ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံသားများ ဗေ့စ်ကို ညည်းတွားကြသည်။

ဝမ်းနည်းပူဆွေးနေသော ဗင်နီဇွဲလားလူအုပ်ကြီးသည် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ကာရာကတ်စ်၏လမ်းများပေါ်တွင် ၎င်း၏အခေါင်းကို ဖြတ်သွားစဉ်တွင် ငိုယိုကာ ပန်းပွင့်များကို ပစ်ပေါက်ခဲ့ကြသည်။ ချောက်ချားစရာ ဒုသမ္မတ နီကိုးလပ်စ် မာဒူရို ချားဗက်ဇ်၏ လက်ရွေးစဉ် ဆက်ခံသူသည် နိဗ္ဗာန်ယာဉ်ဘေးတွင် လျှောက်သွားခဲ့သည်။

ချာဗက်ဇ်သည် အင်္ဂါနေ့က ကင်ဆာရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ သူကတော့ အသက် 58 နှစ်ရှိပါပြီ။

အာဂျင်တီးနား၊ ဘိုလီးဗီးယားနှင့် ဥရုဂွေး သမ္မတများ အပါအဝင် ရင်းနှီးသော ချားဗက်ဇ် မဟာမိတ် အများအပြားသည် သောကြာနေ့တွင် ဈာပနအတွက် ဗင်နီဇွဲလားသို့ ရောက်ရှိနေပြီဖြစ်သည်။

ကုလသမဂ္ဂ လုံခြုံရေးကောင်စီသည် ချာ့ဗက်ဇ်အတွက် အခိုက်အတန့် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် နှုတ်ဆိတ်နေခဲ့သည်။ ချားဗက်ဇ်၏ လက်ဦးဆရာ Fidel Castro ၏အိမ်ဖြစ်သော ကျူးဘားသည် တရားဝင် ဝမ်းနည်းခြင်း နှစ်ရက်ကို စောင့်ကြည့်နေပါသည်။ တရုတ်နှင့် အီရန်ခေါင်းဆောင်များကလည်း ၎င်းတို့၏ ဝမ်းနည်းမှုကို ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။

ဈာပန မပြီးမချင်း Caracas မှာရှိတဲ့ အမေရိကန်သံရုံးကို ပိတ်ထားပါတယ်။ ဈာပနအခမ်းအနားသို့ အမေရိကန် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့အား ထုတ်ဖော်ပြောကြားခြင်း မရှိသေးပေ။ ဗင်နီဇွဲလားပြည်သူတွေကို ထောက်ခံကြောင်းနဲ့ ဒီမိုကရေစီနဲ့ လူ့အခွင့်အရေးကို မြှင့်တင်တဲ့ ရဲတပ်ဖွဲ့တွေကို ကတိကဝတ်ပြုကြောင်း သမ္မတ Barack Obama က ပြောပါတယ်။

ခိုင်မာသော ဆိုရှယ်လစ်ဝါဒီတစ်ဦးဖြစ်သည့် ချာဗက်ဇ်သည် ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် သမ္မတအဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခံခဲ့ရသည်။ အဓိကကုမ္ပဏီများကို ပြည်သူပိုင်သိမ်းခြင်းနှင့် ချစ်သူရည်းစားအဖြစ် ကမ္ဘာ့ခေါင်းဆောင်များဖြစ်သည့် Fidel Castro၊ အီရန်မှ Mahmoud Ahmadinejad နှင့် Libya Moammar Gadhafi ကဲ့သို့သော မူဝါဒများကြောင့် အမေရိကန်နှင့် အခြားသူများ၏ရန်ငြိုးကို ရရှိခဲ့သည်။

တိုင်းပြည်၏ အတိုက်အခံများက သူ့ကို အာဏာရှင်ဟု စွပ်စွဲကြသည်။ သို့သော် သန်းနှင့်ချီသော ဆင်းရဲသား ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံသားများသည် နိုင်ငံ၏ ကြီးမားသော ရေနံကြွယ်ဝမှုကို အသုံးပြု၍ စရိတ်သက်သာသော အစားအစာ၊ အခမဲ့ ဆေးဝါးကုသမှုနှင့် အခြားလူမှုရေး အစီအစဉ်များကို ရရှိနိုင်စေရန် သူ့ကို လေးစားခဲ့ကြသည်။ သို့သော်လည်း ကျွမ်းကျင်သူများက ချာဗက်ဇ်သည် ရာဇ၀တ်မှုများကို ထိန်းချုပ်ရန် သို့မဟုတ် စီးပွားရေးတစ်ခုလုံးကို ကြွယ်ဝစေရန် ရေနံကြွယ်ဝမှုကို အသုံးပြုရန် ပျက်ကွက်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။

ဗင်နီဇွဲလား ဒုသမ္မတ နီကိုလပ်စ် မာဒူရို၊

“အခုအချိန်မှာ အဓိက စည်းကမ်းနဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတွေနဲ့ အရင်ကထက်ပိုပြီး စည်းလုံးဖို့လိုတယ်” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ “ကျွန်တော်တို့ ကြီးထွားလာမယ်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ဂုဏ်သိက္ခာရှိသောသူ၊ ကြီးမြတ်သော အမွေခံများနှင့် သားသမီးများဖြစ်ကြလိမ့်မည်။ သူသည် အမြဲတမ်း Commandante Hugo Chavez ဖြစ်သည်။ Commandante Hugo Chavez ဂုဏ်ကျက်သရေ။ ဗေ့စ် အသက်ရှည်ပါစေ!"

လက်တင်အမေရိက လေ့လာဆန်းစစ်သူ Sean Burges၊ သြစတြေးလျ လက်တင်အမေရိက လေ့လာရေးစင်တာ

“သေချာတာကတော့ စီးပွားရေးဖြစ်မယ်။ ရေနံကုမ္ပဏီမှာ ဘာတွေဖြစ်နေလဲ၊ ဘယ်လောက်ထုတ်လုပ်နေတယ်ဆိုတာ ဘယ်သူမှ မသိပါဘူး” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ “လက်ကျန်ငွေပေးချေမှု ပြဿနာရှိတယ်။ ထုတ်လုပ်မှုပြဿနာတွေရှိတယ်။ ထောက်ပံ့ရေးပြဿနာရှိတယ်။ ဒါတွေအားလုံးဟာ ချာဗက်ဇ် အာဏာဆက်ရှိနေခဲ့ရင်တောင် လာမယ့်လေးနှစ်အတွင်းမှာ ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းရမယ့် အရာတွေပါပဲ။ ဒါကြောင့် စီးပွားရေးစီမံခန့်ခွဲမှုနဲ့ ကျိုးကြောင်းဆီလျော်မှုမှာ အမှန်တကယ် တိုက်တန်နစ်လေ့ကျင့်ခန်းတစ်ခု ဖြစ်လာမှာပါ။”
“ဘာတွေဖြစ်မလာဘဲ၊ လူမှုရေးမူဝါဒတွေနဲ့ နိုင်ငံရေး၊ တက်ကြွတဲ့ အပြောင်းအလဲတွေကို ချာ့ဗက်ဇ်က ယူဆောင်လာတယ်၊ အဲဒါတွေက ထာဝရရှိနေမယ်လို့ ကျွန်တော်ထင်ပါတယ်။”

VOA အမေရိက