သမ္မတ Recep Tayyip Erdoğan က တူရကီ၏ မယိမ်းယိုင်သော ကတိကဝတ်ကို ထပ်မံအတည်ပြုခဲ့သည်။ အကြမ်းဖက်ကင်းစင်သော တူရကီPKK သည် နိုင်ငံအတွင်း ဘက်မလိုက်ဘဲ မကြာမီ ပြည်ပတွင် ဖယ်ရှားပစ်တော့မည် ဖြစ်ကြောင်း ကြေငြာခဲ့သည်။ Isparta တွင်ပြုလုပ်သည့် စစ်ရေးပြအခမ်းအနားတစ်ခုအတွင်း စစ်တပ်မှ တပ်သားသစ်များနှင့် စကားပြောဆိုရာတွင် အာဒိုဂန်က လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များအား အကြမ်းဖက်ဝါဒကို တိုက်ဖျက်ရာတွင် ၎င်းတို့၏ ကြိုးပမ်းမှုကို ချီးကျူးခဲ့သည်။
ကိုရည်ညွှန်းသည် အကြမ်းဖက်ကင်းစင်သော တူရကီ အစပျိုးမှုတွင် အာဒိုဂန်က ၎င်းအား မဟာဗျူဟာနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ မစ်ရှင်တစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့သည်။ “အကြမ်းဖက်မှုကင်းစင်တဲ့ တူရကီရဲ့ အစပျိုးမှုကို သန္နိဋ္ဌာန်ချပြီး ထိလွယ်ရှလွယ် အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ဖို့ ကျွန်ုပ်တို့ရဲ့ဆန္ဒကို ထိန်းသိမ်းသွားမှာပါ” ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
အစပြုမှု၏ ဇစ်မြစ်နှင့် PKK ခြိမ်းခြောက်မှု
အဆိုပါ အကြမ်းဖက်ကင်းစင်သော တူရကီ အမျိုးသားရေးလှုပ်ရှားမှုပါတီ (MHP) ၏ခေါင်းဆောင် Devlet Bahçeli သည် ရဲရင့်သောအမျိုးသားလုံခြုံရေးအစီအစဉ်တစ်ရပ်ကို အဆိုပြုသောအခါ 2023 ခုနှစ်တွင် မဲဆွယ်စည်းရုံးရေးစတင်ခဲ့သည်။ ထောင်မှ PKK တည်ထောင်သူ Abdullah Öcalan က အဖွဲ့အား လက်နက်ချရန် တောင်းဆိုသောအခါ အစပျိုးမှု အရှိန်ရလာသည်။
1980 ခုနှစ်များကတည်းက PKK သည် တူရကီနိုင်ငံတဝှမ်း တိုက်ခိုက်မှုများကို ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး အရပ်သားများနှင့် လုံခြုံရေးဝန်ထမ်း ထောင်ပေါင်းများစွာ သေဆုံးခဲ့သည်။ အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းရေး စစ်ဆင်ရေးများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေသော်လည်း အဆိုပါအဖွဲ့သည် အီရတ်နှင့် ဆီးရီးယားတို့တွင် ၎င်းတို့၏ တည်ရှိမှုကို တိုးချဲ့ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်း၏ အဓိကပစ်မှတ်မှာ တူရကီဖြစ်ပြီး ဆယ်စုနှစ်များစွာကြာ လုံခြုံရေး ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးဖြစ်စေခဲ့သည်။
နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် အကြမ်းဖက်ဝါဒကို ဆန့်ကျင်သည့် စစ်ရေးအောင်မြင်မှုများ
တူရကီစစ်တပ်သည် PKK ၏ပြည်တွင်းတည်ရှိမှုကို ပျက်ပြားစေပြီး ကြီးကြီးမားမားတိုက်ခိုက်မှုများကို လျှော့ချနိုင်ခဲ့ကြောင်း အာဒိုဂန်က အလေးပေးပြောကြားခဲ့သည်။ “ကျွန်တော်တို့ရဲ့ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် စစ်ဆင်ရေးတွေဟာ အကြမ်းဖက်ဝါဒကို အမြစ်ပြတ်ချေမှုန်းဖို့ နီးစပ်တဲ့ နေရာကို ရောက်စေခဲ့တယ်” ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
