အမေရိကန်သမ္မတ အိုဘားမားက မြန်မာပြည်၏ ထူးခြားသော ခရီးကို ချီးကျူး

မြန်မာနိုင်ငံသည် ရှေ့ဆက်ရမည့် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး ခရီးစဉ်တွင် “မှတ်သားလောက်စရာ ခရီး” တွင် ရှိကြောင်း ဘားရက် အိုဘားမားက ၎င်း၏ တာဝန်ထမ်းဆောင်ဆဲ အမေရိကန် သမ္မတ တာဝန်ထမ်းဆောင်သည့် အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံသို့ ပထမဆုံး လာရောက်သည့် ခရီးစဉ်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး အစီအစဉ်ဖြင့် ပြုပြင်ပြောင်းလဲလိုသော ဆန္ဒကို ဖြည့်ဆည်းပေးခဲ့ပြီး “ချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှု” ကို တိုးချဲ့ရန် ထိုနေရာတွင် ရှိနေသည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

ဒါပေမယ့် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှာ မိန့်ခွန်းပြောရာမှာ ရခိုင်ပြည်နယ်မှာ လတ်တလောဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ အကြမ်းဖက်မှုတွေကို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းဖို့ လိုအပ်တယ်လို့ ပြောပါတယ်။

လူအုပ်ကြီးသည် အမေရိကန်အလံများကို ဝှေ့ယမ်းကာ လမ်းမများပေါ်တွင် စီတန်းလျက် ရှိသည်။

အဆိုပါ ခရီးစဉ်သည် ၂၀၁၀ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ပြီးဆုံးချိန်မှစ၍ ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ၏ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကို ထောက်ခံကြောင်း ပြသရန် ရည်ရွယ်ခြင်း ဖြစ်သည်။

တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများ၏ ခရီးစဉ်သည် အလျင်စလိုဖြစ်နိုင်သည်- နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများသည် အကျဉ်းထောင်များထဲတွင် ရှိနေကြပြီး နယ်စပ်ဒေသများရှိ လူမျိုးရေးပဋိပက္ခများကို မဖြေရှင်းနိုင်သေးကြောင်း တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများက သတိပေးထားသည်။

တနင်္လာနေ့တွင် အခြားသော အကျဉ်းသားများ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်ကို ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့ပြီး အကျဉ်းသား ၆၆ ဦးအနက် သုံးပုံနှစ်ပုံခန့်မှာ နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများ လွတ်မြောက်လာသည်ဟု သိရသည်။

''တိုးတက်မှု အရိပ်အယောင်များ''

မစ္စတာ အိုဘားမားသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ခြောက်နာရီကြာ နေထိုင်သော်လည်း မြို့တော်နေပြည်တော်သို့ သွားရောက်မည် မဟုတ်ပေ။

အဓိကဇာတ်လမ်းကိုဖတ်ရှုခြင်း Continue

"ကိုးကားစတင်ပါ။

မစ္စတာ အိုဘားမားရဲ့ ပြည်သူတွေက မြန်မာအစိုးရဆီက လိုက်လျောမှု တစ်စုံတစ်ရာ မရရှိခင်မှာ အခုလို အရေးကြီးတဲ့ ခရီးစဉ် ဘာကြောင့် ဒီလောက် မကြာခင် ဖြစ်ပေါ်လာရသလဲလို့ စည်းရုံးလှုံ့ဆော်သူတွေက မေးနေကြတယ်”

Jonathan HeadBBC သတင်း၊ ရန်ကုန်

• မြန်မာနိုင်ငံကို ပွေ့ဖက်ခြင်း၏ အန္တရာယ်များ

၎င်း၏ ခရီးစဉ်၏ အလေးပေးဖော်ပြချက်မှာ ၁၉၈၈ ခုနှစ် ဒီမိုကရေစီရေး ဆန္ဒပြပွဲများ၏ ဗဟိုချက်ဖြစ်သော ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တွင် မိန့်ခွန်း ပြောကြားခြင်း ဖြစ်သည်။

