విచిత్రమైన నిరంకుశ పాలకుడు సపర్మూరత్ నియాజోవ్ పాలనలో పూర్తిగా స్తంభించిపోయిన తుర్క్మెనిస్తాన్లోని సాంస్కృతిక జీవితం, షేక్స్పియర్ రచించిన “ఒథెల్లో” నాటక ప్రదర్శన మరియు ఒక ఒపెరాతో నెమ్మదిగా తిరిగి పుంజుకుంటోంది.
2006లో మరణించిన నియాజోవ్, 2001లో మధ్య ఆసియా దేశంలోని థియేటర్లను మూసివేయమని ఆదేశించి అపఖ్యాతి పాలయ్యారు. ఇప్పుడు ఆయన వారసుడు గుర్బంగులీ బెర్డిముహమెడోవ్ చాలా జాగ్రత్తగా నియంత్రణను సడలించేందుకు కృషి చేస్తున్నారు.
అయినప్పటికీ ఇది ఇప్పటికీ తుర్క్మెనిస్తాన్, దీని ఏకాంతాన్ని కేవలం ఉత్తర కొరియాతో మాత్రమే పోల్చవచ్చు. సడలింపు పరిమితంగా ఉంది మరియు అధ్యక్షుడి వ్యక్తిత్వాన్ని ప్రోత్సహించడానికి కళను పూర్తిగా వాడుకోవడం కొనసాగుతోంది.
తనను తాను తుర్క్మెన్బాషి (తుర్క్మెన్లందరి తండ్రి) అని పిలుచుకునే నియాజోవ్, యుద్ధానంతర చరిత్రలో అత్యంత విచిత్రమైన వ్యక్తి ఆరాధనలలో ఒకదానికి అధ్యక్షత వహించాడు, ఇది సూర్యుని వైపు తిరిగే తన బంగారు విగ్రహాన్ని నిర్మించడం వరకు విస్తరించింది.
'అర్కాడాగ్' (రక్షకుడు) అని పిలువబడే బెర్డిముహమెడోవ్, కేవలం ఒక వ్యక్తి ఆరాధన స్థానంలో మరొకదాన్ని ప్రవేశపెడుతున్నారని విమర్శకులు అంటున్నప్పటికీ, తాత్కాలిక సంస్కరణలను చేపట్టారు.
తుర్క్మెనిస్తాన్లో కొత్తగా నెలకొన్న ఉదారవాదానికి అత్యంత ముఖ్యమైన ఉదాహరణ, రష్యన్ డ్రామాటిక్ థియేటర్లో ప్రదర్శించబడుతున్న “ఒథెల్లో” నాటకం. ఇది హౌస్ఫుల్గా నడుస్తోంది.
"చివరికి, 10 సంవత్సరాల తర్వాత వారు ప్రపంచ ప్రసిద్ధ నాటకాల ప్రదర్శనలకు అనుమతి ఇవ్వడం ప్రారంభించారు," అని తనను తాను నాటక రంగ అభిమానిగా చెప్పుకునే 58 ఏళ్ల పెన్షనర్ అన్నా లియోనిడోవ్నా అన్నారు. "ఇటీవలి వరకు తుర్క్మెన్బాషీని పొగిడే కార్యక్రమాలు మాత్రమే జరిగేవి. హాళ్లను నింపడానికి వారు బ్యారక్ల నుండి సైనికులను, ప్రభుత్వ విశ్వవిద్యాలయాల నుండి విద్యార్థులను తీసుకువచ్చేవారు," అని ఆమె అన్నారు.
మరో వేదిక అయిన డ్రామాటిక్ థియేటర్లో, రష్యన్ నాటక రచయిత అలెగ్జాండర్ వోలోడిన్ రచించిన ఒక నాటకం ప్రదర్శించబడుతోంది. దీనికి సంగీతం అందించడంలో ఫ్రెంచ్ ఎలక్ట్రానిక్ స్వరకర్త జీన్ మిషెల్ జార్ను ఆశ్చర్యకరంగా ఎంపిక చేశారు. అష్గాబత్లోని కళాభిమానులు ప్రస్తుతం ప్రదర్శనలో ఉన్న ఏకైక ఒపెరా ఇదే — ప్రాచ్య జానపద ఇతివృత్తం గల “లైలా మరియు మజ్నూన్” యొక్క పునరుద్ధరణ — కానీ చాలా మందికి ఇదే ఒక అద్భుతమైన విషయం. "ఇన్ని సంవత్సరాల విస్మృతి తర్వాత ఒపెరా ప్రదర్శించమని అధ్యక్షుడు నన్ను ఆదేశించినప్పుడు, నాకు రెక్కలు వచ్చినట్లు అనిపించింది," అని ఈ ఒపెరాకు దర్శకత్వం వహించిన, ప్రఖ్యాత తుర్క్మెన్ ప్రజల కళాకారిణి, ఒపెరా గాయని మరియు నటి అయిన 90 ఏళ్ల మాయా కులియేవా అన్నారు.