တူရကီသည် အီရတ်နှင့် ဆီးရီးယားနှစ်နိုင်ငံစလုံးတွင် စစ်ဆင်ရေးကြီးကြီးမားမား လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ အီရတ်တွင်၊ တူရကီစစ်တပ်သည် Qandil တောင်တန်းများရှိ PKK ပုန်းအောင်းနေသည့်နေရာကို လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုနှင့် မြေပြင်ထိုးစစ်များအသုံးပြု၍ ဆက်လက်ပစ်မှတ်ထားသည်။ ဆီးရီးယားတွင် တူရကီသည် PKK နှင့် ဆက်နွှယ်နေသည့် YPG နှင့် Daesh တို့ကို ၎င်း၏တောင်ပိုင်းနယ်စပ်အနီးရှိ မြို့များမှ ဖယ်ရှားရန် စစ်ဆင်ရေးများစွာကို လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
စည်းလုံးညီညွတ်မှုနှင့် ဒေသတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေးကို အားကောင်းစေခြင်း။
၎င်း၏အစိုးရနှင့် MHP အကြား ဖွဲ့စည်းထားသော ပြည်သူ့မဟာမိတ်အဖွဲ့သည် အကြမ်းဖက်ဝါဒကို ချေမှုန်းရာတွင် အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်မှုကို တည်ဆောက်ရန် ကတိကဝတ်ရှိနေဆဲဖြစ်ကြောင်း သမ္မတ Erdoğan က အလေးပေးပြောကြားခဲ့သည်။ PKK သည် တူရကီအရှေ့တောင်ပိုင်းရှိ ကာ့ဒ်များကြားတွင် လူမှုစီးပွားပြဿနာများကို မကြာခဏ အသုံးချတတ်ကြောင်း ၎င်းက မှတ်ချက်ပြုခဲ့သည်။ PKK ၏ စုဆောင်းရေးလမ်းကြောင်းများကို ဖြတ်တောက်ရန် ရည်ရွယ်၍ တူရကီသည် ၎င်း၏ ကာ့ဒ်နိုင်ငံသားများ၏ အခွင့်အရေးနှင့် အခြေအနေများ တိုးတက်စေရန် ဆယ်စုနှစ် နှစ်ခုကျော် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
"ကျွန်ုပ်တို့၏အကြမ်းဖက်မှုကင်းစင်သောတူရကီရည်မှန်းချက်ကိုအောင်မြင်ပြီးကျွန်ုပ်တို့၏နိုင်ငံကိုနှစ်ပေါင်း 40 ပတ်လုံးစီးစေသောအကြမ်းဖက်ဝါဒကိုအဆုံးသတ်သောအခါ၊ တူရကီ၏ရာစုနှစ်၏အရေးကြီးသောမှတ်တိုင်တစ်ခုဖြစ်သည့်ခေတ်သစ်တစ်ခုသို့ကျွန်ုပ်တို့ရောက်ရှိလိမ့်မည်" ဟု Erdoğan ကနိုင်ငံ၏နှစ်တစ်ရာပြည့်အမြင်ကိုရည်ညွှန်းပြီးပြောကြားခဲ့သည်။
ဒေသငြိမ်းချမ်းရေး မျှော်မှန်းချက်
တူရကီနိုင်ငံ၏ ငြိမ်းချမ်းသော နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒကို ထပ်လောင်းအတည်ပြုပြီး အာဒိုဂန်က "တူရကီသမ္မတနိုင်ငံသည် ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် တည်ငြိမ်ရေးကို အမြဲလိုလားသည်။ အိမ်နီးချင်းများနှင့် ကျွန်ုပ်တို့၏ဒေသတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေးကို ကျွန်ုပ်တို့ စိတ်ရင်းမှန်ဖြင့် လိုလားပါသည်" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
ဒေသတွင်းမျှော်လင့်ချက်သတင်းစကားဖြင့် သူနိဂုံးချုပ်ခဲ့သည်- "အကျပ်အတည်းအသစ်များကို ကျွန်ုပ်တို့မလိုလားပါ။ ကျွန်ုပ်တို့ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ငြိမ်းချမ်းမှုနှင့် လုံခြုံမှုရှိသော ရာသီဥတုအသစ်ကို လိုချင်ပါသည်။"
