O le fa'aaliga o le Mataupu 15 na tu'uina atu i le Fa'afoe Moliaga o le International Criminal Court, e talosagaina ai le amataina o se su'esu'ega i le fasioti tagata ma isi solitulafono fa'asaga i tagata soifua na faia e pulega a Saina e faasaga i Uyghurs.
Na faia se faʻamatalaga e faʻamatala ai le Mataupu 15 o fesoʻotaʻiga na auina atu i le International Criminal Court, ma na talosagaina le loia e faia se suʻesuʻega i le fasioti tagata ma isi solitulafono faasaga i tagata soifua na faia e taʻitaʻi sili o Saina faasaga ia Uyghurs ma isi Saina Mosalemi. E aofia ai ma Peresitene Xi Jinping.
O solitulafono na faia e pulega a Saina faasaga ia Uyghurs ma isi Mosalemi e tatau ona suʻesuʻeina:
Fasioti tagata.
Tolauapiga fa'amalosi.
Sauaina.
Le mou atu o Uyghurs iloga.
Fa'atonu fa'atonu ma fa'amama.
Fa'amalosia le si'i atu o tamaiti mai o latou aiga i fale a'oga a le malo o Saina ma a'oga nofotumau.
Le faʻaaogaina o le Uyghurs ma isi gagana Turkish i aʻoga.
Faʻateleina le vaʻaia o Uighurs ma isi Mosalemi.
Faiga fa'aleaga faasaga ia Islama.
Seleseina o okeni.
Pe o le a tumau pea le leoa o le sauaina sauā a Saina o Uyghurs?
I se faʻamatalaga a le BBC, na taʻua ai e Omar, o le na faʻasaʻoloto mai le falepuipui:
“Na latou le faatagaina aʻu ou te moe, Na latou tautauina aʻu mo le tele o itula, Ma latou sasaina aʻu, Sa i ai a latou laau mafiafia ma paʻu paʻu, O sasa e faia i vili milo, Nila e tuia ai le paʻu, O tui e sei ese ai fao, Mea uma. o nei mea faigaluega sa fa'aalia i luga o le laulau i o'u luma ua sauni e fa'aoga i so'o se taimi, Ma sa mafai ona ou fa'alogoina le fe'ei o isi”
E leai se avanoa o aia tatau a tagata i Saina?
O Uyghurs e mataʻituina ma faia mo DNA ma biometric samples. Ma sauaina i totonu o tolauapiga e aʻoaʻo ai le Mandarin Saina ma faitio pe faafitia lo latou faatuatuaga. O i latou e iai o latou aiga i atunuu e 26 “maaleale” ua faapea mai ua saisaitia.
Ua lipotia mai ua fausia e Saina 380 tolauapiga faamalosi i Xinjiang.
Po o le a faalogoina ea leo o taʻitaʻi o le lalolagi ma vaega o le ʻaufaigaluega?
Fai mai Pope Falanisisi ma isi taʻitaʻi lotu, vaega faʻamalosi ma malo, o solitulafono e faasaga i tagata soifua ma le fasioti tagata e faasaga i le au Muslim Uighur o loʻo faia i totonu o Saina o Xinjiang, itulagi o loʻo taofia ai le faitau miliona o tagata i tolauapiga.
O faʻamaoniga mo solitulafono na tuʻuina atu e auiliili ma faateʻia. E aofia ai faʻamatalaga o sauaga mataga e ala i le eletise, Faʻalumaina i le tulaga o le faʻamalosia e 'ai puaa ma inu ava malosi, Faʻatonuina o le tuʻuina atu o le IUD faʻamaʻi mo fafine Uyghur o le fanautama, Talu ai nei, o loʻo i ai le tele o faʻamaoniga e tusa ma le 500,000 tamaiti Uighur ua vavae ese mai. o latou aiga ma auina atu i “nofoaga matuaoti” lea o loo i ai lipoti faatuatuaina o tamaiti ua pule i o latou ola.
E mafai e le International Criminal Court ona suʻesuʻe ma molia Beijing mo le fasioti tagata faasaga ia Uyghurs?
Faʻamatala ma faʻalagolago i faaiuga a le faamasinoga a Rohingya i le 6 Setema 2018 ma le 14 Novema 2019 (ICC Judgements 3 ma le 1, faʻavae i luga o faʻamasinoga a Bangladeshi ma Myanmar) faʻamatalaina pe a tupu se vaega o amioga solitulafono i le teritori o le au saini. , e mafai e le faamasinoga ona faatino le puleaga i solitulafono faava o malo i lalo o le Mataupu 12(2)(a) o le Tulafono.
Pe o le a molia ma molia i latou na faia ia solitulafono?
O solitulafono na faia faasaga i tagata Uyghur ua salalau ma masani. O le mea lea, e tatau ona su'esu'e uma i latou e iloa ai pe mafai ona molia ma molia i latou o lo'o tu'uaia. A o suʻesuʻeina e le faamasinoga mataupu a Rohingya, O le faʻaauauina o solitulafono e amata i le teritori o se tasi o sui o le Faamasinoga o Soligatulafono Faava o Malo o loʻo i totonu o le pulega a le Faamasinoga ma e mafai ona suʻesuʻeina. O nei solitulafono e aofia ai le fasioti tagata ma solitulafono faasaga i tagata soifua na faia e Saina.
Mo se taimi umi na manatu ai e leai se mea na faia e le Faamasinoga o Soligatulafono a le Lalolagi, Ua i ai nei se auala manino faaletulafono i le faamasinoga tonu mo le faitau miliona o Uyghurs ua sauaina e le pulega a Saina. O le a avea lea ma mea sili ma taua mo Uyghurs faapea foi ma le lalolagi o loʻo talitonu i aia tatau a tagata soifua ma tulaga taua faaletagata.