ကျောင်းသားများကို မိန့်ခွန်းပြောကြားရာတွင် အမေရိကသည် မြန်မာပြည်၏ စီးပွားရေး ပြန်လည်တည်ဆောက်ရာတွင် ကူညီမည်ဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ရှေ့ဆက်ခရီးတွင် မိတ်ဖက်ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

၎င်း၏လက်သီးဆုပ်များကို ဆုပ်ကိုင်လိုသော မည်သည့်နိုင်ငံကိုမဆို လက်ကမ်းပေးမည်ဟု အမေရိကန်က ကတိပြုထားသည့် ၎င်း၏ ဇန်နဝါရီ 20 တွင် ကျမ်းသစ္စာကျိန်ဆိုမှုကို ကိုးကား၍ ၎င်းက “ဒီကတိအတိုင်း လိုက်နာပြီး ချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှုကို တိုးချဲ့ဖို့ ဒီနေ့ လာပါပြီ” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

"ဒါပေမယ့် ဒီထူးခြားတဲ့ခရီးက အခုမှစပြီး နောက်ထပ်သွားဖို့ အများကြီးကျန်သေးတယ်"

“လူ့အဖွဲ့အစည်းရဲ့ ထိပ်ပိုင်းကနေ စတင်ခဲ့တဲ့ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးတွေဟာ အခြေခံအုတ်မြစ်ချတဲ့ နိုင်ငံသားတွေရဲ့ မျှော်မှန်းချက်တွေကို ဖြည့်ဆည်းပေးရပါမယ်။ ကျွန်တော်တို့ မြင်တွေ့ခဲ့ရတဲ့ တိုးတက်မှုရဲ့ အရိပ်အယောင်တွေဟာ မငြိမ်းသတ်ရဘူး။

ရခိုင်ပြည်နယ်မှာ မွတ်ဆလင်တွေနဲ့ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေကြားက ပဋိပက္ခတွေကြောင့် လူပေါင်း တစ်သိန်းကျော် အိုးအိမ်မဲ့ဖြစ်ခဲ့ရတဲ့ ပဋိပက္ခတွေ အဆုံးသတ်ဖို့ သူက တောင်းဆိုလိုက်ပါတယ်။ ၎င်းတို့ အများစုမှာ နိုင်ငံမဲ့ မွတ်ဆလင် ရိုဟင်ဂျာများ ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပြင်းထန်သော ခွဲခြားဆက်ဆံမှုများနှင့် ရင်ဆိုင်နေကြရသည်။

“အမျိုးသားပြန်လည်သင့်မြတ်ရေးဟာ အချိန်ယူရမှာဖြစ်ပေမယ့် ကျွန်တော်တို့ရဲ့ သာမန်လူသားချင်းစာနာမှုနဲ့ ဒီနိုင်ငံရဲ့အနာဂတ်အတွက် လှုံ့ဆော်မှုတွေ ရပ်တန့်ဖို့နဲ့ အကြမ်းဖက်မှုတွေကို ရပ်တန့်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

အစောပိုင်းက မစ္စတာ အိုဘားမားက ဦးသိန်းစိန်နဲ့ တွေ့ဆုံခဲ့ပြီး ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး လုပ်ငန်းစဉ်က “ဒီမှာ မြန်မာနိုင်ငံဟာ မယုံနိုင်လောက်စရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု အခွင့်အလမ်းတွေဆီကို ဦးတည်ပေးနိုင်တဲ့ တခုပါပဲ” လို့ ပြောပါတယ်။

အစိုးရက နှစ်သက်သော နိုင်ငံအမည်ကို အသုံးပြုခဲ့သည်၊ ယင်းသည် မူဝါဒအပြောင်းအလဲကို ကိုယ်စားပြုခြင်း ရှိ၊ မရှိ မရှင်းလင်းပါ။

ထို့နောက် နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ဖြင့် နှစ်အတန်ကြာ နေအိမ်အကျယ်ချုပ် ကျခံနေရသော ဒီမိုကရေစီခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ သူမသည် အမေရိကန်၏ ပံ့ပိုးကူညီမှုအတွက် ကျေးဇူးတင်သော်လည်း ခက်ခဲသောအချိန်များသည် ရှေ့တွင်ရှိနေနိုင်ကြောင်း သတိပေးခဲ့သည်။

