးသူ ၁.၄ သန်းခန့်မှာ ဂျာမနီတွင်သာဖြစ်သည်။ ဆန္ဒခံယူပွဲအတွက် “ဟုတ်သည်” နှင့် “မဟုတ်” လှုပ်ရှားမှုများက ၎င်းတို့ဘက်မှ ရပ်တည်လိုသည်မှာ သဘာဝကျပါသည်။ အထူးသဖြင့် ဂျာမနီ၊ သြစတြီးယားနှင့် နယ်သာလန်နိုင်ငံတို့၌ အရည်အချင်းပြည့်မီသော မဲပေးသူအများအပြားရှိသည့် နိုင်ငံများတွင် နှစ်ဖက်စလုံးက လူထုစုဝေးပွဲများ ပြုလုပ်ရန် စီစဉ်ထားသည်။
နယ်သာလန်နိုင်ငံ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်များနှင့် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ စိုးရိမ်မှုများကို ကိုးကားပြီး အန်ကာရာကို ဒေါသထွက်ကာ တူရကီအစိုးရအား ဒတ်ခ်ျသံအမတ်အား နိုင်ငံခြားရေးဌာနသို့ ဆင့်ခေါ်ကာ ကန့်ကွက်ခဲ့သည်။
သာမာန်အားဖြင့်၊ ဥရောပတစ်ခွင်ရှိ တာ့ခ်နှင့် မွတ်စလင်များသည် “ငြိမ်းချမ်းပြီး တရားဥပဒေကို လိုက်နာခြင်း” ဖြစ်သည်။ သူတို့တောင်းဆိုသမျှက “လူ့အခွင့်အရေး” နှင့် “ဒီမိုကရေစီအခွင့်အရေး” ကို လေးစားလိုက်နာရန်၊
နယ်သာလန်နှင့် အခြားဥရောပနိုင်ငံများမှ ချမှတ်ခဲ့သော ဆုံးဖြတ်ချက်များသည် ဥရောပမြို့တော်များတွင် အဆုံးမရှိသော အကြမ်းဖက်တိုက်ခိုက်မှုများကဲ့သို့ နောက်ဆက်တွဲအကျိုးဆက်များကို နှိုးဆွခြင်း သို့မဟုတ် လှုံ့ဆော်ခြင်း ဖြစ်နိုင်ကြောင်း စိုးရိမ်မှုများ တိုးလာခဲ့သည်။ ဥရောပတိုက်သားများသည် အရှေ့အလယ်ပိုင်းရှိ နိုင်ငံအများအပြားကို ဖျက်ဆီးပစ်ရန် ကြီးမားသောအမှားတစ်ခု ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟု ယုံကြည်ရသောကြောင့် စိတ်အားထက်သန်သော ဒုက္ခသည်များ ဥရောပသို့ ယိုဖိတ်မှုဖြစ်စေခဲ့သည်။
တစ်ချိန်တည်းတွင်၊ အန်ကာရာရှိ ဒတ်ခ်ျသံရုံးနှင့် အစ္စတန်ဘူလ်ရှိ ကောင်စစ်ဝန်ရုံးတို့သည် လုံခြုံရေးအကြောင်းပြချက်ကြောင့် စနေနေ့နှောင်းပိုင်းတွင် ၎င်းတို့၏နေအိမ်များကို ပိတ်ထားသည်။
တူရကီဝန်ကြီးသည် ဧပြီ ၁၆ ရက်၌ ပြုလုပ်မည့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေဆိုင်ရာ လူထုဆန္ဒခံယူပွဲအတွက် ထောက်ခံမှုရရှိရန် ရည်ရွယ်သည့် လူထုစည်းဝေးပွဲတစ်ခုတွင် ပါဝင်ရန် တူရကီဝန်ကြီးက ပြောကြားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ရွေးကောက်ပွဲတွင် မဲပေးရန်။ တူရကီဝန်ကြီး က တူရကီနိုင်ငံ၌ ပါလီမန်စနစ်မှ ခေတ်မမီသော ပါလီမန်စနစ်မှ သမ္မတစနစ်သို့ ပြောင်းလဲခွင့်ပြုမည့် လူထုဆန္ဒခံယူပွဲ၌ ၎င်းတို့၏မဲများရယူရန် တူရကီဝန်ကြီးက မိန့်ခွန်းပြောကြားလိုသည်။
