Lesi kungaba yisikhathi sokuhlola umqondo wobukhosi emhlabeni wangemva kwesimanje kanye nokuhlobana kwawo nezinkinga nezinkinga ezibhekene neZwe Lesithathu. Ukuhlola ngokucacile izilinganiso zethiyori nezingokoqobo zobukhosi enkathini yamanje, nobukhulu bayo obushintshayo kanye nokuhlukana okungenzeka kuyindaba ebucayi. Amazwe Omhlaba Wesithathu njengesizwe awanandaba nobushiqela obuningi obenzeka kuwo; kodwa bayaziqhenya ngokuba namandla, ubuhle obufanele ngesikhathi esingafanele. Bafanelwe yi-mafia yezombangazwe ebabusayo futhi ibaholele emigodini ejulile. Nalesi sandulelo, ngokufanayo, uma befisa ukuba yisizwe esizimele ngokweqiniso, kufanele bazimele. Igagasi elikhulu lenkohlakalo kufanele kubhekwane nalo ngempumelelo futhi, ngesikhathi esifanayo, kufanele kuhlinzekwe ubulungisa ngesikhathi. Yebo, lolu wuhlelo olude kodwa ayikho enye indlela yokuphuma. Amanye amazwe omhlaba wesithathu abusiswe ngezinsiza ezinkulu kodwa kufanele kutholwe indlela yokwabelana ngazo phakathi kwawo wonke egcina izimiso eziyisisekelo zobulungisa zisengqondweni.
Imali mboleko nobukhosi ngeke kuhambisane. Imali mboleko yenzelwe ukuxhasa inkohlakalo. Izinyathelo zokuqala eziyisisekelo zokuzuza ubukhosi zidinga ukugwema ukubolekwa imali, ukuphatha ubulungiswa kanye nokusetshenziswa ngendlela efanele kwezimali zentuthuko. Kuzwakala njengohlelo olulula lwezinyathelo ezintathu ezi-3 kepha kuwumsebenzi okhuphukayo emhlabeni wesithathu ukuze uzuze. Umbuzo uthi: bangayeka yini ukuboleka imali ukuze behlise izinga lenkohlakalo? Izinxibi azikwazi ukusho isikhundla esilingana nesalabo abazuzayo. Izingxoxo ziphakathi kwabalinganayo kuphela. Isinxibi okubhekiselwa kuso siwuhlobo olubi kakhulu ngokuthengisa umphefumulo wesizwe kumademoni. Laba bamuva bayasijabulela lesi simo. Umkhongi usevumile ukuthi angenza noma yini ukuze athole imali yesihle hhayi izingalo. Izinxibi zithola “imalimboleko” ngokuthengisa izithakazelo zezwe. Cishe ama-92% emalimboleko alahleka enkohlakalweni; imali ebolekiwe eminingi iku-6% yenzalo yangempela okwenza izinga elisebenzayo libe ngu-75%.I-Saudis iklomelise uNdunankulu uNarinder Modi umklomelo womphakathi omkhulu kakhulu ohambweni lwakhe lokuqala lapho. UModi akasona isinxibi. Akazange aye lapho ukuyocela usizo. Waya lapho ukuyoxoxisana ngamadili aphathelene nezintshisakalo zezwe. Kube nezingxoxo phakathi kwamazwe amabili azimele hhayi ngamalungiselelo esivumelwano sokubolekwa imali.
Okwesibili, kubalulekile ukwenza isiqiniseko sokuthi imithetho yezwe isetshenziswa ngokufanayo kubo bonke ngaphandle kokubheka isimo sezepolitiki noma sokuphatha. Ubulungiswa buyihlaya lapha. Umthetho wezwe kumele usetshenziswe kuzo zonke izimo zenkohlakalo enkulu futhi ngokufanayo kuzo zonke izingxenye zomphakathi ngaphandle kokubheka isimo. Bheka icala likaSara Netanyahu, unkosikazi kandunankulu wakwa-Israel, owatholwa enecala “lokuhlukumeza” kanye “nokuhlazisa” isisebenzi ngoLwesibili ngesonto eledlule lapho owayesebenzela isondlo ewina amademeshe ka-£24,000, olingana no-US. $34,000 Amaphoyisa akwa-Israel aqhuba uphenyo oluhlukile lokuthi ngabe wasebenzisa kabi yini izimali zomphakathi ukukhokhela izinto zikanokusho emzini womuntu. Ngokwezinga elithile lomhlaba wesithathu, akulona ngisho icala lenkohlakalo enkulu; kodwa uhlelo lwezobulungiswa lwakwa-Israel selulungele ukuqala ukusebenza ngomoya wokususa ububi obuvela kuhlumela.
