శాసనసభ్యుడు ప్రేమికుడు ఎలా అయ్యాడు? బెల్గిన్ అకల్టాన్ ద్వారా

అది 1988వ సంవత్సరం. ఆ సమయంలో అక్షరాలా ఒక "అద్భుతమైన" 'సులేమాన్ ది మాగ్నిఫిసెంట్' ప్రదర్శన ప్రపంచమంతటా పర్యటిస్తోంది. మన చరిత్రలో సుల్తాన్ సులేమాన్‌ను "కనూని" సుల్తాన్ సులేమాన్ అని, అంటే శాసనకర్త, చట్టాలను రూపొందించే సులేమాన్ అని పిలుస్తారు. యావత్ ప్రపంచం ఆయనను 'సులేమాన్ ది మాగ్నిఫిసెంట్' అని పిలిచినప్పటికీ, మన చరిత్రలో మరియు మన మనసులలో ఆయన కేవలం ఒక శాసనకర్త స్థాయికి దిగజార్చబడ్డారు.

ఒక కాలమిస్ట్ ఈ తగ్గుదలకు కారణం టర్కీ ప్రజల జన్యుపరమైన వ్యతిరేకత అని పేర్కొన్నారు. లేదా బహుశా ఇది విజయం సాధించిన వారి పట్ల వారసత్వంగా వచ్చిన అసమ్మతి కావచ్చు... మనం ఓడిపోయిన వారిని ప్రేమిస్తాం; గెలిచిన వారిని అంతగా ప్రేమించం... యావత్ ప్రపంచం చేత పొగడబడి, కీర్తించబడిన సుల్తాన్ మనకు "శాసనకర్త" మాత్రమే కాగలడు...
ఈ సులేమాన్ ది మాగ్నిఫిసెంట్ ప్రదర్శన ప్రపంచవ్యాప్తంగా పర్యటిస్తుండగా, దానిని యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్‌లో ప్రదర్శించే సమయం వచ్చినప్పుడు, దాని ప్రారంభోత్సవానికి అప్పటి టర్కీ ప్రథమ మహిళను లండన్‌కు ఆహ్వానించారు.

ఈ ప్రథమ మహిళకు ఒక్క ఆంగ్ల పదం కూడా రాదు, కానీ ఎలాగో ఆమె ఆంగ్లంలో ప్రసంగం చేసేలా షెడ్యూల్ చేశారు. అంతేకాక, అసలు అలాంటి పాఠశాలే లేనప్పటికీ, ఆమెను కార్యక్రమంలో "నిశాంతషి కళాశాల గ్రాడ్యుయేట్"గా ప్రదర్శించారు. దానికి అత్యంత సమీపంలో ఉన్నది నిశాంతషి బాలికల ఉన్నత పాఠశాలే, కానీ ఆమె ఆ పాఠశాల నుండి కూడా పట్టభద్రురాలు కాలేదు. ఆమె చదువు మధ్యలోనే మానేసి ఉండాలి. కొన్నిసార్లు అధికారులను, వారి కుటుంబ సభ్యులను పొగడటంలో మనకున్న నైపుణ్యాలు ప్రమాదకర స్థాయికి చేరుకుంటాయి. మన సమాజంలాగా ప్రతీ సమాజాన్ని అంత సులభంగా మోసం చేయలేమనే విషయాన్ని మనం గుర్తుంచుకోవాలి. ప్రాచ్య దేశాల చాకచక్యం ఎడిర్నే సరిహద్దు నగరానికి మించి విస్తరించదు.

ఏదేమైనా, ఒక్క ఇంగ్లీష్ పదం కూడా మాట్లాడలేని ఈ మహిళకు, పక్కన టర్కిష్ ఉచ్చారణ మార్గదర్శిని రాసి ఉన్న ఒక ఇంగ్లీష్ పాఠం ఇవ్వబడింది. తాను ఇంగ్లీష్ మాట్లాడగలనని ఆమె ప్రదర్శన చేయాలనుకుంది. ఒక్క నిమిషం. ఆమె దాన్ని నిజంగా అర్థం చేసుకోకుండా, ఆ మార్గదర్శిని ప్రకారం ఆ పాఠాన్ని చదవాల్సి ఉంది.

టర్కీ వాసులు ఇంగ్లీష్ ఉచ్చారణలో ఎంత నేర్పరులో మీకు తెలుసు. 'మూడు' అనే సంఖ్యను ఎప్పుడూ 'పెరట్లోని చెట్టు' అని పలుకుతారు. 'కల్నల్'లో 'ల' ఉంటుంది, 'ర' ఉండదు. అలాగే 'సేస్' అనే పదంలో 'య' అక్షరం నిశ్శబ్దంగా ఉండదు. అంతేకాకుండా, టర్కీ వాసులకు 'వ' మరియు 'వ' అక్షరాలు ఒకేలా ఉంటాయి. ఒక ఉపాధ్యాయుడు చెప్పినట్లుగా, రెండింటినీ ఒకే రకమైన 'బద్ధకపు టర్కిష్ వ'తో పలుకుతారు.
ప్రారంభోత్సవానికి ప్రిన్స్ చార్లెస్, ప్రిన్సెస్ డయానా కూడా హాజరయ్యారు. ప్రథమ మహిళ వేదికపైకి వచ్చి పాఠాన్ని చదవడం ప్రారంభించినప్పుడు, ఆమె 'లామేకర్' అనే పదాన్ని 'లవ్-మేకర్' అని పట్టుబట్టి పలికారు.