ဥရောပနိုင်ငံများတွင် လူထုစုဝေးပွဲများကျင်းပရန် တူရကီနိုင်ငံရေးသမားများနှင့် ပတ်သက်၍ ကြီးထွားလာနေသည့် အငြင်းအခုံများကြားတွင် EU ခေါင်းဆောင်များက တူရကီအား ဝေဖန်ပြစ်တင်နေကြပြီး၊ နယ်သာလန်၊ ဩစတြီးယား သို့မဟုတ် ဂျာမနီတို့အပေါ် အလားတူဝေဖန်မှုမျိုး မပြုလုပ်ရသေးပေ။ အဲဒါကို ရိုးရိုးသားသား မေးကြည့်ရအောင်- ကျွန်ုပ်တို့၏ အဓိက စိုးရိမ်ချက်မှာ ဒီမိုကရေစီ စံနှုန်းများ သို့မဟုတ် ကြောက်ရွံ့ရိုသေခြင်း ဖြစ်သည်။
မကြာသေးမီက အမျိုးသားရေးဝါဒီ၊ အစွန်းရောက်နှင့် မျက်ကန်းမျိုးချစ် လက်ယာစွန်းနိုင်ငံရေး ဟောပြောချက်သည် ဥရောပတစ်ခွင်တွင် အလွန်ရေပန်းစားနေသည်မှာ ထင်ရှားပါသည်။ နှိုင်းရအားဖြင့်၊ ဥရောပနိုင်ငံရေးသမားများသည် အခွင့်အရေးကို ဖမ်းဆုပ်ရန်နှင့် ဤသဘောထားကို ခြယ်လှယ်ရန် တုံ့ဆိုင်းမနေပါ။
ယင်းကြောင့်လည်း သမ္မတ Recep Tayyip Erdogan သည် ဂျာမနီနှင့် နယ်သာလန်တို့ကို နာဇီဝါဒဟု စွပ်စွဲခဲ့သည့် အကြောင်းရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး အဆိုပါနိုင်ငံများ၏ စည်းဝေးပွဲများကို နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေးစံနှုန်းအားလုံးကို လျစ်လျူရှုကာ အဆိုပါနိုင်ငံများ၏ စည်းဝေးပွဲများကို ပိတ်ဆို့ထားခြင်းဖြစ်သည်။
နိုင်ငံရေးသမားများနှင့် နိုင်ငံသားများ၏ ဒီမိုကရက်တစ်အခွင့်အရေးများကို ပိတ်ပင်ရန် ဒတ်ခ်ျဆုံးဖြတ်ချက်များကို လျစ်လျူရှုကာ ဥရောပတစ်ဝှမ်းရှိ မီဒီယာများက တူရကီတွင် “ဒီမိုကရေစီအခြေခံမူများသည် ကြီးမားသောဖိအားအောက်တွင် ရှိနေသည်” ဟု ကြွေးကြော်ရန် လိုလားကြသည်။ တကယ်တော့ ဒီမိုကရက်တစ် ချီတက်ပွဲတွေဟာ တူရကီမှာ နိုင်ငံရေးစနစ် ပြောင်းလဲမယ့် လူထုဆန္ဒခံယူပွဲမှာ ဥရောပမှာ နေထိုင်ကြတဲ့ တာ့ခ်လူမျိုး အများအပြားကို မဲပေးဖို့ တွန်းအားပေးဖို့ ရည်ရွယ်တဲ့ ချီတက်ပွဲ ဖြစ်ပါတယ်။ မဲပေးခြင်းသည် ဒီမိုကရေစီနည်းကျမဟုတ်ပါလား။ တွေ့ဆုံပွဲ၊ ဆန္ဒမဲပေးခြင်း နှင့် စုဝေးခြင်းမပြုဘဲ ဒီမိုကရေစီအကြောင်း ပြောဆိုနိုင်ပါသလား။
လုံခြုံရေးကို ခြိမ်းခြောက်မှု သို့မဟုတ် ဒီမိုကရေစီနည်းကျမှု မရှိလျှင် ပြင်သစ်တွင် ချီတက်ပွဲများကို ခွင့်ပြုရန် ပြင်သစ်က အဘယ်ကြောင့် ရှေ့တိုးသွားမည်နည်း။
သမ္မတ အာဒိုဂန်က နယ်သာလန်ကို “ငှက်ပျောဖူးသမ္မတနိုင်ငံ” နှင့် ခိုင်းနှိုင်းကာ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းများက နယ်သာလန်အပေါ် ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ ချမှတ်ရန်နှင့် အနောက်နိုင်ငံများတွင် “Islamophobia” ဟု စွပ်စွဲခဲ့သည်။ “နာဇီဝါဒ ပြီးဆုံးသွားပြီလို့ ထင်ခဲ့တာလို့ ကျွန်တော် ရှင်းရှင်းလင်းလင်းပြောခဲ့ပြီးပြီ၊ ဒါပေမယ့် ကျွန်တော်မှားပါတယ်။ နာဇီဝါဒဟာ အနောက်တိုင်းမှာ ရှင်သန်နေတယ်” ဟု ၎င်းက ဆက်လက်ပြောသည်။