Abashushisi, ezikhathini eziningi, bawenza buthaka ngamabomu amacala enkohlakalo enkulu ukuze badedele izephulamthetho. Izigebengu zithola ama-oda okuhlala futhi udaba lugcina luthulisiwe. Lokhu kunikeza abacebile nabanamandla amathuba okuzitika ngenkohlakalo enkulu. Kungani kunzima kangaka ukunikeza ubulungiswa emacaleni anjengalawa ukuze kuqalwe njengesinyathelo sokwakha ukuzethemba kophiko lwezobulungiswa futhi kuhlonishwe umphakathi? Ukucatshangwa kobumsulwa kuyisimiso esibaluleke kakhulu, njengoba kunjalo nokuba yimfihlo kwabasolwa. Lokhu kulinganisa kuyashintsha, nokho, uma umsolwa okukhulunywa ngaye engumuntu obala.
Isinyathelo esilandelayo ukunikeza amandla ngezivikelo emizimbeni yendawo ngombhalo nangomoya. AmaPhalamende enzelwe ukwenza imithetho hhayi enye inhloso. Intuthuko ikhungethwe inkohlakalo nokucwasana emazweni oMhlaba Wesithathu futhi ixhunywe ngezinhlelo ezingezinhle. Zonke izikhungo kumele zisebenze ngaphansi kwemingcele ezigunyaziwe yomthethosisekelo. Umsebenzi omkhulu wanoma yiliphi iphalamende ukwenza imithetho. Akumele bahlanganise lutho nezimali zentuthuko. Uma benentshisekelo ekuthuthukisweni kwezindawo zabo, inkambo ehloniphekile kubo wukwesula ezihlalweni zabo bazikhethele bona bakhethwe ezigungwini zendawo. Laba bakamuva kufanele bathole wonke amandla okuhlanganisa umsebenzi wamaphoyisa, umthetho oyisisekelo kanye nokuhleleka kwezindawo zabo.
Kufanele kwakhiwe iqhaza lentuthuko kubo bonke abantu ezindaweni zabo. Ngokwazi umqondo wosopolitiki bomhlaba wesithathu, bazokwenza ulayini wezinhlangano zendawo esikhundleni semihlangano kazwelonke neyesifundazwe. Ngokunjalo abaphathi kumele benziwe bazizwe bevikelekile ethonyeni lezinye izikhungo. I-meritocracy kufanele iqhutshwe ngenkuthalo. Amazwe Omhlaba Wesithathu njengesizwe awashodi ngabaphathi abagqamile nabanekhono. Kufanele banikezwe wonke amathuba okufeza amakhono abo amakhulu. Lokhu kufanele kunikeze indawo yentuthuko ezingeni elikhulu njengocwaningo lwesayensi, imfundo ephakeme, amaphrojekthi amakhulu entuthuko nokunye.
Uma lezi zinyathelo zingathathwa, kuzodingeka zamukele ukugqilazwa ngodeveli izixuku zezombangazwe ezonakele ezithengise imiphefumulo yazo kubo. Bancishwa ngokuhlelekile amalungelo abo ayisisekelo njengempilo, imfundo, ukudla, nezindlu futhi ngaphezu kwakho konke, isithunzi. Amazwe Omhlaba Wesithathu awakwazi ukuvikela amalungelo abantu noma ukuhlinzeka ngezinzuzo zomphakathi kanye nenhlalakahle yezomnotho. Ngakho banobukhosi “obubi” kunokuba “obuhle” bobukhosi. Kunokungabi nathemba okukhulu lapha futhi wonke umqondo "wezwe Lesithathu" manje udinga ukuhlolwa kabusha.



