ער אַוווידז גילוי זיין ינער וועלט בעשאַס זיין לעבן. נאַבאָקאָוו'un mektupları, perdeyi aralayan, muammalı kurguların gerisindeki insanla tanışmamızı sağlayan ilk elden kaynaklar olarak önemli...
Edebî tür olarak mektupla, özel mektuplar arasında fark var: İlki zaten basılmak üzere yazılmış; עס איז וויכטיק צו וויסן ווי צו טאָן דאָס. ווי אַ רעזולטאַט, איר וועט געפֿינען זיך אין דער ערשטער אָרט, וואָס וועט זיין געראָטן דורך די האַשאָרע פון דיין. בייאָגראַפיק çalışma יאַפּמאַק יסטייענלער ve söz konusu edebî kişiliği daha yakından tanımak isteyenler için, paha biçilmez bir kaynak niteliğinde oluyor. סעווגילי יאַזאַרıם נאַבאָקאָוו'ון מעקטופּלאַרı יçin דע אַינı şey geçerli tabii.
נאַבאָקאָוו, ראָמאַנטיש און ווייקיישאַלרינדע איר זאַמאַן, יאַראַטטığı כאַראַקטערלערלע אָקורו אַראַסıנאַ בעללי ביר מעסאַפע קאָימוş, בו מעסאַפע מאַריפאַטיילע, קענדי יç dünyasını sergilemekten özenle sakınmış bir yazar. Yaşamı boyunca kamusal imajını dikkatle oluşturmuş, gazete ve dergi mülakatlarında soruları yazılı olarak cevaplamayı tercih etmiş, mülakatların son halini basılmadan önce görmaküp gerekli dürarapzeltmeleri; katıldığı טעלעוויזיע פּראָגראַם, önceden hazırladığı notları kahve fincanlarının, vazoların ardına saklamaya gayret etmiş. אָלוşטורדוğו גיזעמלי ve oyunbaz yazar portresi, bir noktadan sonra onun gerçek kişiliğini, müstehzilik perdesinin gerisindeki asıl fikirlerini ayırt etmeyi zorlaştırmış. Nabokov'un mektupları, perdeyi aralayan, muammalı kurguların gerisindeki insanla tanışmamızı sağlayan ilk elden kaynaklar olarak önemli.
Yukarıdaki Kitaplardan Ilkini, Yani 1940-1977 arası mektuplardan seçmeleri yakın zaman önce okudum. Açıklayıcı notlarıyla birlikte toplam 624 sayfalık bir kitap. Véra ve Dmitri Nabokov tarafından seçilmiş mektupların bazılarının aslı İngilizce; bazıları ise Rusçadan çevrilerek kitaba konmuş. Mektupların çoğu bizzat Nabokov tarafından, bazıları da onun adına eşi Véra tarafından yazılmış. וועראַ'נıן yazıp gönderdiği mektuplar, esasen yayıncılara ve Nabokov'dan bilgi, mülakat, imzalı kitap ya da fotoğraf edenlere vs. yönelik. באַזען, נאַבאָקאָוו'ון יאָğון יşלערינדען באַşını kaldıramadığı zamanlarda, yakın dostlarına kocası yerine Véra'nın cevap verdiği de olmuş. Véra, Nabokov'un her şeyiydi zaten: Özel şoförü (Nabokov araba kullanamazdı), metinlerini temize çeken kişi (Nabokov daktilo kullanmayı hiç öğrenmedi), sekreteri (kocasının dikte ettiğleri), ıvem uru ve eleştirmeni (edebi hususlarda, başkalarının dile getiremeyeceği sözler söylemek, uyarılarda bulunmak, Véra'nın ayrıcalığıydı). Çocukları Dmitri (אָפּעראַ סאַנאַטçıסı, אָטאָמאָביל yarışçısı, פּלייבוי ve babasının başlıca çevirmeni olan ilginç bir figür), רוסיש mektupların İngilizceye çevrilmesini üstlenmiş.