ထိုအချိန်တွင် ဂျာမန်၊ ဒတ်ခ်ျနှင့် အခြားနိုင်ငံရေးသမားများသည် တူရကီအပေါ် ၎င်းတို့၏ သဘောထား တင်းမာလာပုံပေါ်သည်။
အတန်းက ဘာအကြောင်းလဲ။
တူရကီနိုင်ငံရေးသမားတွေရဲ့ စုဝေးမှုကို တားဆီးဖို့ ဥရောပသားတွေ ဘာကြောင့် ကြိုးစားနေကြတာလဲ။ နိုင်ငံအများအပြားသည် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ စိုးရိမ်ပူပန်မှုများကို တရားဝင်အကြောင်းပြချက်အဖြစ် ကိုးကားကြသည်။
တူရကီတွင် ဆန္ဒခံယူပွဲသည် အဘယ်ကြောင့် အသက် သို့မဟုတ် သေခြင်းကိစ္စဖြစ်သနည်း။
ဒီမေးခွန်းကို ဖြေဖို့အတွက် ခေတ်သစ်တူရကီသမိုင်းနဲ့ အော်တိုမန်အင်ပါယာရဲ့ နောက်ဆုံးရာစုနှစ်နှစ်ခုကို သိထားဖို့ လိုပါတယ်။
တူရကီသမ္မတ Recep Tayyip Erdogan ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် ကဏ္ဍပေါင်းစုံမှ ထွန်းကားလာခဲ့သည်။ တိုင်းပြည်က ယိုယွင်းနေတဲ့ စနစ်ဟောင်းကို ဖယ်ရှားပစ်ချင်တယ်။ တိုင်းပြည်ဟာ အနှစ်ခြောက်ဆယ်ကျော် အေးခဲနေခဲ့တယ်။ “တည်ထောင်ခြင်း” သည် တိုင်းပြည်ကို ဆယ်စုနှစ်များစွာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။
Menderes၊ Özal နှင့် Erbakan ကဲ့သို့သော ခေါင်းဆောင်များသည် တည်ထောင်မှုမှ ချမှတ်ထားသော တင်းကျပ်သောလမ်းကြောင်းမှ အနည်းငယ်သွေဖည်သွားကြသည်။ Recep Tayyip Erdogan မှ တည်ထောင်ထားသော တရားမျှတမှုနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီသည် တူရကီတွင် အပြင်းထန်ဆုံး တည်ထောင်မှုဆန့်ကျင်ရေး လှုပ်ရှားမှုဖြစ်သည်။
Erdogan ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် တူရကီ၏ အမြင်သည် ရိုးရှင်းပြီး ရှင်းပါသည်။
တူရကီက လွတ်လပ်ချင်သည်။
တူရကီသည် ဒီမိုကရေစီ ဖြစ်ချင်သည်။
တူရကီသည် အရင်းအမြစ်များ ဖြန့်ဖြူးရာတွင် စစ်မှန်သော တရားမျှတမှုကို လိုလားသည်။
တူရကီသည် အချို့သော နိုင်ငံတကာစင်တာများနှင့် ကောင်းမွန်စွာချိတ်ဆက်ထားသော စက်ဝိုင်းတစ်ခု၏ ထိန်းချုပ်မှုအောက်တွင် မရှိတော့ပါ။
တူရကီသည် စူပါပါဝါဖြစ်လိုသည်။
တူရကီသည် အော်တိုမန် အမွေအနှစ်ကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း အခိုင်အမာ ဆိုထားသည်။
တူရကီသည် မိမိနိုင်ငံ၏ ကံကြမ္မာကို မိမိဘာသာ ဆုံးဖြတ်လိုသည် ။
တူရကီသည် မတူညီသော နိုင်ငံတကာ အင်အားကြီးများနှင့် ဘက်ပေါင်းစုံ ဆက်ဆံရေးကို ထူထောင်လိုသည်။