ఆమె మిగతా ఇంగ్లీష్ చాలా దారుణంగా ఉంది, కానీ మొదట అది ఎవరూ గమనించలేదు. తర్వాత కొన్ని కిసుక్కు నవ్వులు వినిపించాయి. ఆ తర్వాత చుట్టూ నవ్వులు వినిపించాయి. యువరాణి డయానా ముఖంలో చిరునవ్వు ఉన్నప్పటికీ, రాజ దంపతులు తమ భంగిమలోనే ఉన్నారు. నిజానికి, ఆమె కంటే కొద్దిగా మాత్రమే మెరుగైన ఇంగ్లీష్ మాట్లాడే ఒక తెలివితక్కువ అధికారి ఆ పాఠాన్ని రాశాడు.

ఆమె ఆ గౌరవనీయ ప్రేక్షకులకు 'కనుని' అనే పేరు ఎలా వచ్చిందో వివరించడానికి ప్రయత్నిస్తుండగా, యువరాణి డయానా తన నవ్వును ఆపుకోలేక, "అతను తన కాలంలోనే గొప్ప ప్రేమికుడు" అని అన్నారు.

టర్కీకి సరిహద్దు వాణిజ్యం యొక్క ప్రాముఖ్యతను వివరిస్తున్నప్పుడు, ఈ ప్రథమ మహిళ సిరియా సరిహద్దు వద్ద 'గొర్రెలు' అనడానికి బదులుగా 'ఓడలు' అని ప్రస్తావించారని కూడా చెప్పబడింది. (సిరియా? సరిహద్దు వాణిజ్యం? 1988? వివరించాల్సిన అవసరమా? మనం చరిత్ర నుండి పాఠాలు నేర్చుకోమా?) ఏదేమైనా, సిరియా మరియు టర్కీల మధ్య ఉన్న పొడి, భూపరివేష్టిత సరిహద్దు గుండా ఓడలు అటూ ఇటూ వెళుతున్నప్పుడు ప్రిన్సెస్ డయానా కూడా నవ్వారని మళ్ళీ వార్తలు వచ్చాయి.

అయితే, ఆ శృంగారం పూర్తిగా సందర్భానికి సంబంధం లేనిది కాదు, ఎందుకంటే ఆ వైభవోపేతమైన సుల్తాన్ చట్టాలు చేయడంతో పాటు శృంగారంలో కూడా పాల్గొనేవాడు.

ప్రముఖ సీరియల్ “ముహతెషెమ్ యూజిల్” (ది మాగ్నిఫిసెంట్ సెంచరీ)లో సుల్తాన్ సులేమాన్‌ను ముద్దుపెట్టుకునే, మద్యం సేవించే, స్త్రీలతో శయనించే సుల్తాన్‌గా చిత్రీకరించడాన్ని అవమానకరంగా భావించారని కాన్ డుండార్ గురువారం తన కాలమ్‌లో రాశారు. “సుల్తాన్ ముద్దుపెట్టుకోవడం, మద్యం సేవించడం, శయనించడం చేయలేదా?” అని డుండార్ ప్రశ్నిస్తున్నారు.

స్పష్టంగా, కొంతమంది అధికారుల దృష్టిలో కాదు. ఒక విజేత, ఒక యోధుడు, ఒక కఠినమైన, బలమైన వ్యక్తి ఆదర్శ పాలకుడి స్వరూపానికి బాగా సరిపోతారు. సుల్తాన్ సులేమాన్‌కు తన భార్య హుర్రెమ్ సుల్తాన్ (ఆమె అసలు పేరు ఉక్రెయిన్ బానిస అయిన రొక్సలానా) పట్ల ఉన్న అదుపులేని ప్రేమ ఎలాగో ఆమోదయోగ్యం కాదు; ఒక స్త్రీచే అంతగా ప్రభావితమైన పాలకుడిని కొంతమంది టర్కీ పురుషులు అస్సలు జీర్ణించుకోలేరు.

అయితే, ఈ టీవీ సీరియల్ ఇంత ప్రజాదరణ పొందడానికి కారణం, ప్రజలు ఒక శక్తివంతమైన సుల్తాన్ యొక్క బలహీనతలను చూడటానికి ఇష్టపడటమే కావచ్చు.

మరియు బహుశా ప్రతి టర్కీ పురుషుడి హృదయంలో ఒక రహస్య రొక్సలానా ఉంటుంది… అలాగే ప్రతి టర్కీ స్త్రీకి తన యజమానికి “రొక్సలానా” అవ్వాలనే రహస్య కోరిక ఉంటుంది…

(HDN)