Tchalitchi cha Trabzon Ayasofya, chomwe ndi tchalitchi cha amonke, chimamangidwa pakati pa 1238 - 1263 panthawi ya King Manuel, yemwe ndi m'modzi mwa mafumu ofunikira a Trabzon Kommenos Empire. Ili kumadzulo kwa Bell Tower Church ndipo idamangidwa mu 1427. Chiwonongeko chokhala ndi ma abscissae atatu, chomwe chili kumpoto kwa tchalitchichi chiyenera kukhala cha nthawi yakale. Pamene Trabzon idagonjetsedwa ndi Fatih Sultan Mehmet, nyumbayi idasinthidwa kukhala mzikiti ndipo idakhala maziko. Pakati pa 1958 - 1962, ndi pempho la General Directorate of Foundations komanso chifukwa cha mkulu yemweyo ndi yunivesite ya Edinburgh ku England, idabwezeretsedwa ndipo pambuyo pa 1964, idasinthidwa kukhala nyumba yosungiramo zinthu zakale.
The Architecture: Dongosolo lalikulu lili ndi sikweya - mawonekedwe a mtanda ndipo ndi chitsanzo chabwino cha Late Byzantine Churches, yomwe imadziwika ndi dome yapamwamba yapakati. Mpingo wokhala ndi nartex uli ndi ma nave atatu. Naves amatha ndi abscissa. Zina za m’mbali ndi zozungulira ndipo zapakati zili ndi ngodya zisanu. Pali chapel mu nartex. Lili ndi makomo atatu okhala ndi makhonde okhala kumpoto, kumadzulo ndi kumwera. Pansi pansi pa mbali yakumwera kwa nartex, pali manda kumanzere ndi kumanja. Dome ndi mkombero wake uli ndi ngodya 12. Kulemera kwa dome kumanyamulidwa ndi ma 4 monoblock marble column arches, mothandizidwa ndi pandantives. Mizatiyo mwina imachokera ku Marmara. Tchalitchicho chazunguliridwa ndi zipinda zosiyanasiyana, denga limapatsidwa utali wosiyana komanso wokutidwa ndi matailosi. Mapangidwe a miyala ya nyumbayi ndi a kalasi yoyamba.
Kukongoletsa: Zotsatira za Seljuk - zojambulajambula zachisilamu zimawoneka mwala wakunja - zokongoletsera, komanso zojambulajambula za Byzantine. Makamaka mabokosi a niches kumbali iliyonse ya kumadzulo ndi mitu yazazambiri ali ndi chikhalidwe cha Chisilamu. Mendulo zooneka ngati geometric, zomwe zimayikidwa kumpoto, kutsogolo ndi mapanelo mbali zonse. Ndi chitsanzo cha zokongoletsera za Seljuk za m'ma 13. Izi zikutiwonetsa kuti panthawi yomanga nyumbayi alendo ambuye aku Turkey adagwirapo ntchito pano. Mbali yakumwera mosakayikira ndi gawo lokongola kwambiri la nyumba yosungiramo zinthu zakale. Pano, kulengedwa kwa munthu kuli mu mawonekedwe a mpumulo wa fritz. Chochitikacho chikunenedwa kuchokera kumanja kupita kumanzere mu fritz iyi: kulengedwa kwa Adamu ndi Hava, kulandira kwa Adamu kwa apulo kuchokera kwa Hava, mitengo yophiphiritsira kumwamba, kulamula kwa mngelo pakhomo la kumwamba, kukanidwa kuchokera kumwamba. kulapa, kuphedwa kwa Abele ndi Kaini. Pamwala wokhoma womwe ukuwonetsa mbali yakumpoto, pali chithunzi cha chiwombankhanga chimodzi, chomwe ndi chizindikiro cha Kommenos chomwe chinapambana zaka 257 ku Trabzon. Chithunzi chofananira cha chiwombankhanga chimapezekanso kunja kwa abscissa yayikulu. Kumbali iyi, zolengedwa ziwiri zongoganiza (Kentauros ndi griffon) zikujambulidwa kutsogolo pafupi ndi mitu yazaza; pamwamba: nkhunda ziwiri zoyimirira kumbuyo; kumanja ndi kumanzere: mapanelo awiri odzaza ndi mabwalo amatha kuwoneka; ndipo pakati pa mbali ya kumanzere pali kanyenyezi, ndi nyenyezi pakati pa mbali inayo. Mapanelo odzaza ndi zokongoletsera za zomera, zomwe zili m'makona a mbali ziwiri za kutsogolo zimanyamula makhalidwe a luso la Seljuk. Mapangidwe angapo opindika, kuyambira kumpoto, amazungulira makoma apakati.
Mkati mwake, pa nao wa tchalitchi, gawo la pansi pa dome lalikulu, mosaic wopangidwa ndi mitundu ingapo ya nsangalabwi mu mawonekedwe a opus sectile amapezeka. Chojambulachi chiyenera kukhala cha zaka pambuyo pomangidwa kwa nyumba yosungiramo zinthu zakale.