မည်သည့်နိုင်ငံ၊ အရင်းအမြစ်မှမဟုတ်၊ အဖွဲ့မရှိ၊ အဖွဲ့အစည်းမရှိ... မည်သည့်မူဝါဒကိုမဆို တူရကီအား ညွှန်ကြားနိုင်သည်။
တူရကီသည် ၎င်း၏နိုင်ငံများတွင် အကြမ်းဖက်ဝါဒကို အဆုံးသတ်လိုသည်။
တူရကီနိုင်ငံကို ပိုင်ရှင်အစစ်အမှန်များက အုပ်ချုပ်မည်ဖြစ်သည်။ သူတို့ ဘယ်သူတွေလဲ သိလား။ ၎င်းတို့သည် Sultan Sanjar၊ Sultan Alp Arslan, Osman Gazi, Fatih Sultan Mehmed ကဲ့သို့ တူညီသော စိတ်ဓာတ်ရှိသူများ၊ ဆိုလိုသည်မှာ အောင်နိုင်သူများ။
ထိုစိတ်ဓာတ်ကို မမျှဝေသူများနှင့် တူရကီ တက်လာခြင်းကို မုန်းတီးသူများ အားလုံးကို အာဒိုဂန် ဆန့်ကျင်ရေးစခန်းတစ်ခုတွင် ပေါင်းစပ်ထားသည်။
သမ္မတအာဒိုဂန်၏ အတိုက်အခံများက ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ အပြောင်းအလဲသည် အာဏာရှင်စနစ်သို့ သက်ရောက်စေပြီး အာဏာရှင်စနစ်ကို အတားအဆီးမဲ့ အာဏာများ ခိုင်မြဲစေမည်ဟု ဆိုကြသည်။ အကြီးမားဆုံး လိမ်ညာမှုမှာ ဤဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ ပြောင်းလဲမှုနှင့်အတူ အာဒိုဂန်သည် အာဏာရှင်တစ်ဦးဖြစ်လာရန် ထင်ရှားစွာ ကြိုးပမ်းနေခြင်းဖြစ်သည်။ ဒီကောင်တွေ “ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေ” နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ လေးနက်တဲ့ စာအုပ်တစ်အုပ်ကို ဖတ်ဖူးရင် ငါသံသယဖြစ်မိတယ်။ ဖွဲ့စည်းပုံပြင်ဆင်ရေးနှင့်ပတ်သက်၍ အဆိုးမြင်ပြောဆိုသူ အများစုမှာ အဆိုပါ အပြောင်းအလဲများ အမှန်တကယ်ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟူသည်ကို လေးလေးနက်နက် မသိကြပေ။ ဒေသတန်ဖိုးများနှင့် တိုင်းပြည်၏အနာဂတ်နှင့်ပတ်သက်လာလျှင် သာမန်ဘုံသဘောပေါက်သူ မည်သူမဆို ထိုအပြောင်းအလဲကို ထောက်ခံကြမည်ဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် အမျိုးသားရေးဝါဒီပါတီ (MHP) သည် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြင်ဆင်ရေးကို ထောက်ခံသည်။
ထို့ကြောင့် စစ်မှန်သော ရုန်းကန်မှုနှင့် ပဋိပက္ခသည် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ ပြောင်းလဲမှု၏ အကြောင်းအရာ သို့မဟုတ် ပုံသဏ္ဍာန်နှင့် မပတ်သက်ပါ။ ဝိဥာဉ်များကြား ပဋိပက္ခအကြောင်းက ပိုသည်။ တစ်ဖက်တွင်၊ ပြည်တွင်း၊ အမျိုးသား၊ ကွန်ဆာဗေးတစ်၊ အော်တိုမန်ကို ကိုယ်စားပြုသော ရိုးရာတန်ဖိုးများကို လိုက်နာသူများလည်း ရှိပါသည်။ ဤသူများသည် အော်တိုမန်အင်ပါယာ၏ အဓိကတန်ဖိုးများကို ဆုပ်ကိုင်ထားသည့် ခိုင်မာအားကောင်းသော တူရကီနိုင်ငံသစ်ကို မြင်တွေ့လိုကြသူများဖြစ်သည်။ တစ်ဖက်မှာလည်း ဒီလောကအမြင်ကို ဆန့်ကျင်သူတွေရှိတယ်။ ပထမအုပ်စုသည် အာဒိုဂန်နောက် လိုက်ကာ ဤဆန္ဒခံယူပွဲအတွက် “Yes” ဟု ပြောမည်ဖြစ်ပြီး ဒုတိယ (အာဒိုဂန်ဆန့်ကျင်ရေး) အုပ်စုက “No” ဟု ပြောလိမ့်မည်။ ဒီဥပဒေမူကြမ်းကို ဆန့်ကျင်သူတွေက လူထုဆန္ဒခံယူပွဲအတွက် ခြေလှမ်းတိုင်းကို တွန်းလှန်ခဲ့ကြရတဲ့ အကြောင်းရင်းပါပဲ။