“ဘယ်အကူးအပြောင်းမှာမဆို အခက်ခဲဆုံးအချိန်က အောင်မြင်မှုဆိုတာ မျက်မြင်ကိုယ်တွေ့လို့ ထင်မြင်မိတဲ့အချိန်ပါပဲ၊ လူတွေဟာ အောင်မြင်မှုရဲ့ တံလျှပ်တွေနဲ့ ဖြားယောင်းခြင်းကို မခံရသင့်ဘူးလို့ သူမက ပြောပါတယ်။

အမေရိကန်သမ္မတနှင့်အဖွဲ့သည် နိုင်ငံ၏သမိုင်းတွင် အရေးပါသောအခိုက်အတန့်များစွာ၏ဗဟိုချက်ဖြစ်သည့် ရန်ကုန်မြို့၏ အထင်ကရနေရာဖြစ်သည့် ရွှေတိဂုံဘုရားတွင် ခေတ္တရပ်နားခဲ့သည်။

အမေရိကန် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဟီလာရီ ကလင်တန်သည် ၎င်း၏ ပထမဆုံး ခရီးစဉ်အပြီး တစ်နှစ်နီးပါး မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာသည့် မစ္စတာ အိုဘားမားနှင့်အတူ လိုက်ပါလျက်ရှိသည်။

ပိတ်ဆို့မှုတွေ ဖြေလျှော့ပေးတယ်။

၂၀၁၀ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ဝေဖန်ခံရသော ရွေးကောက်ပွဲအပြီးတွင် ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ အာဏာရလာပြီး စစ်အုပ်ချုပ်ရေးကို စစ်တပ်ကျောထောက်နောက်ခံပြုထားသော အရပ်သားအစိုးရဖြင့် အစားထိုးခဲ့သည်။

ထိုအချိန်မှစ၍ သူ၏အုပ်ချုပ်ရေးသည် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးလုပ်ငန်းစဉ်များကို စတင်လုပ်ဆောင်နေပြီဖြစ်သည်။ နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသား အများအပြား လွတ်မြောက်ခဲ့ပြီး၊ ဆင်ဆာ ဖြေလျှော့ပြီး စီးပွားရေး ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှု အချို့ကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် ရွေးကောက်ပွဲအပြီး မကြာမီ နေအိမ်အကျယ်ချုပ်မှ လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်။ ရွေးကောက်ပွဲကို သပိတ်မှောက်ခဲ့သည့် NLD ပါတီသည် နိုင်ငံရေး လုပ်ငန်းစဉ်တွင် ပြန်လည်ပါဝင်လာခဲ့သည်။ ဧပြီလတွင် ယေဘုယျအားဖြင့် လွတ်လပ်၍ တရားမျှတသည်ဟု မှတ်ယူထားသော ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲတွင် အပြတ်အသတ်အနိုင်ရပြီးနောက် ယခုအခါ လွှတ်တော်တွင် အနည်းငယ်သာရှိသေးသည်။

တုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် အနောက်နိုင်ငံအများအပြားက မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများကို ဖြေလျှော့ပေးပြီး ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု လုပ်ငန်းစဉ်ကို စတင်ခဲ့သည်။

သို့သော်လည်း အရှေ့တောင် အာရှနိုင်ငံကို ပွေ့ဖက်ရန် အလျင်စလို လုပ်ဆောင်နေခြင်းကို လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့များက သတိပေးထားပြီး နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများသည် သံတိုင်များနောက်တွင် ရှိနေကြပြီး လူမျိုးရေး ပဋိပက္ခများကို မဖြေရှင်းနိုင်သေးကြောင်း သတိပေးထားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံသို့ လာရောက်လည်ပတ်ပြီးနောက် မစ္စတာ အိုဘားမားသည် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများအသင်း အစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်ရန် ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံသို့ သွားရောက်မည်ဖြစ်ပြီး အာရှ-ပစိဖိတ်ဒေသတွင် အမေရိကန်၏ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒ အာရုံစိုက်မှု အပြောင်းအလဲကို အလေးပေးသည့် ခရီးစဉ်တွင် ပါဝင်မည်ဖြစ်သည်။

(ဘီဘီစီ)