The Frescos: Amapanga gawo lofunika kwambiri la zokongoletsera ndikuwonetsa mitu yotengedwa mu Chipangano Chatsopano. Chithunzi chachikulu ndi pantocrator Khristu pa dome. Chipilala cholembedwa chikuwoneka pansi pake. Pali mngelo fritz pansi pa chipilala ichi. Zithunzi za ophunzira 12 zikuwonetsedwa pawindo. Ophunzira a Khristu amawonedwa pamazenera. Pali mitundu yosiyanasiyana mu pandatives.
Kubadwa kwa Khristu kumpoto-kumadzulo, imfa yake pamtanda kumpoto chakum'mawa, kutsika kwa Khristu kumwamba - kumwera chakum'mawa, ubatizo wa Khristu - kumwera chakumadzulo. . Mu mendulo zozungulira pamabwalo anayi akuluakulu, zithunzi zimayikidwa. Pachipinda chotchinga chimene chili kumadzulo kwa malo aakulu, chakudya chamadzulo cha Kristu ndi mabwenzi ake ndi kusambitsidwa mapazi ake kumawoneka, pamene kumpoto, “kupweteka kwa imfa m’munda” kuli. Mamendulo atatu omwe ali m'chipinda chapansi cha Nave wakumwera amaphatikiza Mwana Khristu ndi oyera mtima awiri. Kubadwa kwa Mariya ndi kuyamba kwake kukachisi kukuchitika pakhoma lakumpoto la Neph. Mu abscissa, Mariya akuwoneka ali ndi Khristu m'manja mwake ndipo pali angelo akulu awiri pafupi nawo. M'chipinda ichi, Khristu akukweza kumwamba, komiti ya ophunzira kum'mwera chakum'mawa (Khristu akuwauza kuti afalitse chipembedzo), Khristu ndi abwenzi ake kumpoto, chozizwitsa cha nsomba chikuwonetsedwa pansi.
Oyera mtima anayi akuwoneka pakhomo la khoma lakumpoto. Kum'maŵa kwa khoma ili, pamwamba pake, pali zithunzi ngati kuphedwa kwa Saint Zahara. Ma frescos a nartex afika lero ali bwino. Izi ndizofanana ndi ma frescos a Kariye Museum ku İstanbul. Pali zizindikiro zinayi zoimira olemba Chipangano Chatsopano pakati pa nartex. Zithunzi zina monga kukumana ndi asayansi pa kachisi wa ku Yerusalemu, ubatizo, ndi kutsegula maso kwa munthu wakhungu zikusonyezedwa mbali ya kum’mwera; Zithunzi zonga ngati mmene Kristu anasandutsira vinyo kukhala madzi zikusonyezedwa pakhoma lakumadzulo. M’chigawo chakumpoto pali zozizwa zina monga mkate ndi nsomba. Pali ma frescos amtundu wa mabwinja pazipinda zomwe zimapanga zipata zazikulu.
Tchalitchi cha Ayasofya ndi nyumba yosungiramo zinthu zakale yotetezedwa bwino yomwe imalumikizana ndi zinthu zambiri monga kukhala ndi pulani yapakati, dome lopindika, mabwalo ozungulira komanso owoneka ngati abscissa, zokongoletsera zamiyala ndi ma frescos.
Chiwonetsero cha Village House
Chiwonetsero cha nyumba ya Village chomwe chinapangidwa chifukwa cha kuwunika kwazomwe zikuchitika komanso mothandizidwa ndi bwanamkubwa, pamalo a 900 m², omwe adakhazikitsidwa kumapeto kwa 1993 ndikuwonjezedwa ku malo osungiramo zinthu zakale, adatsegulidwa kwa anthu. mu May 1996.
Cholinga cha chiwonetserochi ndikuteteza zina mwazotsatira zathu za chikhalidwe cha anthu, zomwe zikutha tsiku ndi tsiku ndikupereka mtanda wawung'ono - gawo la moyo wa m'mudzi kwa alendo a nyumba yosungiramo zinthu zakale.