သမ္မတ အာဒိုဂန်သည် သဘောထားကွဲလွဲသည်ဟု အပြစ်တင်သည်။ သူ့ကို "နိုးနိုးကြားကြား" ဟုခေါ်သင့်သည်ဟု ကျွန်တော်ယုံကြည်ပါသည်။ အော်တိုမန် စိတ်ဓာတ်ကို ခေါ်ဆိုခဲ့သူ။ ကိုယ့်ကိုကိုယ်ယုံကြည်မှု၊ ပြတ်သားမှု၊ ဆုံးဖြတ်မှု၊ စည်းလုံးညီညွတ်မှု၊
ကင်းကွာပြီးသား မဖြစ်စလောက် အုပ်စုတွေကို ဘယ်သူကမှ အပြစ်မတင်ပါဘူး။ အော်တိုမန်ခေတ်မှာတောင် စစ်တပ်က စစ်တိုက်နေချိန်မှာတောင် နိုင်ငံကို အနောက်ကနေ ဓားနဲ့ထိုးတဲ့ အဖွဲ့ငယ်လေးတွေ ရှိခဲ့တယ်။ ဒါကြောင့် အံ့သြစရာမရှိပါဘူး။
တူရကီနိုင်ငံ၏ တည်ဆဲဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေကို ၁၉၈၀ ခုနှစ် အာဏာသိမ်းပြီးနောက် စစ်တပ်၏ စောင့်ကြည့်မှုအောက်တွင် ရေးဆွဲထားသည်။ သင်မြင်ယောင်ကြည့်နိုင်သည်- စစ်အာဏာသိမ်းမှု၏ အရိပ်အောက်တွင် ရေးဆွဲထားသော ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေအောက်တွင် နေထိုင်သည့် ဒီမိုကရေစီနိုင်ငံဖြစ်သည်။
တူရကီရှိ လက်ရှိနိုင်ငံရေးစနစ်သည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာအာဏာအတွက် ဘယ်သောအခါမှ မသင့်တော်ပါ။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေမူကြမ်းသည် တူရကီပါလီမန်စနစ်မှ သမ္မတသမ္မတနိုင်ငံသို့ ပြောင်းလဲသွားမည်ဖြစ်သည်။ စနစ်သစ်သည် အမေရိကန်နှင့် ပိုတူသည်။
ခေတ်သစ်တူရကီသမိုင်းတွင် အကြီးမားဆုံးသော နိုင်ငံရေးဘေးဒုက္ခမှာ လက်ရှိပါလီမန်ဒီမိုကရေစီစနစ်သည် ယခင်ကတူရကီကို နှောင့်ယှက်ခဲ့ပြီး တူရကီ၏တိုးတက်မှုကို ထိန်းထားနိုင်သည့် ခဲယဉ်းသောညွန့်ပေါင်းအဖွဲ့များ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။
ဧပြီလ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်ရန် စီစဉ်ထားသော ပြည်လုံးကျွတ် ဆန္ဒခံယူပွဲသို့ တင်သွင်းမည့် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေမူကြမ်းသည် သမ္မတ စနစ် ထူထောင်မည် ဖြစ်သည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုကဲ့သို့ပင်၊ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသစ်သည် တူရကီသမ္မတရာထူးကို သိသိသာသာတိုးမြှင့်ပေးမည်ဖြစ်သည်။ သမ္မတစနစ်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုကဲ့သို့ မှန်ကန်သော အပြန်အလှန်ထိန်းကျောင်းမှုစနစ်ကို စုစည်းပေးမည်ဖြစ်သည်။