גערן איר, וולאדימיר נאַבאָקאָוו'ון יאַזışmalarının קüçük bir bölümünü oluşturan bu mektuplar, edebiyatçının şu veçhelerini ortaya koyacak şekilde seçilmiş:
1. Nabokov'un yazar olarak evrimi ve yaratım sürecine dair kavrayışı
2nd אַקאַדעמיק געשעעניש
3. תאוות: ענטאָמאָלאָגי און שאָך
4. עטלעכע וויכטיק פּרטים פון זיין לעבן
5. משפּחה באציונגען
6. קינסטלערישע און פערזענליכע עטיק
7. ביר באַקקאַל אַלışverişi ליסטעד אין טוטון, אַלעווי יאַ דאַ סאַנאַטסאַל מעסעלעלערע דאַיר önעמלי מעקטופּלאַראַ קאַדאַר איר şeyde sergilediği mizah ve özgünlük.
1940, נאַבאָקאָוו אַילעסינין SS Champlain gemisiyle Amerika'ya göç ettiği yıl; 1977 איז נאַבאָקאָוו'ו ן ölüm yılı. Dolayısıyla bu mektuplar, Nabokov'un USA macerasından ve hayatının son dönemini geçirdiği İsviçre'den enstantaneler sunuyor. Yazarın yayınevi temsilcileriyle ve dergi editörleriyle diyalogları arasında, zaman perspektifi içinde, לאָליטאַ'נın sorunlu yayın süreci ve Olympia Press'in yöneticisi Girodias'la yaşanan sorunlar ön plana çıkıyor. Aynı zaman akışı içinde bir başka dikkat çekici tema, "yetkili biyograf" olarak işe başlamasına caşın, beklentilerle çok uyumsuz bir eser ortaya coyan Andrew Field'la Nabokov arasındaki, giderek bozulan. Romanların çevirilerinde çıkan sorunlar, Nabokov'un çeviri sürecine müdahaleleri dikkat çekiyor. Kadın yazarlara karşı önyargılı olduğunu belirten üstadın, çeviri alanında da cinsiyetçi bir alay ortaya koyduğunu görüyoruz: Rus Edebiyatı Dersleri'nde kıyasıya eleşnettirnını, איר קענט אויך טאָן דאָס. דאר (דער גיפט) דערמאנט אַז ער האָט געוואלט זיין ראָמאַן צו זיין איבערגעזעצט אין ענגליש, "İngilizceyi Rusçadan daha iyi auto bir Adama ihtiyacım var – bir adam, kadın değil. Çevirmenler hususunda eşcinselim açıkçası,” diyor. Kendi eserleri hakkındaki görüşlerini okuyoruz; געלעכטער אין דער פינצטער וועמען מיר קענען מיטן נאָמען קאַמעראַ אָבסקוראַ'דן "ען kötü romanlarımdan biri" diye bahsettiğini görüyoruz. איר וועט האָבן צו וויסן ווי צו טאָן דאָס, און מיר האָבן אַ פּלאַץ פון אינפֿאָרמאַציע: "Bay T. S. Eliot, Bay Thomas Mann gibi coca üçkâğıtçılar"... ליק"... "מאַן , Galsworthy, Faulkner, Tagore ve Sartre'ın 'büyük hüner sahipleri' olduğunu söyleyerek öğrencileri yanlış yönlendirmeyi sürdürmek niye?
וועראַ'נıן elinden yazılmış bir mektupta, Nabokov'un kütüphaneci Elsie Torres'a yanıtı yer alıyor. Edebi varlığının Rus edebiyatına mı, אמעריקאנער edebiyatına mı dahil edilmesi gerektiği hep tartışılan yazar, eserlerinin hangi raflarda yer alacağını tercih etme noktasındaı, tercihini köstını amerikay ערלעריני İngilizce olarak yazdığı için.
אין דער זעלביקער צייַט, נאַבאָקאָוווון איז געווען זייער נוציק: שרייבער ס דידזשעסט דערגיינד פון קירק פּאָלקינג, איר האָט "יאַזאַרıן טאָלומסאַל סאָרומלולוğו" באַşlıklı bir yazı çin, 2000 kelime carşılığında 200 dolar önermiş. נאַבאָקאָוו, 13 האַסיראַן 1969 מיט די פּאָלקינג'ע şu yanıtı iletiyor:
"סעווגילי בייַ פּאָלקינג,
"Yazarın toplumsal sorumluluğu var mıdır," סואַליזע יאַנıטıם:
"היייר
"באַנאַ אויף געשיקט באָרקונוז וואַר, עפענדים."
וולאדימיר נאַבאָקאָוו