Woyang'anira derali amalandiridwa kuchokera ku Yukarı Kışlacık Village ndi zopereka. Ziwalo zake zidawerengedwa ndikuzigawa kenako ndikumangidwanso moyang'aniridwa ndi katswiri wazaka 85. Nyumba yonyamula iyi, yomwe imatchedwanso "Serendi" ndi "tekir", imagwiritsidwa ntchito poyanika ndi kusunga tirigu ndipo ili ndi malo apadera kwambiri m'mamangidwe a anthu akummawa kwa Black Sea. Serander yokhala ndi miyeso ya 3.90 x 3.30 m, imapangidwa ndi mtengo wa mgoza ndi njira yolumikizirana pamapazi asanu ndi limodzi amatabwa. Mitu yokhala ndi malo ozungulira, otsetsereka, opukutidwa amagwiritsidwa ntchito pakusintha kuchokera kumapazi onyamula kupita ku thupi. Mitu, yomwe nthawi zina imapangidwa ndi miyala, imalepheretsa makoswe kulowa. Monga mu chitsanzo ichi, seranders alibe chokhazikika sitepe dongosolo ndi magwiritsidwe amaperekedwa ndi masitepe kunyamula. Malo osungiramo katundu akulowetsedwa pakhomo. Khonde lozunguliridwa ndi njanji limagwiritsidwa ntchito pazinthuzo, zomwe ziyenera kutetezedwa kwathunthu pamalo otseguka. Mu gawo lina pali yopapatiza ventilating mipata. Mipatayi imapangidwa m'mawonekedwe oonekera ndi ma gratings, omwe ali ndi ntchito. Denga, lomwe lili ndi mphonje zazikulu komanso zosefukira, zimakutidwa ndi matailosi apakhomo. Zokongoletsera zosavuta za geometric zimapangidwira pakhomo mwa mawonekedwe a chipilala chomwe chimapiringa m'mbali zitatu ndi luso lojambula, pogwiritsa ntchito zitsanzo zokongoletsedwa. Malamba a zitseko zachitsulo ndi zinthu zopangidwa mwaluso zomwe zimachitidwa mwachikhalidwe potsatira zitsanzo zakale.
Nyumba yamudzi yomwe idakhazikitsidwa m'njira yosunthika pafupi ndi serander ndi yaying'ono - yocheperako komanso yosanja. Pachifukwa ichi, chitsanzo chosankhidwa pakati pa nyumba zakale ku Yukarı Aksu Village m'chigawo cha Sürmene m'chigawo chathu chinatengedwa ngati maziko.
Pomanga nyumba za chikhalidwe cha chikhalidwe, ambuye, omwe amadziwa njira yakale yomanga, amagwiritsidwa ntchito. Zigawo ziwiri zopangidwa ndi mtedza wa pachifuwa zitatu zokhala ndi njira zolumikizirana zili ndi diso lopanda kanthu lachithumwa ndipo zina zili ngati diso lachithumwa lodzaza ndi mwala ndi dothi. Dengali lili ndi mapewa anayi ndi mphanje ndipo lili ndi matailosi.
Pamwamba pa nyumbayo yokhala ndi khitchini, malo ophikira ndi zipinda ziwiri zimapangidwa ndi dothi loponderezedwa monga momwe zilili mu zitsanzo zenizeni. Palibe zokutira padenga m'chigawo chino cha nyumbayi ndipo unyolo umapachikidwa pamwamba pa uvuni utayima pansi pakati ndi pamwamba pa matabwa. Mulingo wa zipinda ndi wapamwamba kuposa wa khitchini, pamene pansi pake ndi denga ndi matabwa. M'zitseko zonse ndi mazenera komanso m'makina a loko, zitsanzo zakale zatsatiridwa.
Kukongoletsa mkati mwa nyumbayo kumachitika pogwiritsa ntchito mipando yeniyeniyo mwina kuchokera ku nyumba yosungiramo zinthu zosungiramo zinthu zakale kapena zomwe zasonkhanitsidwa kumene, malinga ndi chidziwitso chochokera kumidzi yambiri. Kukhitchini, pali cauldron yopachikidwa ndi unyolo pamwamba pa ng'anjo, pakona imodzi kabati yomwe ili ndi mbale zamkuwa, tebulo losema mumtengo umodzi wamtundu umodzi ndi matabwa ofananirako mosiyanasiyana, zifuwa za ufa, sieves. zopangidwa ndi matumbo ndi ulusi wachikopa wopachikidwa pamakoma, "matope amatope" ndi mphero zamanja zamitundu yosiyanasiyana.
M'zipinda zina, shawl yaying'ono ndi nsalu ya thonje ikuwonetsedwa muzochitika zogwirira ntchito, pamodzi ndi zida zina zoluka. Zina mwa zida zoluka, zokongoletsedwa zamatabwa zokongoletsedwa, shuttle ndi masamba oluka ndizoyenera kutchulidwa. Chipinda chinacho chidapangidwa ngati chipinda cha mkwatibwi. Chomera chamatabwa ndi nsalu ya thonje yoluka, zitsanzo za zifuwa zokongoletsedwa za trousseau, zovala ndi zida zina zogona zili pano.
M'munda wa nyumbayi, chimanga ndi kabichi zomwe ndi masamba apadera kudera la Black Sea zimakula ndikupanga munda wawung'ono wozunguliridwa ndi mpanda. Kudera lina, nyumba yosungiramo chimanga yopangidwa ndi mipiringidzo ya komar, dengu la gazal, matope amwala ndi mwala wakuthwa zili pafupi ndi serander.