သမ္မတကို လွှတ်တော်က ရွေးချယ်မှာ မဟုတ်တော့ဘဲ ပြည်သူက တိုက်ရိုက်ရွေးချယ်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ သမ္မတများသည် အခြားသော ရွေးကောက်ခံခေါင်းဆောင် ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် ပြိုင်ဆိုင်ရန် မလိုအပ်သောကြောင့် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ အပြောင်းအလဲသည် ဆုံးဖြတ်ချက်ချရာတွင် ချောမွေ့စေမည်ဖြစ်သည်။
အာဒိုဂန်ခေါင်းဆောင်မှုအောက်တွင် တူရကီနိုင်ငံ၏ တိုးတက်မှုနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုသည် အံ့ဩစရာဖြစ်သည်။ ဤဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ ပြောင်းလဲမှုသည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ သရုပ်ဆောင်တစ်ဦး ဖြစ်လာရန် ကာလကြာရှည် ရပ်တည်နိုင်ရေးအတွက် လမ်းခင်းပေးမည်ဖြစ်သည်။
တူရကီဆန့်ကျင်ရေး ဒတ်ချ်လှုပ်ရှားမှုအပေါ် ဝေဖန်ချက်တစ်ခုမှာ- "ဥရောပ- ဒတ်ခ်ျကိုလိုနီနယ်ချဲ့သမား/ပင်လယ်ဓားပြများ အထူးသဖြင့်-- လူသားကျင့်ဝတ်သိက္ခာရှိရှိစဥ်အချိန်ကတည်းက။ အာရှတစ်ခွင်ကို ခရီးသွားဖို့ အခွင့်အလမ်းတစ်ဝက်လောက်ရှိတဲ့ ဘယ်သူမဆို မြောက်မြားစွာသော ဒတ်ခ်ျကိုလိုနီခေတ် ရုပ်ပွားတော်တွေ၊ အထိမ်းအမှတ်ခန်းမတွေ၊ အာရှတစ်ခွင်ကို 'လူရိုင်းတွေ' ယဉ်ကျေးအောင်ဆိုပြီး အာရှတစ်ခွင်မှာ သောင်းကျန်းခဲ့တဲ့ ဒတ်ခ်ျသခင်တွေအတွက် တည်ဆောက်ထားတဲ့ အိမ်ကြီးတွေကိုတောင် လွမ်းဆွတ်မိမှာပါ။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အပြီး အင်ဒိုနီးရှားကို ပြန်လည်လွတ်မြောက်ရန် ဒတ်ခ်ျတို့သည် အချည်းနှီးကြိုးစားနေပုံကို အင်ဒိုနီးရှားလူမျိုးများ ပြောပြသင့်သည်။ သို့တည်းမဟုတ် တရုတ်တို့သည် ဒတ်ခ်ျတို့သည် “လွတ်လပ်သောကုန်သွယ်မှုစည်းမျဥ်းများ” ကို ကျင့်သုံးရန် ကြိုးပမ်းနေပုံ-- ဘိန်းကုန်ကူးမှုဖတ်ရန်- ထိုင်ဝမ်-တိုင်နန်တွင် ဘိန်းများ တရုတ်ပြည်မကြီးသို့ မှောင်ခိုတင်သွင်းရန် ကြိုးပမ်းနေပုံကို ပြောပြသင့်သည်။ အချိန်က ပြောင်းလဲနေပြီ မဟုတ်လား ကောက်ကျစ်သောတာ့များသည် ဒတ်ခ်ျလူမျိုးအား နယ်သာလန်ဟုခေါ်သော ကမ္ဘာကျော်ကြီးမားလှသော ပြည့်တန်ဆာအိမ်တွင် အနောက်တိုင်းပုံစံ ဒီမိုကရေစီကို လေ့ကျင့်နည်းကို ဒတ်ခ်ျအား သင်ကြားရန် ကြိုးပမ်းနေခြင်း ဖြစ်နိုင်ပါသလား။ သို့ဆိုလျှင် ဒတ်ခ်ျရဲများသည် ၎င်းတို့၏ မွန်မြတ်သောအခွင့်အရေးများကို ကျင့်သုံးရန် အဘယ်ကြောင့် တားဆီးခဲ့သနည်း။



